Watchtower ƐNTƐRNƐTË GHË NAKWAFA
Watchtower
ƐNTƐRNƐTË GHË NAKWAFA
Abɛ
Ʋ
  • ë
  • ɛ
  • ɩ
  • ɱ
  • ɲ
  • ɔ
  • ʋ
  • ӡ
  • BIBLË
  • NAKWANË EGHƐ́GHƐ
  • JƐMƐNNELË
  • ?Élé ngɩmɛnnelë eba eboka ofokwanë é?
    ?Aghɩca kë elɛ bunë Ʒoova evivinë amɛn é?
    • ÓRÒ 15

      ?Élé ngɩmɛnnelë eba eboka ofokwanë é?

      Ghɩmɛn nkpɔ lɛ ofokwa ngikinë lɛ edidi jɔ.

      Fɛnlandë

      Ghɩmɛn nkpɔ eyaya ofokwanë bu.

      Buyaya

      Ngɩmɛnnelë ele ofokwa ngikinë ndɔnʋn.

      Ngiki boka

      Ghɩmɛn nkpɔ ehɛ Ofo jɔ.

      Ofojɔhɛ

      Elë omuonë ghë, elë ghe nɛ aghɩnë kë nʋn ngbeɲinë apɩ. Ese, fɛ n’ye kretiɛn ofokwanë bá óo-órònë mɩnɛn, kë enɩ ngɩmɛn ebɔ cɛɛ fɛ n’ye Biblënë eba eyanë mɩnɛn, álɛ kebë ‘emimi Ofo ngikinë aɛn’ (Actes 20:28). Nɔnjɛelë eyikpe ntɔnelë, kë lɛ́ aghɩnë kelë lɛ Ʒoova lɛ kë edi cɛwu yɔghɔ tete. Kë nʋn ngbeɲi, kë emimi ofokwa ngikinë aɛn, ‘gha lɛ́ n’ye kë emian kelë ghëwu, ese kë edisʋ elɛ ëë Ofo ngbeɲi; gha lɛ́ n’ye kebë ewu nkɔdi bu ghëwu, ese sɛ etɛ kelë ëë lɛ-ghë’ (1 Pierre 5:1-3). ?Juman nkpɔca kë edi elë ayɔghɔ ghë é ?

      Kë ekpɩ elë, kë esasa elë. Ngɩmɛnnelë emimi ofokwanë aɛn, kë eboka ofokwa ngikinë álɛ kebë erɩeda Ʒoova sɛ. Noo ngɩmɛnnelë mʋn n’ye Ʒoova bɔ́ juman gbɔ ntɔnë lé kelë mërɩnë, kë ghe ba Ofo ngikinë shi mëlɔ ghë, ese kë eboka kelë álɛ kebë ewu ayɔghɔ lɛ, sɛyɛyɛ lɛ (2 Corinthiens 1:24). Cɛɛ fɛ n’ye sasagho eba ekpɩ ëë viaɲʋnnelë powu eyɛsɛnë mɩnɛn, ngɩmɛnnelë elele mɛnsɩ álɛ kebë emʋn ofokwa ngikinelë powu eyɛsɛ.—Proverbes 27:23.

      Kë eyaya elë n’ye ebë eba elɛ bunë Ofo evivinë. Gbai powu, ngɩmɛnnelë emimi jɛmɛnnë elë eshenë aɛn, kë eboka elë álɛ elë ntɩjinë bë eɔ mɛnsɩ (Actes 15:32). Eyikpe ntɔnelë, kë eboepi ofojɔhɛ jumannë ghë esë, elë lɛ kelë lɛ ehɛ Ofo jɔ, kë eya elë bu nfre nfrenë ebë elɛ eka ndanë.

      Kë edagha elë álɛ kebë ele elë ndɔnʋn. Álɛ elë lɛ Ʒoova lɛ cɛwudinë bë eɔ mɛnsɩnë, ngɩmɛnnelë bë eɔsɛ ewa elë ereni álɛ elë lɛ kelë lɛ bë edidi jɔ, bë ekpa eɔsɛ elɛ Shibatɩ gbo esë. N’yonë, kë eboka elë, kë ebɔ Biblë enini elë opu shi.—Jacques 5:14, 15.

      Agbate, ngɩmɛnnelë ɔɔ jumannë kebë edi ofokwanë ghë, ese kelë afannga nhɛn, kë ekpa elele mɛnsɩ ebɔ kelë cibɩ edi jumannë bë elɛ kebë ewu shigha, kë kpa ɔɔ kelë omu shikwaghɩnë kebë ekpɩ. Yɛsɛ n’ye ebë ewu elë nɔnjɛ ntɔnelë ghɩ, noo kë edi juman akpɛkpɛ.—1 Thessaloniciens 5:12, 13.

      • ?Mabu ofokwa ngɩmɛnnelë kë elɛ é?

      • ?Élé ngɩmɛnnelë eba eya n’ye elë jɔ edʋ kelë é?

      KPA MƲN BU DƆ́ JƆ NTƆNË GHË

      ?Ca bë eɔsɛ elɛ ghɩmɛn é? Álɛ fë émʋn bunë Biblë ehɛ kɔ eyikpe bë elɛ álɛ kebë ekaci ngɩmɛn lɛ, ofokwa bokaghɩ lɛnë, ka 1 Timothée 3:1-10, 12 lɛ, Tite 1:5-9 lɛ.

  • ?Mabu ofokwa bokaghɩnelë kë elɛ é?
    ?Aghɩca kë elɛ bunë Ʒoova evivinë amɛn é?
    • ÓRÒ 16

      ?Mabu ofokwa bokaghɩnelë kë elɛ é?

      Ofokwa bokagho nkpɔ ebɔ nakwa ekɛkɛ nɔnjɛnelë.

      Birmani

      Ofokwa bokagho nkpɔ egbagba mbë shi.

      Mbëshigbagba

      Ofokwa bokagho nkpɔ emimi jɛmɛn nkpɔ aɛn.

      Ofojɔhɛ jɛmɛn

      Ofokwa bokagho nkpɔ edi juman ebaba Shibatɩnë eyɛ.

      Shibatɩnë aʋnshivɛvɛ

      Jumannë kebë edi ofokwanë ghënë, Biblë ehɛ kɔ eyikpenë kë edi ëënë, kë lɛ́ ngiki nfre aɲʋn: ngɩmɛn lɛ, ofokwa bokaghɩ lɛ (Philippiens 1:1). Wɔ́wɔ́, ngɩmɛn lɛ ofokwa bokaghɩ lɛnë kë edi juman ofokwanë ghënë, kë dɔ́. ?Juman nkpɔca ofokwa bokaghɩnë kë edi elë ayɔghɔ ghë é?

      Kë eboka ngɩmɛnnelë ofokwanë ghë. Ofokwa bokaghɩnelë, kë lɛ́ aghɩnë kelë lɛ Ʒoova lɛ kë edi cɛwu yɔghɔ tete, ebë eɔsɛ eji kelë ntɩ, kë edi akɔnda eyɛsɛ elɛ bu, aghɔ lɛ́ ncasɔghɔ, jɔghɔ hɔ́hɔsɛ. Jumannë nʋn ofokwanë ghënë, kë edi ëë ayɔghɔ nhɛn álɛ bu powu bë eyi eyɛsɛ. Bu ntɔnë elɛ ngɩmɛnnelë ebɔ aɛn eba buyayanë ghë, kë ekpa ebɔ aɛn eba ofokwanë kebë emimi aɛn eyɛsɛnë ghë.

      Kë edi juman ayɔghɔ eboka ofokwanë. Ofokwa bokaghɩnelë, kë enɩ kelë aghɔ ebɔ álɛ kebë etɩ aghɩnë kë ewa jɛmɛnnelë ghënë powu shi. Kelë agheci esë, kë ebaba bunë bë elɛ ebë ece mbë eyɛsɛ jɛmɛnnelë ghë, kë ebɔ nakwa ekɛkɛ nɔnjɛnelë, kë eba ofokwa shighanë shi, kë ekpa eya aʋnkunë ofokwa ngikinë bë eyi eka Ofo nda. Kë ekpa elɛ bu jɛelë-jɛelënë bë elɛ Shibatɩnë bë eyɛsɛ eyinë. Ngɩmɛnnelë bë eɔsɛ evivi kelë n’ye kebë eboka nɔnjɛelënë kë hɔ́hɔsɛnë. Juman nfre nfrenë kë alɔ ofokwa bokaghɩnelë powu, kë edisʋ edi ëë sɛyɛyɛ ghë. Ëë ghëwu, ofokwanë powu ewu kelë ghɩ ayɔghɔ nhɛn.—1 Timothée 3:13.

