Θα Γίνει Ποτέ η Μη Χρήση Βίας Παγκόσμια Πραγματικότητα;
«ΖΩΗ σημαίνει να επιβιώνεις», είπε η γυναίκα καθώς το γεμάτο τρένο πήγαινε προς τη Βομβάη. Παρατηρούσε το τοπίο που στο ένα χιλιόμετρο μετά το άλλο ήταν γεμάτο με συνοικισμούς από παράγκες που έμεναν υγρές στο έλεος των μουσσώνων. «Οι άνθρωποι δεν έχουν αξίες αυτές τις μέρες», συνέχισε. «Κανείς δε φροντίζει για τίποτα άλλο εκτός από τον εαυτό του. Ακόμη και οι παραδοσιακές αξίες έχουν χάσει το νόημά τους».
Η παρατήρησή της αντανακλούσε τη ζωή εκατομμυρίων που ζουν χωρίς καθορισμένο σύστημα ηθικών αξιών. Πλούσιοι ή φτωχοί, έχουν απορρίψει ακόμη και τους κληρονομημένους ηθικούς κώδικες, βρίσκοντάς τους είτε ανεπαρκείς είτε πολύ δεσμευτικούς για τη σύγχρονη ζωή. Τους έχουν αντικαταστήσει με το νόμο του εαυτού τους—της αυτοεπιβίωσης και της αυτοϊκανοποίησης.
Χωρίς σταθερές αξίες πολλοί άνθρωποι βρίσκονται σε αγωνία ή θυμώνουν. Σε έναν βίαιο κόσμο η αυτοάμυνα έχει γίνει κοινή στρατηγική. Και επειδή πολλοί πιστεύουν ότι ‘η επίθεση είναι η καλύτερη άμυνα’, η βία εκτρέφει τη βία, τόσο στα λόγια όσο και στις πράξεις.
‘Καιροί Γεμάτοι Κινδύνους’
Ο Δημιουργός όλων των ανθρώπων προείδε ότι θα ερχόταν ένας τέτοιος καιρός—ένας καιρός που οι άνθρωποι θα απέρριπταν τις θεόδοτες αξίες και έτσι θα παράπαιαν. Το αποτέλεσμα δηλώνεται για εμάς με σοφία σε λόγια που εκφράστηκαν σχεδόν δυο χιλιάδες χρόνια πριν: «Αλλά πρέπει να συνειδητοποιήσεις ότι στις έσχατες ημέρες οι καιροί θα είναι γεμάτοι κινδύνους. Οι άνθρωποι θα γίνουν πολύ εγωκεντρικοί, άπληστοι για χρήμα, γεμάτοι μεγάλα λόγια. Θα είναι περήφανοι και θα κακομεταχειρίζονται τους άλλους, δε θα έχουν κανένα σεβασμό γι’ αυτά που τους δίδαξαν οι γονείς τους. Θα τους λείπει τελείως η ευγνωμοσύνη, ο σεβασμός και τα φυσιολογικά ανθρώπινα τρυφερά αισθήματα. . . . Θα διατηρούν την εξωτερική εμφάνιση ‘θρησκείας’ αλλά με τη ζωή τους θα αρνούνται την αλήθεια της».—2 Τιμόθεον 3:1-5, Η Καινή Διαθήκη στα Σύγχρονα Αγγλικά, του Τζ. Μπ. Φίλλιπς.
Δεν μπορούμε να δούμε την ακρίβεια αυτής της δήλωσης στην καθημερινή μας ζωή; Δεν είναι ο κόσμος για πολλούς ένας πολύ άστοργος τόπος όπου οι άνθρωποι δεν έχουν «φυσιολογικά ανθρώπινα τρυφερά αισθήματα»; Οι άνθρωποι υφίστανται κακοποίηση, τόσο σωματική όσο και ψυχολογική. Η ανθρώπινη αξιοπρέπεια υφίσταται κατάχρηση σε μαζική κλίμακα. Ακόμη και οι πράξεις της φυσιολογικής ανθρώπινης καλοσύνης συχνά είναι τόσο σπάνιες σ’ αυτές τις μέρες της εγωκεντρικής φιλοσοφίας ώστε όταν κάποιος κάνει μια καλή, ανθρώπινη πράξη, το άτομο αυτό συχνά θεωρείται ένα σπάνιο είδος!