      Kë lɛ́ aghɩnë ngiki bë eyɔyɔ. Kë enɩ eyikpe ntɔnelë ebɔ álɛ kebë elɛ ofokwa bokaghɩ, noo kë elɛ bu ayɔghɔ Ofo shigbënë ghë. Àlɛ́ kë në egbagba mbë shi jɛmɛnnelë ghë, bu ntɔnë ele elë ntɩjinë mɛnsɩ. Àlɛ́ kë në eboepi ofojɔhɛnë ghë, bu ntɔnë elɔ elë ebëlɛgba álɛ ebë elele mɛnsɩ eka Ofo ndanë. Noo kë eda ngɩmɛnnelë ghë edi jumannë, bu ntɔnë elɛ ofokwanë eo-omu, ekpa enʋn sɛyɛyɛ ghë (Éphésiens 4:16). Cibɩ në esaasɛ eyinë, kebë eɔsɛ ekaci ofokwa ngɩmɛn.

      • ?Ngiki nfre nkpɔca ëë lɛ́ ofokwa bokaghɩnelë é?

      • ?Élé bokaghɩnelë eba eboka ofokwanë álɛ bu powu bë eyi eyɛsɛ é?

      KPA MƲN BU DƆ́ JƆ NTƆNË GHË

      Jɛmɛnnelë powu ghë, bɔ cibɩ je didi jɔ alɛ kɔ́ ghɩmɛn nkpɔ lɛ o, kɔ́ ofokwa bokagho nkpɔ lɛ o, álɛ fë émʋn kelë lɛ, kelë shikwaghɩ lɛ powu eyɛsɛ.

  • ?Élé bude sasaghɩnelë eba eboka elë é?
    ?Aghɩca kë elɛ bunë Ʒoova evivinë amɛn é?
    • ÓRÒ 17

      ?Élé bude sasaghɩnelë eba eboka elë é?

      Bude sasagho nkpɔ lɛ ya lɛ.

      Malawi

      Bude sasagho nkpɔ emimi ofojɔhɛ jɛmɛn aɛn.

      Ofojɔhɛ jɛmɛn

      Bude sasagho nkpɔ ehɛ Ofo jɔ.

      Ofojɔhɛ

      Bude sasagho nkpɔ lɛ ofokwa ngɩmɛnnelë lɛ eshe jɛmɛn.

      Ngɩmɛn jɛmɛn

      Biblë ghɔgbo ntɛnɩ kë ghɛ́ghɛ ëë Grɛkë mbë ghënë ehɛ Barnabasë lɛ akoto Pɔlë lɛ jɔ edɔ. Nɔnjɛelë ntɔnë, kë lɛ́ bude sasaghɩ. Kë dágha ofokwa pidɛnelë. ?Mabughëwu é? Kë dágha kelë noo kë evivi n’ye kebë emʋn n’ye kelë nɔnjɛelë ntɔnë bá nʋ́n. Akoto Pɔlë hɛ́ kɔ në vívi n’ye në ‘ekaka eyi edagha nɔnjɛelënë’ álɛ bë ewu n’ye kë bá nʋ́n. Në dísʋ n’ye në ébɔ shigbë, kilo ya fannga nhɛn, eyi oo epi álɛ në éle kelë ndɔnʋn (Actes 15:36). Bu nkpɔkpɔnë esë ëë elë bude sasaghɩnelë kë evivi n’ye kebë elɛ amɛn.

      Kë ewa ele elë ndɔnʋn. Bude sasagho nkpɔ edagha ofokwa mɩɩ bë eɔsɛ epi 20. Në ebɔ gbai nkpɔ edagha ofokwa nkpɔ, në elɛ bu ntɔnë eki aɲʋn agbʋʋn nkpɔ ghë. Ebë eɔsɛ ehɔhɔ bu edɔ nɔnjɛelë ntɔnë kë mʋn bu dɔ́në sɛ. Àlɛ́ kë avi esë, ebë ekpa eɔsɛ ehɔhɔ bu kelë yaelë esë sɛ. Bude sasaghɩnelë lɛ, kelë yaelë lɛ, kë kolo n’ye kebë emʋn ofokwa ngikinë powu, kë ekpa edisʋ eyi ece elë ofojɔhɛ ghë, álɛ elë lɛ ngiki lɛ bë egbagba Biblë shi. Bude sasaghɩnelë lɛ ngɩmɛnnelë lɛ, kë edagha ofokwa ngikinelë aghɔ álɛ kebë eboka kelë. Kë ekpa ele elë ndɔnʋn mbë ayɔghɔnë kë egbagbashi jɛmɛnnelë ghë lɛ, elë jɛmɛn ologbɔnelë ghë lɛ esë.—Actes 15:35.

      Kë eya n’ye ngiki powu jɔ edʋ kelë. Bude sasaghɩnelë, kë eboka ofokwanelë ngiki álɛ kelë lɛ Ʒoova lɛ bë edi cɛwu yɔghɔ tete. Kelë lɛ, ngɩmɛnnelë lɛ, ofokwa bokaghɩnelë lɛ, kë esɩsɩ álɛ kebë ewu bu ayɔghɔnë ofokwanë ɔɔsɛ lɛ́, n’yonë në eo kelë jɔnë bë eboka kelë álɛ kebë edi kelë jumannë eyɛsɛ. Kë eboka shigbëfɩghɩnelë álɛ kebë eɔsɛ eka Ofo ndanë eyi eyɛsɛ, kë ekpa ehɔhɔ n’ye kebë eba emʋn aghɩ puɔpuɔnë kë wá ofokwanë ghë alɛ n’ye kë eba edɔomu eyi Ofo shigbënë ghë lɛ. Kelë powu, kë “edi juman” akpɛkpɛ tete elë “ayɔghɔ ghëwu” (2 Corinthiens 8:23). Elë éyɔyɔ n’ye kë bá kolo Ofonë lɛ, kelë ntɩjinë kë bɔ́ bá Ofo ghënë lɛ.—Hébreux 13:7.

      • ?Bu nkpɔca ghëwu bude sasaghɩnelë edagha ofokwanelë é?

      • ?Élé fë éba eɔsɛ ewu ayɔghɔ daghanë kë edagha elënë ghë é?

      KPA MƲN BU DƆ́ JƆ NTƆNË GHË

      Fë kalandrienë ghë, mici ntɛnɩelë bude sasaghonë bá ewa edagha ofokwanë, bɔ bu na kelë oghoshi, álɛ fë éwa ece mbënë bá egbagbashi Shibatɩ gbonë powu. Àlɛ́ fë avivi n’ye fë émʋn në lɛ në yanë lɛ eyɛsɛnë, hɛ ghɩnë eyaya fë Biblë bunë, álɛ gbai ntɔnë ghë, kebë ewa álɛ fë lɛ kelë lɛ bë egbagba Biblë shi.

  • ?Élé elë eba eboka elë nɔnjɛelënë kë nʋn mian ghënë é?
    ?Aghɩca kë elɛ bunë Ʒoova evivinë amɛn é?
    • ÓRÒ 18

      ?Élé elë eba eboka elë nɔnjɛelënë kë nʋn mian ghënë é?

      Ʒoova Adashɛghɩnelë ebɔ bu ece aghɩnë aviɛlɛ fɩ kelë Repiblikë Dominikɛnë gbonë.

      Repiblikë Dominikɛnë

      Nɔnjɛelënë kë eyi eboka aghɩnë aviɛlɛ fɩ́ kelënë, kë ebaba Shibatɩ nkpɔ eyɛ Ʒapɔn gbo.

      Ʒapɔn

      Aiti gbo aviɛlɛnë bë esasɛnë Ʒoova Adashɛgho nkpɔ enini yiki nkpɔ opushi

      Aiti

      Àlɛ́ aviɛlɛ ashu, Ʒoova Adashɛghɩnelë ebaba bu eyɛ mɛnsɩghë, álɛ kebë eboka kelë nɔnjɛelënë kë nʋn mian ghënë. Mɛnsɩnë elë elelenë eya ayɔghɔ nhɛn n’ye ekólo elë esë tete ( Jean 13:34, 35; 1 Jean 3:17, 18). ?Élé elë eba eboka elë nɔnjɛelënë é?

      Elë ehɔ shigha. Kretiɛn pidɛnelë brɛsʋ, n’ye àghʋ gbɔnë bá shú Ʒide gbonë, óó kë gha wú bu kebë edi wunë, nɔnjɛelënë kë nʋ́n Antiɔshë gbonë, kë cé shigha bóka kelë nɔnjɛelënë kë nʋ́n Ʒide gbonë (Actes 11:27-30). Fɛ nhɛn mɩnɛn, àlɛ́ elë ace n’ye jɔ akpɛkpɛ fɩ́ elë nɔnjɛelë maɛnnë oku jɔghɔ ghënë, elë eghʋ elë ofokwanë ghë ehɔ bu, álɛ kebë ebɔ ece eboka kelë.—2 Corinthiens 8:13-15.

      Elë ebaba bu eyɛ eboka kelë. Ngɩmɛnnë kë nʋn n’ye aviɛlɛnë shúnë, kë eviɛ ofokwa ngikinelë powu álɛ kebë ewu kɔ́ sɛ yɛ́ kelë o. Nɔnjɛelënë kë emimi bokanë aɛnnë, kë ebaba bu eyɛ álɛ aghɩnë kë nʋn mian ghënë, kebë ewu mpʋ lɛ, miji yɔghɔ lɛ, talɛ lɛ, shirɛ-ku lɛ, kpe lɛ. Ʒoova Adashɛghɩ ntɛnɩ kë mʋn bu jɔghɔ-lɛ yɛsɛnë, kelë omu, kë ebɔ kelë shigha enɛnɛ apɩ eyi n’ye aviɛlɛnë shúnë álɛ kebë eboka, álɛ kebë ebaba Shibatɩ lɛ, ngiki aʋnnë cɔ́ghɔnë lɛ eyɛ. Àlɛ́ aviɛlɛ ashu, aghɩnë kebë eyi edi juman ebokanë lɛ, bunë ebë ebɔ eboka ngikinë esë lɛnë, elë eɔsɛ eo kelë omu mɛnsɩghë, noo enʋ́n omuo ghë, noo elë epa edi juman wɔ́wɔ́. Agbate, elë eboka “aghɩnë elë lɛ kelë lɛ ɔɔ ntɩji nkpɔkpɔnë,” ese àlɛ́ elë aɔsɛ, elë ekpa eboka ngiki fuɔ esë, àlɛ́ bɔ́bɔ́ kë gha nʋn elë ofotɩnë ghë.—Galates 6:10.

      Elë ebɔ Biblënë enini kelë opu shi, elë ekpa eboka kelë álɛ kebë eɲi oghorumɔn shi. Aghɩnë aviɛlɛ afɩ kelënë, kë evivi n’ye kebë enini kelë opu shi. Cibɩ ntɔnë ghë, elë ebɔ mɛnsɩ Ʒoova ee gbo, “në lɛ́ Ofonë enini ngiki powu opu shi” (2 Corinthiens 1:3, 4). Sɛyɛyɛ ghë, elë ebɔ jɔnë Ofo hɛ́ báshi Biblënë ghënë eka edi aghɩnë kë nʋn busʋsʋ ghënë. Elë eya kelë n’ye, ɲan gbɔɔje, aviɛlɛ bunë elɛ elë ewu mian lɛ pɛ lɛnë powu, Ofo Shibanë bá eghɔ powu enɩ.—Révélation 21:4.

      • ?Mabughëwu Ʒoova Adashɛghɩnelë eɔsɛ eboka ngiki mɛnsɩghë àlɛ́ aviɛlɛ ashu é?

      • ?Biblë jɔ nkpɔca ebë eɔsɛ ebɔ enini aghɩnë aviɛlɛ fɩ́ kelënë opu shi é?

  • ?Ca lɛ́ kanga celenë aɛn ji ëë shinë é?
    ?Aghɩca kë elɛ bunë Ʒoova evivinë amɛn é?
    • ÓRÒ 19

      ?Ca lɛ́ kanga celenë aɛn ji ëë shinë é?

      Ʒezi elɛ̀ ëë ejiti-aghɩnë mbë.
      Ʒoova Adashɛgho nkpɔ eka Ofo nakwa.

      Elë powu, elë ewu ayɔghɔ Ofo bunë kë eyaya elënë ghë.

      Aghɩnë kë emimi Ʒoova Adashɛghɩ omuonë aɛnnë, kpe kelë aɲʋn.

      Gbɔɔje álɛ Ʒezi bë egbɔ erɔnë, në lɛ në ejiti-aghɩ alɛ́ lɛ dídi jɔ: Piɛrë lɛ, Ʒakë lɛ, Ʒan lɛ, Andre lɛ. N’ye Ʒezi në eba eya kelë bunë bá eya n’ye në nʋnghë mici fɛjinelë ghënë, në vívi jɔ tete nkpɔ: “?Teteghë, ca lɛ́ kanga celenë aɛn ji ëë shi óó kpashi bɔ́ ëë bá në jumanghɩnelë ngbeɲi, álɛ bë elɔ kelë mpʋ cibɩnë bayɛ ghë é?” (Matthieu 24:3, 45; Marc 13:3, 4) Gha lɛ́ mpʋ tenë ngiki edinë ëë jɔ Ʒezi hɛ́ n’ye wo. Në bɔ́ mpʋ ntɔnë pɔ́pɔ Ofo buyayanë ghë. Noo Ʒezi lɛ́ kelë ‘kpashinë,’ në yá kelë n’ye, aghɩnë kebë eyaya Ofo ngikinë bu mici fɛjinelë ghënë, ná enɩ kelë ebɔ. ?Aghɩca kë bá elɛ kanga ntɔnë é?

      Ʒezi ejiti-aghɩnë kebë eyi oforunë, kelë jee nhɛn ëë kë lɛ́ kanga ntɔnë. Amɛn, Aghɩnë kë emimi Ʒoova Adashɛghɩ omuonë aɛnnë, kelë ëë kë lɛ́ “kanga” ntɔnë. Aghɩnë kë esʋ Ʒoovanë, kanga ntɔnë eyaya kelë Ofo bu cibɩnë bayɛ ghë. Kanga cele ntɔnë ëë ‘bë elɔ elë mpʋnë ebë edi eyi cibɩnë bayɛ ghënë.’—Luc 12:42.

      Ëë ekpɩ aghɩnë kë nʋn Ofo aʋnnë ghënë. (1 Timothée 3:15.) Ʒoova omuonë nʋn eshipata n’yenë, jumannë edinë, Ʒezi bɔ́ juman gbɔ ntɔnë lé kanganë mërɩ álɛ bë emimi ëë aɛn. Bunë kebë ebɔ edi juman omuonë ghë lɛ, ofojɔhɛnë lɛ, bunë kebë eyaya ofokwanelë ghë lɛnë, kanganë emimi powu aɛn. N’yonë, ‘kanga celenë aɛn ji ëë shinë’ elɔ elë bunë yɛsɛ, cibɩnë bayɛ ghë, në eghʋ nakwanë elë ebɔ ehɛ Ofo jɔnë ghë lɛ, bunë elë ewu elë jɛmɛnnelë ghë lɛ, jɛmɛn ologbɔnelë ghë lɛ, eyaya elë Ofo bu.

      Kanganë edi ecele noo në eɲi nahɔnrɛnë nʋn Biblë ghënë shi, në ekpa eka nda yɔghɔnë fɛ n’ye kë bá hɛ́ ëënë mɩnɛn. Kanganë, aɛn ji ëë shi, noo në ekpɩ Krisë bunë nʋn eshipata n’yenë eyɛsɛ tete (Actes 10:42). Ʒoova eyɔ kanga celenë aɛn ji ëë shinë shi, ngiki fannga nhɛn ekaci Ëë adashɛghɩ. N’yonë Ʒoova eboka ëë álɛ bë eyaya ngiki ntɔnelë Ofo bu fannga nhɛn.—Isaïe 60:22; 65:13.

      • ?Ca Ʒezi nɩ́bɔ álɛ bë eyaya ëë ejiti-aghɩnë Ofo bu é?

      • ?Élé kanganë eba edi ecele é? ?Élé aɛn bá ji ëë shi é?

  • ?Élé Aghɩnë kë emimi Ʒoova omuonë aɛnnë kë eba edi juman amɛn é?
    ?Aghɩca kë elɛ bunë Ʒoova evivinë amɛn é?
    • ÓRÒ 20

      ?Élé Aghɩnë kë emimi Ʒoova omuonë aɛnnë kë eba edi juman amɛn é?

      Aghɩnë kë emimi Ʒoova omuonë aɛn kretiɛn pidɛnelë brɛsʋ.

      Aghɩnë kë emimi Ʒoova omuonë aɛn kretiɛn pidɛnelë brɛsʋ.

      Kretiɛn pidɛnelë eka nakwanë aghɩnë kë emimi Ʒoova omuonë aɛnnë kë ghɛ́ghɛ sé kelë.

      Kë eka nakwanë aghɩnë kë emimi Ʒoova omuonë aɛnnë kë ghɛ́ghɛ sé.

      Kretiɛn pidɛnelë brɛsʋ, ngiki jee nhɛn, “akotonelë lɛ ngɩmɛnnë kë nʋn Ʒerizalɛmë gbonë lɛ,” kelë ëë kë lɛ́ aghɩnë kë emimi Ʒoova omuonë aɛnnë cibɩ ntɔnë ghë. Kretiɛnnë Ofo nɩ́bɔ álɛ kebë eyi oforunë powu, kë yá kelë bunë kebë elɛ álɛ kebë ewu ayɔghɔ (Actes 15:2). Álɛ kebë egbɔ eya bunë Ofo ngikinë bë elɛnë, kë eboepi ewɛsɛ bu ewu ntɛnɩ Ofo Mbënë ehɛ, kë ekpa eɲa Ofo wawɛnë shi emimi kelë aɛn (Actes 15:25). Nhɛn esë ëë bu eba eyi amɛn.