Υπάρχει κανένας τρόπος με τον οποίο θα μπορούσαν όλα αυτά να αλλάξουν; Υπάρχει καμιά δύναμη που θα μπορούσε να ξεριζώσει τη βία από την καρδιά του ανθρώπου; Υπάρχει καμιά υποκινούσα δύναμη για αλλαγή;
Επανεκπαίδευση της Καρδιάς
Έχουν πει ότι η εκπαίδευση θα πρέπει να έχει σαν σκοπό της τη διαμόρφωση χαρακτήρα—και, θα μπορούσαμε να προσθέσουμε, τη διαμόρφωση αξιών. Προκειμένου η μη χρήση βίας να είναι κάτι περισσότερο από ό,τι απλώς ένα κλισέ, μια κοινοτοπία, οι άνθρωποι σε όλο τον κόσμο θα πρέπει να ξαναεκπαιδευτούν στο να αγαπούν το Θεό και τον πλησίον τους με πραγματική έννοια. Η εκπαίδευση αυτή θα πρέπει να φτάσει όχι μόνο την ψυχρή διάνοια, αλλά επίσης, πράγμα που είναι πιο σημαντικό, την καρδιά που υποκινεί.
Όμως εσείς θα δεχόσαστε έναν κώδικα αξιών από οποιονδήποτε; Προφανώς όχι. Θα επιμένατε ότι το άτομο θα πρέπει να έχει υγιείς κρίσεις και ότι θα πρέπει να έχει άμεμπτο παρελθόν. Οι αξίες του θα πρέπει να αντέχουν στη δοκιμή του χρόνου και να εφαρμόζονται στις πολυποίκιλες προσωπικότητες των ανθρώπων. Άνθρωποι από κάθε εθνικότητα και παρελθόν θα πρέπει να μπορούν να περιληφθούν. Πάνω από όλα θα πρέπει να αγγιχτεί η καρδιά τους.
Ποιος μπορεί να μας δώσει τέτοια κατεύθυνση σ’ αυτούς τους επικίνδυνους και ταραγμένους καιρούς; Ποιος μπορεί να μας παράσχει ένα σύνολο αξιών το οποίο θα μας βοηθήσει να αντέξουμε, το οποίο θα μπορεί να μας κάνει να ζήσουμε με ελπίδα αντί για απόγνωση; Ποιος μπορεί να φτάσει στην καρδιά μας ώστε να της εμφυτέψει την ειρήνη και την καλοσύνη αντί για τη βία και το μίσος;
Η ιστορία έχει δείξει ότι αυτό το ζήτημα είναι πέρα από την ικανότητα του ανθρώπου. Ας εξετάσουμε σύντομα τι έγραψε ο ηλικιωμένος και αξιοσέβαστος Μωυσής σχετικά με το Δημιουργό μας, τον Ιεχωβά Θεό: «Διότι θέλω εξυμνήσει το όνομα του Κυρίου· απόδοτε μεγαλωσύνην εις τον Θεόν ημών. Αυτός είναι ο Βράχος, τα έργα αυτού είναι τέλεια· διότι πάσαι αι οδοί αυτού είναι κρίσις· Θεός πιστός, και δεν υπάρχει αδικία εν αυτώ· δίκαιος και ευθύς είναι αυτός». Αναλογιστείτε το αυτό—ένας δίκαιος και τέλειος Θεός ο οποίος είναι επίσης πιστός.—Δευτερονόμιον 32:3, 4.
Ο αρχαίος Βασιλιάς Δαβίδ έγραψε: «Ο νόμος του Κυρίου είναι άμωμος, επιστρέφων ψυχήν· η μαρτυρία τού Κυρίου πιστή, σοφίζουσα τον απλούν· τα διατάγματα τού Κυρίου ευθέα, ευφραίνοντα την καρδίαν· η εντολή του Κυρίου λαμπρά, φωτίζουσα οφθαλμούς». (Ψαλμός 19:7, 8) Οι νόμοι και οι υπενθυμίσεις τού Ιεχωβά μπορούν να εισδύσουν ως την καρδιά και να αλλάξουν τη σκέψη μας και συνεπώς τις πράξεις μας. Ο βίαιος κόσμος μπορεί να γίνει ειρηνικός και καλός.
Ποιοι Είναι οι Ειρηνικοί;
Σχεδόν δυο χιλιάδες χρόνια πριν ο πιο στοργικός δάσκαλος του ανθρώπου, ο Ιησούς Χριστός, είπε σε ένα πλήθος σε μια βουνοπλαγιά: «Μακάριοι οι πραείς, διότι αυτοί θέλουσι κληρονομήσει την γην. Μακάριοι οι ειρηνοποιοί, διότι αυτοί θέλουσιν ονομασθή υιοί Θεού». (Ματθαίος 5:5-9) Υπάρχει ένας τέτοιος πράος, ειρηνικός λαός πάνω στη γη σήμερα; Ασφαλώς δεν μπορεί να είναι αυτοί που αποτελούν τον πολεμοκάπηλο Χριστιανικό κόσμο.