      Kë lɛ́ kretiɛnnë Ofo ebɔ kelë elɛ bunë në evivinë. Kretiɛnnë Ofo nɩ́ kelë bɔ́ álɛ kebë eyi oforunë, kelë jee nhɛn ëë kë lɛ́ Aghɩnë kë emimi Ʒoova omuonë aɛnnë. Kë kolo Ofo Mbënë tete. Bunë kë mʋn dɔ́në esë elɛ aɛn eji kelë shi álɛ kebë emʋn n’ye kebë eba emimi elë jumannë aɛnnë. Kë esɩsɩ gbai powu álɛ kebë ewɛsɛ bu ewu bunë mian elë nɔnjɛelënë kë nʋn maɛnnë powu ghënë. Fɛ kretiɛn pidɛnelë brɛsʋ mɩnɛn, kë eya elë shigbënë ebë ebɔ, cɛɛ fɛ n’ye Biblënë eba eya mɩnɛn. N’yonë, kë eghɛghɛ nakwa ése elë, kë ekpa eghʋ bude sasaghɩnelë ghë eya elë shigbë. Bu ntɔnë eboka Ofo ngikinë álɛ kebë edi akɔnda nkpɔkpɔnë, kebë eta fù nkpɔkpɔnë, kebë ekpa elɛ bu nkpɔkpɔnë (Actes 16:4, 5). Aghɩnë kë emimi Ʒoova omuonë aɛnnë, bunë kebë ebɔ eyaya Ofo ngikinë, kelë ëë kë ebaba ëë eyɛ, kë ele ngiki powu ndɔnʋn álɛ kebë ebɔ ofojɔhɛnë eba ngbeɲi, kë ekpa eya n’ye kebë eba enɩ nɔnjɛelë eyikpenë kebë ebɔ juman ele kelë mërɩnë ebɔ.

      Kë eɲa Ofo wawɛnë shi emimi kelë aɛn. Aghɩnë kë emimi Ʒoova omuonë aɛnnë, kë ekpɩ Odamëga Ofo Ʒoova lɛ, Ʒezinë lɛ́ ofokwa kpashinë lɛ, álɛ kebë emimi kelë aɛn (1 Corinthiens 11:3; Éphésiens 5:23). Aghɩ ntɔnelë, kë ghe wu kelë esë fɛ n’ye kë lɛ́ ofokwanë ëë kpashielë mɩnɛn. Kelë lɛ, kretiɛn kalanë kebë eyi oforunë lɛ, “kë ekpʋ Viaɲʋnjɛnë [Ʒezi] n’ye në eyi powu” (Révélation 14:4). Aghɩnë kë emimi Ʒoova omuonë aɛnnë, kë kolo n’ye ebë esɛrɛ Ofo elɔ kelë lɛ, jumannë kë edinë lɛ.

      • ?Kretiɛn pidɛnelë brɛsʋ, aghɩca kë lɛ́ aghɩnë kë emimi Ʒoova omuonë aɛnnë é?

      • ?Aghɩnë kë emimi Ʒoova omuonë aɛn amɛnnë, élé kë eba eɲa Ofo shi emimi kelë aɛn é?

      KPA MƲN BU DƆ́ JƆ NTƆNË GHË

      Ka Actes 15:1-35, álɛ fë éwu n’ye, aghɩnë kë mími Ʒoova omuonë aɛn kretiɛn pidɛnelë brɛsʋnë, kë bá ɲá Ofo Mbënë lɛ wawɛ celenë lɛ shi bóka kelë, álɛ kebë ebaba bu eyɛ n’ye jɔ nkpɔ bá shú.

  • ?Mabu kë elɛlɛ ëë Betɛlë é?
    ?Aghɩca kë elɛ bunë Ʒoova evivinë amɛn é?
    • ÓRÒ 21

      ?Mabu kë elɛlɛ ëë Betɛlë é?

      Ʒoova Adashɛghɩ aɲʋn edi juman Aʋnkunë kë eɲi desɛn, Betɛlë gbo.

      Aʋnkunë kë eɲi desɛn, Eta Zini.

      Alëmaɲë Betɛlë gbo, Ʒoova Adashɛgho nkpɔ edi juman n’ye Betɛlë mashinënë kë ebɔ esɔ nakwanë nʋnnë.

      Alëmaɲë

      Keniya Betɛlë gbo, Ʒoova Adashɛgho nkpɔ edi juman n’ye kë eti talɛ mijinë.

      Kenia

      Kolɔnbi Betɛlë gbo, nɔnjɛelë eyikpe ebaba bu aʋnkunë kë edi bunë.

      Kolɔnbi

      Ebre mbënë ghë, Betɛlë eshi ëë lɛ́ “Ofo aʋn” (Genèse 28:17, 19). Eyi ntɔnë sheghë álɛ kebë ebɔ ëë elɛlɛ aʋn nfre nfrenë Ʒoova Adashɛghɩ lɛ́ maɛnnë powu ghë, álɛ kebë emimi ofojɔhɛ jumannë aɛnnë. Aghɩnë kë emimi Ʒoova omuonë aɛnnë, kë nʋn Niu Yɔrkë Betɛlë gbo, Eta Zini gbo. Gbo ëë kë nʋn, ë kë ekpɩ jumannë kë edi Betɛlënë nʋnnʋn oo fannga nhɛn ghënë. Aghɩnë kë edi juman aʋn ntɔnelë ghënë, kë elɛlɛ kelë Betɛlë shikwaghɩ. Kë lɛ́ shikwa nkpɔ, kë ehʋn-oo aʋn-nkpɔ, kë edi juman aʋn-nkpɔ, kë edi bu aʋn-nkpɔ, kë ekpa eo-omu eka Biblë aʋn-nkpɔ. —Psaume 133:1.

      Betɛlë lɛ́ aʋnku tetenë ngiki ebɔ kelë oohʋn edi juman tete shikwa ghë. Betɛlënelë powu ghë, kretiɛn eyikpe lɛ eyighɔ lɛ, kë elele mɛnsɩ álɛ kebë elɛ bunë Ofo evivinë, kebë edi ëë Shiba jumannë ayɔghɔ nhɛn kelë oohʋn ghë (Matthieu 6:33). Aghɩnë kë edi juman Betɛlë gbonë, kë ghe nɛ kelë apɩ jumannë kë edinë ghëwu. Ese, kë elɔ kelë shirɛ-ku lɛ, mpʋ lɛ, shigha jenë kebë ebɔ eveve kelë omu bu lɛ. Betɛlë gbo, owu-nkpɔ ɔɔ ee bunë elɛ. Kelë aghɔ, kë nʋn biro lɛ, n’ye kë eshi bu la lɛ, n’ye kë ebɔ mpʋ ése eba álɛ ngiki bë edi lɛ. Kelë agheci, kë nʋn n’ye mashinë esɔ nakwanë, jɔghɔ ekuku aʋn shi, jɔghɔ enʋn n’ye kë eti talɛ miji, jɔghɔ ebaba bu jɛelë-jɛelënë ecɔghɔnë eyɛ, jɔghɔ esë ekpa elɛ bu fuɔ fannga nhɛn.

      Betɛlë lɛ́ aʋnkunë kë edi juman edɔ eboka ofojɔhɛ jumannë. Bunë ghëwu Betɛlë nfre nfre nʋnghënë, ëë lɛ́ n’ye kebë elɛ ngiki fannga nhɛn bë emʋn nahɔnrɛnë nʋn Biblë ghënë. Nakwajɛ ntɛnɩ lɛ́ ëë nkpɔ. Aghɩnë kë emimi Ʒoova omuonë aɛnnë, kelë ëë kë lɔ́ kë ghɛ́ghɛ nakwajɛ ntɛnɩ. Kë bɔ́ ëë ghʋ́ ɔrdinatɛrë ghë cé aghɩnë kë eghɛghɛ bu mbë nfre nfre ghë maɛnnë powu ghë. Kë sɔ́ nakwajɛ ntɛnɩ, Betɛlë mashinënë kë ebɔ esɔ nakwa mɛnsɩghënë ghë. Kë kpa bɔ́ ëë cé ofokwa nfre nfre 120.000. Betɛlë shikwaghɩ bóka bu jɛelë-jɛelënë kë lɛ́ álɛ ebë eɔsɛ ewu nakwajɛ ntɛnɩ elë mërɩ. Ese, bu tetenë kë edi juman ebokanë, ëë lɛ́: Nda yɔghɔnë kebë eka edi ngikinë.—Marc 13:10.

      • ?Aghɩca kë edi juman Betɛlë gbo é? ?Mabu kë elɔ kelë álɛ bë eboka kelë é?

      • ?Bu tete nkpɔca Betɛlënelë powu kë edi juman eboka é?

  • ?Mabu kë elɛ Betɛlë gbo é?
    ?Aghɩca kë elɛ bunë Ʒoova evivinë amɛn é?
    • ÓRÒ 22

      ?Mabu kë elɛ Betɛlë gbo é?

      Nɔnjɛelë eyikpe aghɔ emimi jumannë kë edi Ilë Salomɔn gbonë aɛn.

      Ilë Salomɔn

      Ʒoova Adashɛgho nkpɔ edi juman Kanada Betɛlë gbo.

      Kanada

      Tomobi ologbɔ ebɔ Ofo nakwa ece ofokwanelë.

      Afikë di sidë

      Betɛlë shikwaghɩnë, kë edi juman nfre nfre fannga nhɛn. Kë eboka ofojɔhɛ jumannë kë edi oo nkpɔ ghë, bë ekpa eɔsɛ edɔ eshe nkpɔ bɔ́bɔ́. Kelë aghɔ, kë eghɛghɛ Ofo nakwanë mbë nfre nfre ghë, jɔghɔ edi juman n’ye kë esɔ nakwa, jɔghɔ ebɔ nakwa ése eba aʋnnë kë eba nakwa, jɔghɔ esë edi juman n’ye kë ebaba video bu lɛ nɛn bu lɛ eyɛ, jɔghɔ esë elɛ bu fannga fuɔ lapɔ.

      Aghɩnë kë emimi Betɛlë aɛnnë, kë emimi jumannë kë edi gbonë powu aɛn. Ngɩmɛn arɩ, kebë eɔsɛ edɔ eshe ntɔnë bɔ́bɔ́, kelë ëë kë lɛ́ Aghɩnë kë emimi Betɛlë aɛnnë. Aɛn ji kelë shi tete. Aghɩnë kë emimi Ʒoova omuonë aɛnnë, kelë ëë kë enɩ ngɩmɛn ntɔnelë ebɔ. N’ye ofojɔhɛ jumannë eba eyi oonë Betɛlënë ekpɩnë ghë lɛ, jɔnë ashu aʋnku ntɔnë ghë lɛnë, Aghɩnë kë emimi Betɛlë aɛnnë, kë ebɔ bu ntɔnelë jɔ ehɛ Aghɩnë kë emimi Ʒoova omuonë aɛnnë. Jɔ ntɔnelë eboka Aghɩnë kë emimi Ʒoova omuonë aɛnnë, álɛ kebë ewu jɔnë kebë ebɔ ele nakwanë kebë eghɛghɛ ése elënë ghë lɛ, jɔnë ebë ece elë jɛmɛnnelë lɛ jɛmɛn ologbɔnelë ghë lɛ. Aghɩnë kë emimi Ʒoova omuonë aɛnnë, kë etʋ kelë pishata álɛ kebë eyi edagha Betɛlënelë lɛ, Aghɩnë kë emimi Betɛlë aɛnnë lɛ, álɛ kebë eya kelë n’ye kebë eba edi kelë jumannë eyi ngbeɲi eyɛsɛ (Proverbes 11:14). Dagha ntɔnë ghë, pishatanë egbagba mbë shi elɔ aghɩnë kë ehʋn-oo oonë Betɛlë emimi ëë juman aɛnnë ghë, álɛ bë ele kelë ndɔnʋn.

      Betɛlë eboka ofokwa nfre nfrenë kë nʋn oonë ekpɩnë ghë. Betɛlë gbo, nɔnjɛelë eyikpe aghɔ ewɛsɛ bu, ë kë edisʋ n’ye ofokwa bë enʋn aʋnku nfre nkpɔ ghë. Nɔnjɛelë eyikpe jɔghɔ emimi jumannë shigbëfɩghɩ lɛ, misiɔnnɛrëelë lɛ, bude sasaghɩ lɛ edi oonë Betɛlë ekpɩnë ghë. Jɛmɛn ologbɔnë kebë eshe lɛ, Shibatɩ puɔpuɔnë kebë elɛnë lɛ, Ofo nakwanë kebë ebɔ ece ofokwa nfre nfrenelë powu lɛnë, kë ekpa emimi bu ntɔnelë powu aɛn. Jumannë kë edi Betɛlë gbonë powu eboka ofojɔhɛ jumannë.—1 Corinthiens 14:33, 40.

      • ?Aghɩnë kë emimi Betɛlë nfre nfre aɛnnë, élé kë eba eboka Aghɩnë kë emimi Ʒoova omuonë aɛn é?

      • ?Juman nkpɔca kë edi Betɛlë gbo é?

      KPA MƲN BU DƆ́ JƆ NTƆNË GHË

      Ngiki bë eɔsɛ ewa edagha elë Betɛlënelë, bë epie lɛndi mɩɩ bë eshu vandredi. Fë esë, fë éɔsɛ ewa. Ebá etɩ eɲë shi ayɔghɔ nhɛn. Àlɛ́ fë në eyi edagha Betɛlë nkpɔ, wɔwɔ bu fɛ n’ye fë në eyi jɛmɛn mɩnɛn. Bunë fá ewu gbonë bá ele fë ntɩjinë mɛnsɩ.

  • ?Élé elë eba eghɛghɛ elë nakwanelë mbe nfre nfre ghë é?
    ?Aghɩca kë elɛ bunë Ʒoova evivinë amɛn é?
    • ÓRÒ 23

      ?Élé elë eba eghɛghɛ elë nakwanelë mbë nfre nfre ghë é?

      Yiki edi juman N’ye kë eghɛghɛ nakwanë, Eta Zini gbo.

      N’ye kë eghɛghɛ nakwanë, Eta Zini.

      Aghɩnë kë eghɛghɛ bu mbë nfre nfre ghënë Kore di sidë gbo.

      Kore di sidë

      Yikpe nkpɔ ɲʋn nakwanë Ʒoova Adashɛghɩ kë ghɛ́ghɛ ëë mbë ghënë mërɩ Armeni gbo.

      Armeni

      Yighɔje nkpɔ ɲʋn nakwanë Ʒoova Adashɛghɩ kë ghɛ́ghɛ ëë mbë ghënë mërɩ Burundi gbo.

      Burundi

      Yighɔ nkpɔ ɲʋn periodikënë Ʒoova Adashɛghɩ kë ghɛ́ghɛ ëë mbë ghënë mërɩ Sri Lanka gbo.

      Sri Lanka

      Álɛ ebë eɔsɛ eka “nda yɔghɔnë” edi ‘maɛn powu lɛ, shikwa powu lɛ, mbë powu lɛ, ngiki powu lɛnë,’ elë eghɛghɛ nakwa mbë nfre nfre ghë, dɔ́ she mbë 850 (Révélation 14:6). ?Élé elë eba edi juman gbɔ ntɔnë é? Eɔ́ bughɛghɛghɩ oo nfre nfre ghë lɛ, aghɩnë kë eghɛghɛ bu mbë nfre nfre ghë lɛ, kë eboka elë. Kelë powu, kë lɛ́ Ʒoova Adashɛghɩ.

      Bunë kë eghɛghɛnë eboepi enʋn Anglɛ mbë ghë. Aghɩnë kë emimi Ʒoova omuonë aɛnnë, kë ekpɩ jumannë kë edi N’ye kë eghɛghɛ nakwanë, oku ntɔnë nʋn Niu Yɔrkë Betɛlë gbo. Bughɛghɛghɩnë kë nʋn Betɛlë ntɔnë ghënë lɛ, Betɛlë fuɔ ghë lɛnë esë, oku ntɔnë ëë ebaba bunë kebë elɛnë. Noo elë bughɛghɛghɩnë nʋn oo fannga ghënë, elë eɔsɛ eghɛghɛ ngikinë kë nʋn oo nfre fannga nhɛn ghënë jɔ. N’yonë, elë nakwanelë eyɛyɛ ngiki fannga nhɛn sɛ.

      Kë ebɔ bunë kë eghɛghɛnë ece aghɩnë kë eghɛghɛ bu mbë nfre nfre ghënë. Àlɛ́ kë ababa bunë kë ghɛ́ghɛnë ayɛ mɩɩ asheghë, kë ebɔ ëë eghʋ ɔrdinatɛrë ghë ece aghɩnë kë eghɛghɛ bu mbë nfre nfre ghënë eshipatanë powu ghë, álɛ kebë eghɛghɛ ëë kelë omu mbë ghë. Kë elele mɛnsɩ eviɛ “nahɔnrɛ mbënë sheghë cɛɛ,” álɛ akɔndanë nʋn kelë mbënë ghënë bë elɛ nkpɔkpɔnë nʋn Anglɛ mbënë ghë.—Ecclésiaste 12:10.

      ɛghɛ bu mbë nfre nfre ghënë lɛ, ɔrdinatɛrë gha ɔɔsɛ bë ebɔ kelë oku. Ese, diksiɔnnɛrë lɛ, bu fuɔ lɛnë nʋn ɔrdinatɛrë ghënë bë eɔsɛ eboka kelë álɛ kebë edi kelë jumannë eyi mɛnsɩghë. Ʒoova Adashɛghɩ lɛ́ bunë kë elɛlɛ ëë MEPS (Système électronique d’édition multilingue). Bu ntɔnë eboka kelë álɛ kebë eghɛghɛ bu mbë fannga nhɛn ghë, kebë ebɔ foto eda bunë kë eghɛghɛnë ghë, kebë ekpa esɔ nakwanelë ayɔghɔ nhɛn.

      ?Mabughëwu elë edamë elele mɛnsɩ eghɛghɛ bu mbë fannga nhɛn ghë é? Noo Ʒoova “evivi n’ye ngiki nfre powu bë emʋn nahɔnrɛ tetenë álɛ kebë ewu oohʋn.” —1 Timothée 2:3, 4.

      • ?Élé kë eba eghɛghɛ elë nakwanelë é?

      • ?Mabughëwu elë eghɛghɛ elë nakwanelë mbë fannga nhɛn ghë é?

  • ?Élé elë eba ewu shigha edi elë jumannë maɛnnë powu ghë é?
    ?Aghɩca kë elɛ bunë Ʒoova evivinë amɛn é?
    • ÓRÒ 24

      ?Élé elë eba ewu shigha edi elë jumannë maɛnnë powu ghë é?

      Yiki nkpɔ ehɔ shigha omu oghorumɔn yɔghɔ ghë.
      Ʒoova Adashɛghɩ eka Ofo nda.

      Nepalë

      Ngikinë kë elɛ Shibatɩnë, Togo gbo.

      Togo

      Ngiki edi juman Angletɛrë Betɛlë gbo.

      Angletɛrë

      Elë omuonë esɔ Biblë fannga nhɛn lɛ, nakwa fuɔ fannga nhɛn lɛ elɔ ngiki agbʋʋn powu. Elë elɛ Shibatɩ lɛ Betɛlë lɛ edɔ, elë ekpa ebaba kelë eyɛ. Elë ekpa ekpɩ misiɔnnɛrë fannga nhɛn lɛ, Betɛlë ngiki fannga nhɛn lɛ. Àlɛ́ aviɛlɛ ashu esë, elë ekpa eboka. N’yonë, fë eɔsɛ evivi fë esë kɔ: ?Élé elë eba ewu shigha elɛ bu ntɔnelë powu é?

      Elë ghe nɛ dimë, elë ghe kpa ghe eo kɔprɛ. Agbate, elë ofojɔhɛ jumannë lɛ́ bunë ebɔ shigha edɔ, ese elë ghe shushu ngiki shigha. Agbʋʋn ya nkpɔ sáasɛ dádá, esɔ́ elë periodikë La Tour de Garde pidɛnë. Aɲʋnghënë bë esɔnë, ehɛ́ kɔ elë eji Ʒoova ntɩ, n’ye ëë bá eboka elë, ‘elë ghe eshushu ngiki shigha tata, elë ghe evivi n’ye kebë eo shigha eboka elë.’ Agbate, eɲí elë mbënë shi!—Matthieu 10:8.

      Ngiki omu ëë kë ehɔ shigha eboka elë jumannë. Ngiki fannga nhɛn kolo jumannë elë edi eyaya Biblë bunë, ëë ghëwu kë ehɔ shigha eboka. Ʒoova Adashɛghɩnelë omu, kë edisʋ ebɔ kelë cibɩ lɛ, kelë mɛnsɩ lɛ, kelë shigha lɛ, bu fuɔnë kë ɔɔnë lɛ elɛ bunë Ofo evivinë eshipatanë powu ghë (1 Chroniques 29:9). Elë Shibatɩnë ghë lɛ, aʋnkunë elë eshe jɛmɛn ologbɔnelë ghë lɛnë, alaka jɛelë nʋn n’yo, álɛ aghɩnë kë evivi n’ye kebë ehɔ shighanë, kebë ebɔ ëë ele alakanelë ghë. Àlɛ́ kë akolo esë, kebë eɔsɛ eyi elë ɛntɛrnɛtë adrɛsë jw.org ghë ehɔ shigha. Shighanë afannga nhɛn epie aghɩnë kë gha lɛ́ blengbi wunë ee gbo, fɛ yighɔ ghayaghonë Ʒezi hɛ́ ëë jɔ yɔghɔnë mɩnɛn, óó bɔ́ shigha ogbo jɛelë aɲʋn sɛ́sɛ́ lé ofotɩ gbɔnë ëë alaka jɛnë ghënë (Luc 21:1-4). N’yonë, yiki bë eɔsɛ “ebɔ bu je eba cɛcɛ̀” ngbɔ-ngbɔ, álɛ bë ebɔ ehɔ “cɛɛ fɛ n’ye në bá vívi në oghorumɔn ghë mɩnɛn.”—1 Corinthiens 16:2; 2 Corinthiens 9:7.

      Aghɩnë kë evivi n’ye kebë ‘ebɔ kelë bunë ɔɔ alɔnë ece Ʒoova eyi orùnë,’ emʋ́n yɛsɛ n’ye Ʒoova bá eci kelë oghorumɔn aba eyi álɛ kebë eboka Ofo Shiba jumannë, álɛ ngiki bë elɛ bunë Ofo evivinë.—Proverbes 3:9.

      • ?Mabu elɛ elë omuonë gha nʋn fɛ ofotɩ gbeenelë mɩnɛn wué?

      • ?Élé kë eba ebɔ shighanë kë ehɔnë elɛ bu é?

  • ?Mabughëwu elë elɛ Shibatɩ é? ?Élé elë eba elɛ kelë é?
    ?Aghɩca kë elɛ bunë Ʒoova evivinë amɛn é?
    • ÓRÒ 25

      ?Mabughëwu elë elɛ Shibatɩ é? ?Élé elë eba elɛ kelë é?

      Aghɩnë kë elɛ Shibatɩnë Bolivi gbo.

      Bolivi

      N’ye Shibatɩ nkpɔ bá nʋ́n lahɔ álɛ kebë egbɔ ebaba ëë eyɛnë Niʒeria gbo.
      N’ye kë bá bába Shibatɩ nkpɔ yɛ rere Niʒeria gbo.

      Niʒeria, lahɔ alɛ pëlɛ lɛ

      Kë elɛ Shibatɩ nkpɔ Taiti gbo.

      Taiti

      Elë elɛlɛ n’ye elë eshe elë jɛmɛnnelë Shibatɩ. Eyi ntɔnë eya n’ye Biblë bunë kë eyaya gbonë ehɛ Ofo Shibanë jɔ. Ofo Shiba ndanë ëë Ʒezi ká dí ngiki n’ye bá nʋ́n eshipata n’yenë.—Luc 8:1.

      Shibatɩnë lɛ́ aʋnkunë ofosʋ tetenë nʋn. Shibatɩ lɛ́ aʋnkunë Ʒoova Adashɛghɩ eso ebaba bu eyɛ álɛ kebë eyi ehɛ Ofo jɔ oonë kë nʋnghënë (Matthieu 24:14). Shibatɩnelë powu gha dɔ́omu gha she. N’ye kë bá ɲí nkpɔ desɛn lɛ́ ëënë ghe elɛ nkpɔkpɔ alɛ lafuɔ lɛ, ese kë lɛ́ powu cɛɛ-cɛɛ. Ofokwa nkpɔ, bë eɔsɛ edɔ eshe nkpɔ bɔ́bɔ́, kebë ebɔ Shibatɩ nkpɔ elɛ bu. Noo ofokwanelë edɔ eyinë, elɛ́ Shibatɩ lɔ́ ofokwanelë agbʋʋn ntɛnɩelë sáasɛnë ghë. Kë dɔ́ she akpɩ enɛn-enɛn fannga nhɛn (ebë eɔsɛ ehɛ kɔ ebɔ mici nkpɔ lɛ́ oni). ?Élé ebá ɔɔsɛ lɛ́ bu ntɔnë é?—Matthieu 19:26.

      Shighanë kë ehɔnë ëë kë ebɔ elɛ Shibatɩnelë. Shighanë kë ehɔnë, kë ebɔ ëë ece Betɛlë. N’yonë, Betɛlë esë ebɔ shigha ece ofokwanelë álɛ kebë elɛ Shibatɩ elɔ kelë, álɛ kebë ekpa ebaba kelë Shibatɩnelë eyɛ.

      Ngikinë kë elɛ bu nfre lɛ, kë píe oku nfre lɛnë, kelë ëë kë edisʋ ewa elɛ Shibatɩnelë, kë ghe nɛ kelë apɩ. Aghɩnë kë elɛ Shibatɩnë, kë nʋn oo fannga nhɛn ghë. Kelë aghɔ, kë ebɔ kelë oohʋn edi aʋn-lɛ jumannë eyi, jɔghɔ esë, kë ewa elɛ aʋnnë mɩɩ bɛtɛɛ kë ekaka eyi n’ye kë píenë. Aʋn-lɛ aghɩnë, kë epie ofokwa nkpɔ ghë eyi lafuɔ ghë oo nkpɔ nɛmbëlɛ. Kebë ekpa eɔsɛ eyi oonelë fuɔ ghë eboka kelë elɛ Shibatɩ. Oo jɔghɔ ghë esë, budë ntɛnɩ óó kebë elɛ Shibatɩ lɛ, n’ye kebë ebaba aghɔ eyɛ lɛnë, kë enɩ Ʒoova Adashɛghɩnë kë mʋn bu-lɛnë ebɔ álɛ kebë emimi jumannë aɛn. Agbate, aghɩnë kë mʋn aʋn-lɛ juman bude ntɔnë ghënë, kë edisʋ ewa eboka, ese ofokwa ngikinelë omu ëë kë ewa edɔ edi juman gbɔ tetenë. Bunë elɔ elë eɔsɛ elɛ bu ntɔnelë powunë, ëë lɛ́ Ʒoova wawɛ celenë lɛ, mɛnsɩnë ëë ngikinë elelenë lɛ.—Psaume 127:1; Colossiens 3:23.

      • ?Mabughëwu elë elɛlɛ aʋnkunë elë eyi esʋ Ofonë Shibatɩ é?

      • ?Élé elë eba eɔsɛ elɛ Shibatɩ nfre nfre maɛnnë powu ghë é?

  • ?Élé elë eba elɛ álɛ elë Shibatɩnë bë eyɛsɛ eyi é?
    ?Aghɩca kë elɛ bunë Ʒoova evivinë amɛn é?
    • ÓRÒ 26

      ?Élé elë eba elɛ álɛ elë Shibatɩnë bë eyɛsɛ eyi é?

      Ʒoova Adashɛghɩ ekuku bu shi kelë Shibatɩnë ghë Ɛstoni gbo.

      Ɛstoni

      Ʒoova Adashɛghɩ egba kelë Shibatɩnë miji Zimbabwe gbo.

      Zimbabwe

      Ʒoova Adashɛgho nkpɔ ebaba bunë cɔ́ghɔ kelë Shibatɩnë ghënë eyɛ Mɔngoli gbo.

      Mɔngoli

      Ʒoova Adashɛgho nkpɔ epia Shibatɩ Pɔrto Riko gbo.

      Pɔrto Riko

      Ofo eyi celenë dá Ʒoova Adashɛghɩ Shibatɩnelë powu ghë. Bu ntɔnë ghëwu, elë evɛvɛ ëë shi, elë egba ëë miji, elë ekuku ëë shi, elë ekpa ebaba ëë eyɛ álɛ bë eca. Bu ntɔnë lɛ́ bu yɔghɔ gbɔ tetenë elë ekpa elɛ esʋ Ofo. Ngiki powu bë eɔsɛ ewa elɛ aghɔ.

      Ngiki bë eɔsɛ elɛ Shibatɩnë bë eca àlɛ́ jɛmɛn arere. Àlɛ́ jɛmɛn arere, nɔnjɛelë eyikpe lɛ eyighɔ lɛ, sɛyɛyɛ ghë, kë edisʋ elɛ bu jɛelë-jɛelë álɛ Shibatɩnë bë eca. Vɛ powu esë, kë enɩ mici nkpɔ ebɔ egba Shibatɩnë powu miji. Kɔ́ ghɩmɛn nkpɔ o, kɔ́ ofokwa bokagho nkpɔ o emimi jumannë aɛn, në ɔɔ nakwanë në ekpɩ ewu bunë kebë elɛ. Ngiki aghɔ edisʋ evɛvɛ aʋn shi, jɔghɔ egba eshinë miji, agheci ekuku ëë shi, aghɔ esë ekuku eghenelë shi, kë ekpa ebaba kelë eyɛ, jɔghɔ esë egba viɛrofa miji, kë ee kʋkʋ jɛelënë kë nʋn gbonë, kë ekuku vɛ lɛ fenɛtrë lɛ shi, kë etʋ ngbaɛnnë, kë ekpa enini ngbɔpʋ shi. Agbʋʋn nkpɔ ghë, kë ekpa enɩ mici nkpɔ ebɔ elɛ bu powu eca Shibatɩnë ghë. Àlɛ́ elë lɛ elë jɛelë lɛ në edi juman ntɔnelë, elë eyaya kelë n’ye kebë ewu aʋnnë elë eyi esʋ Ofonë ghɩ.—Ecclésiaste 5:1.

      Ngiki bë eɔsɛ elɛ bu ebaba bunë cɔ́ghɔnë eyɛ. Agbʋʋn powu, elë ekpala Shibatɩnë powu, epie nɛmbëlɛ mɩɩ eshu ngbaɛn. Bu ntɔnë eboka elë álɛ ebë ebaba elë Shibatɩnë eyɛ eyi. N’yonë, elë ghe kɩkɩ n’ye bu gbɔ bë ecɔghɔ álɛ ebë esɔ shigha kpóokpó ebaba ëë eyɛ (2 Chroniques 24:13; 34:10). Shibatɩnë píe, óó elë ekpa ebaba ëë eyɛ eyi álɛ bë ecanë, lɛ́ aʋnkunë bayɛ álɛ ebë esʋ elë Ofo. Àlɛ́ enë eboka juman ntɔnë ghë, elë eya n’ye ekólo Ʒoova, elë ekpa eya n’ye aʋnkunë elë eyi esʋ ëënë ɔɔ alɔ elë ngbeɲi (Psaume 122:1). Bu ntɔnë esë elɔ ngiki ele Ʒoova eyi oonë Shibatɩnë nʋnnë.—2 Corinthiens 6:3.

      • ?Mabughëwu elë ebaba elë Shibatɩnë eyɛ é?

      • ?Mabu elë elɛ álɛ elë Shibatɩnë bë eca é?

  • ?Élé Shibatɩ nakwafanë bë eba eɔsɛ eboka elë é?
    ?Aghɩca kë elɛ bunë Ʒoova evivinë amɛn é?
    • ÓRÒ 27

      ?Élé Shibatɩ nakwafanë bë eba eɔsɛ eboka elë é?

      Yikpe nkpɔ eviɛ bu Shibatɩ nakwafanë ghë.

      Israɛlë

      Ʒoova Adashɛgho nkpɔ eboka yikpeje nkpɔ álɛ bë eviɛ bu eyɛsɛ.

      Repiblikë Cɛkë

      Jeje yighɔ nkpɔ eghɛghɛ omu eyi eda ëë nɛnti nakwanë ghë.

      Benɛn

      Yikpe nkpɔ ebɔ Watchtower Library eviɛ bu.

      Ilë Kaiman

      ?Fë evivi n’ye fë éviɛ bunë fë émʋn edɔ Biblënë ghë wú? ?Kɔ́ Biblë abɩ nkpɔ o, kɔ́ yiki o, kɔ́ aʋnku o, kɔ́ bu fuɔnë Biblë ehɛ ëë jɔnë o, fë evivi n’ye fë émʋn bu edɔ kelë ghë wú? ?Kɔpɛ fë ekpa evivi fë esë kɔ́ Ofo Mbënë bë eɔsɛ eboka fë bunë edʋ fë tetenë ghë o? N’yonë, fë éɔsɛ eyi Shibatɩ nakwafanë ghë.

      Bu nfre nfrenë fë ébɔ eviɛ bunë nʋn Shibatɩ nakwafanë ghë. Kɔpɛ fë gha ɔɔ Ofo nakwanë Ʒoova Adashɛghɩ sɔ́në powu fë mbë ghë wo. Ese, nakwafanë nʋn Shibatɩ gbonë ɔɔ nakwa nfre nfrenë tíaji sɔ́ trɛrɛenë afannga nhɛn. Biblë nfre nfrenë nʋnghë lɛ, diksiɔnnɛrë yɔghɔ lɛ, juman fuɔnë ngiki dí óó fë éɔsɛ ekpɩnë esë lɛ bë eɔsɛ enʋn gbo. Álɛ kebë egbɔ eshe jɛmɛn, fë éɔsɛ eyi gbo eviɛ bu. Fë ekpa éɔsɛ elɛ bu ntɔnë àlɛ́ jɛmɛn arere. Àlɛ́ ɔrdinatɛrë anʋn gbo, agheci Watchtower Library nʋn ëë ghë. Bu ntɔnë lɛ́ nakwafa nfre nkpɔ óó nʋn ɔrdinatɛrë ghë. Elë nakwanelë afannga nhɛn nʋn ëë ghë, gha kpɛkpɛ bɔ-ghë, fë ekpa éɔsɛ eviɛ bunë fë émʋn jɔ nkpɔ ghë lɛ, mbë nkpɔ ghë lɛ, Biblë abɩ nkpɔ ghë lɛ.

      Shibatɩ nakwafanë eboka Oohʋn lɛ jumandi lɛ jɛmɛn nakwajɛelënë. Àlɛ́ fë në ebaba fë esë eyɛ jumannë fë édinë ghë, Shibatɩ nakwafanë bë eɔsɛ eboka fë ayɔghɔ nhɛn. Oohʋn lɛ jumandi lɛ jɛmɛn sasaghonë, ëë mërɩ ëë nakwafanë nʋn. Në ëë në ewu kɔ́ nakwa fɛjinelë sɔ́në nʋnghë o, kɔ́ kë bába kelë yɛ cɛɛ-cɛɛ o. Kɔ́ apɔ-ntɔnë o, kɔ́ ghɩnë eyaya fë Biblë bunë o, nkpɔ bë eɔsɛ eya fë n’ye fë éba ewu bunë fë éviɛnë. Ese, nakwa nfre nfrenë nʋn nakwafa n’yonë, kë ghe ebɔ kelë ghe epie Shibatɩ n’yo ghe eyi. Ntɛnɩ ebë ekpa elɛnë, ëë lɛ́ n’ye ebë eɲiɲi nakwanelë eyɛsɛ, elë gha kpa gha éghɛghɛ bʋʋn gha fu nakwanelë ghë.

      Biblënë eya n’ye álɛ ebë ‘emʋn Ofo akɔndanë,’ yɛsɛ n’ye ebë edisʋ eviɛ ëë “fɛ blengbidi bu yɔghɔnë lóghoshi mɩnɛn” (Proverbes 2:1-5). Shibatɩ nakwafanë bë eɔsɛ eboka fë bu ntɔnë ghë.

      • ?Mabu fë éɔsɛ ewu Shibatɩ nakwafanë ghë é?

      • ?Ca bë eɔsɛ eboka fë álɛ fë éyi eviɛ bu eyɛsɛ nakwafanë ghë é?

      KPA MƲN BU DƆ́ JƆ NTƆNË GHË

      Àlɛ́ fë avivi n’ye fë élɛ fë omu nakwafanë, vivi nɔnjɛ ntɛnɩ ebɔ nakwa ekɛkɛ ofokwa ngikinë jɔ, álɛ fë éwu nakwanë nʋnghë. Ghɩnë eyaya fë Biblë bunë bë eɔsɛ eya fë nakwanë fë éboepi eɔ se.

  • ?Mabu nʋn elë ɛntɛrnɛtë adrɛsënë ghë é?
    ?Aghɩca kë elɛ bunë Ʒoova evivinë amɛn é?
    • ÓRÒ 28

      ?Mabu nʋn elë ɛntɛrnɛtë adrɛsënë ghë é?

      Yighɔ nkpɔ eviɛ bu omu ɔdinatɛrë ghë.

      Fransë

      Shikwa nkpɔ ebɔ ɔrdinatɛrë elɛ bu.

      Polɔɲë

      Yighɔ nkpɔ ekpɩ omula mbë video ɛntɛrnɛtë ghë.

      Risi

      Ʒezi Krisë hɛ́ ëë ejiti-aghɩnë kɔ: “Élɔ eɲë kaniɛnnë bë egbe ngiki ngbeɲi, álɛ kebë eɔsɛ ewu juman ayɔghɔnë eɲë edinë, álɛ kebë ele eɲë Shìnë nʋn oforunë eyi” (Matthieu 5:16). Álɛ ebë elɛ bu ntɔnë, elë ebɔ amɛn tɛknoloʒi bunelë eyɛsɛ, ɛntɛrnɛtë esë. Elë ɛntɛrnɛtë adrɛsë, jw.org, lɛ́ aʋnkunë yiki bë eɔsɛ eyi álɛ bë emʋn bunë Ʒoova Adashɛghɩ ebɔ ewu nahɔnrɛ lɛ, jumannë kë edi lɛ. ?Mabu nʋn ëë ghë é?

      Jɔ afannganë ngiki evivi kelë esë óó Biblë egbagbashi. Fë éɔsɛ ewu jɔ tete afannganë ngiki vívi kelë esënë eshi. Fɛ jɔnë nakwaflɛflɛ ntɛnɩelë egbagbashi mɩnɛn: ?Pɛ bá erere mici nkpɔ wú? ?Aghɩnë kë rɔ́në, kebë ekpa eɔsɛ ehʋn-oo lapɔ an? Kë nʋn ɛntɛrnɛtë ghë mbë nfre nfre ghë, dɔ́ she mbë 700. Fë éɔsɛ ewu Biblë Traduction du monde nouveau mbë nfre nfre ghë, dɔ́ she mbë 150. Fë ekpa éɔsɛ ewu nakwa fuɔnë bë eboka fë álɛ fë éce Biblë eshinë, fɛ ?Mabu Biblë bë eɔsɛ eyaya elë é? alɛ periodikë La Tour de Garde lɛ, Réveillez-vous ! lɛnë elë esɔnë mɩnɛn. Fë éɔsɛ eka, fë éɔsɛ ece n’ye kë bá ká nakwa ntɔnelë afannga nhɛn, fë kpa éɔsɛ ejʋ kelë ebɔ MP3 ghë lɛ, PDF ghë lɛ, EPUB ghë lɛ. Fë ekpa éɔsɛ eɲi agbanelë aghɔ eda nakwa ghë bɔ́bɔ́ elɔ ghɩnë Ofo jɔ eyɛyɛ ëë sɛnë, omu mbë ghë! Video nʋnnʋn omula mbë fannga nhɛn ghë. Fë éɔsɛ ejʋ Biblë abɩnë kë eka fɛ ngrɛmɔ̀nnë kë edi mɩnɛn lɛ, ngrɛmɔ̀n lɛ, nɛn ayɔghɔ lɛ ebɔ ece.

      Ʒoova Adashɛghɩ sɛ jɔ. Elë ɛntɛrnɛtë adrɛsënë ghë, fë éɔsɛ ewu jumannë elë edi maɛnnë ghënë ëë nda fɛjinelë lɛ, ëë videonelë lɛ. Fë éɔsɛ ewu bunë eci Ʒoova Adashɛghɩ aba lɛ, bunë elë elɛ eboka ngiki àlɛ́ aviɛlɛ ashu lɛ. Fë ekpa éɔsɛ ewu ndanë ehɛ elë jɛmɛn ologbɔnelë jɔ lɛ, elë Betɛlënelë nimero lɛ.

      Bu ntɔnelë powu ghë, elë elɔ nahɔnrɛ kaniɛnnë egbe mɩɩ eyi eshu eshipata aʋnkunë ɔɔ abɩnë powu ghë. Ngikinë kë nʋn Antartikë oonë fe eyo gbo edɔnë bɔ́bɔ́, kë eyi elë ɛntɛrnɛtë adrɛsënë ghë. Elë esɛrɛ Ʒoova ‘n’ye ëë mbënë bë eyi eshu aʋn powu mɛnsɩghë,’ álɛ kebë ele Ʒoova eyi.—2 Thessaloniciens 3:1.

      • ?Élé jw.org eba eboka ngiki fannga nhɛn álɛ kebë emʋn nahɔnrɛnë é?

      • ?Mabu fë evivi n’ye fë éviɛ elë ɛntɛrnɛtë adrɛsënë ghë é?

      LE BU NTƐNƖ AƐN GHË:

      Ngikinë kë gha kolo elë jɔ wunë, kë eghʋ ɛntɛrnɛtë adrɛsë jɔghɔ ghë ehɛ mpu jɔ efu elë omuonë sɛ. Bunë kë evivinë, ëë lɛ́ n’ye ngiki gha ésʋ Ʒoova. Elë gha éyi ɛntɛrnɛtë adrɛsë ntɔnelë ghë!—Psaume 1:1; 26:4; Romains 16:17.

Watchtower nakwanelë Abbey ghë (2002-2025)
Sɔ pieji
Hʋn-yi
  • Abɛ
  • Bɔ ëë ce yiki
  • Ntɛnɩ fë kolo
  • Copyright © 2025 Watch Tower Bible and Tract Society of Pennsylvania
  • N'ye fë éba ebɔ bunë
  • Yiki sɛ jɔ mbranelë
  • N'ye kë eba ebaba yiki sɛ jɔ bunelë
  • JW.ORG
  • Hʋn-yi
Bɔ ëë ce yiki