Ωστόσο σε όλα τα μέρη του κόσμου σήμερα υπάρχουν άνθρωποι από όλες τις εθνικότητες οι οποίοι έχουν αλλάξει την προηγούμενη βίαιη άποψη τους και έχουν υιοθετήσει μια καινούργια σειρά θεόδοτων αξιών. Αυτοί έχουν επανεκπαιδευτεί. Η καρδιά τους έχει αγγιχτεί και έχουν πρόθυμα ανταποκριθεί στην πρόσκληση: «Έλθετε και ας αναβώμεν εις το όρος του Κυρίου, . . . και θέλει διδάξει ημάς τας οδούς αυτού, και θέλομεν περιπατήσει εν ταις τρίβοις αυτού. . . . Και θέλει κρίνει αναμέσον των εθνών και θέλει ελέγξει πολλούς λαούς· και θέλουσι σφυρηλατήσει τας μαχαίρας αυτών δια υνία και τας λόγχας αυτών δια δρέπανα· δεν θέλει σηκώσει μάχαιραν έθνος εναντίον έθνους, ουδέ θέλουσι μάθει πλέον τον πόλεμον». Σύμφωνα με την προφητεία αυτή, ένας μη βίαιος λαός θα σχηματισθεί «εν ταις εσχάταις ημέραις». Ποιοι είναι αυτοί;—Ησαΐας 2:2-4.
Είναι γνωστοί σαν Μάρτυρες του Ιεχωβά, και υπάρχουν εκατομμύρια από αυτούς σε όλο τον κόσμο. Πιθανώς να έχετε από αυτούς στην κοινότητά σας. Είναι ένας ειρηνικός λαός που πηγαίνουν από πόρτα σε πόρτα μιλώντας στους άλλους για τους δίκαιους δρόμους του Ιεχωβά. Σε όποιο έθνος και αν είναι δεν παίρνουν όπλα. Δεν αναμειγνύονται στην πολιτική και στη βία της. Είναι ένας αληθινά ειρηνικός, θεοφοβούμενος λαός που αποστρέφεται τη βία. Κηρύττουν την κυβέρνηση της Βασιλείας του Θεού μέσω του Χριστού σαν τη λύση για τα βάσανα του ανθρώπινου γένους. Γνωρίζουν ότι η Βασιλεία του Θεού σύντομα θα εξαλείψει από τη γη κάθε βία και εκείνους που τη χρησιμοποιούν. Η ζωή τους είναι μια μαρτυρία στο γεγονός ότι η μη χρήση βίας δεν είναι απλά ένα ιδανικό αλλά επίσης μια πραγματικότητα.—Δανιήλ 2:44· Αποκάλυψις 21:3, 4.
Οι Μάρτυρες του Ιεχωβά γνωρίζουν πως η Βίβλος δηλώνει ότι «δεν είναι προσωπολήπτης ο Θεός, αλλ’ εν παντί έθνει, όστις φοβείται αυτόν και εργάζεται δικαιοσύνην, είναι δεκτός εις αυτόν». (Πράξεις 10:34, 35) Συνεπώς σέβονται την αξιοπρέπεια κάθε άντρα, γυναίκας και παιδιού, ανεξάρτητα από το κοινωνικό τους παρελθόν ή το χρώμα του δέρματος. Καμιά διάκριση σε τάξεις ή κάστες δεν χωρίζει την αδελφοσύνη τους.
Λαχταράτε τη Δικαιοσύνη;
Τι θα πούμε για σας; Είστε ένα σιωπηλό θύμα διάκρισης; Βοά η καρδιά σας για τις αδικίες που βλέπετε και αισθάνεστε; Λαχταράτε δικαιοσύνη και αμεροληψία; ‘Στενάζετε και βοάτε εξαιτίας των βδελυκτών πραγμάτων’ που διαπράττονται στο όνομα της θρησκείας; Τότε ασφαλώς ο Θεός είναι ενήμερος των αναγκών σας.—Ιεζεκιήλ 9:4.
Κάτω από θεία έμπνευση, ο ποιητής έγραψε στη Βίβλο: ‘Την επιθυμία των πράων εξάπαντος θα ακούσεις, Ιεχωβά. θα προετοιμάσεις την καρδιά τους. Θα δώσεις προσοχή με το αυτί σου’. Είστε πρόθυμος να αφήσετε τον Ιεχωβά να προετοιμάσει τη δική σας καρδιά τώρα για ένα νέο σύστημα χωρίς βία που πρόκειται σύντομα να έρθει; Αν ναι, σας προτρέπουμε να έρθετε σε επαφή με τους εκδότες αυτού του περιοδικού ή με οποιονδήποτε Μάρτυρα του Ιεχωβά. Ευχαρίστως θα σας βοηθήσουν να κατανοήσετε πώς η Βασιλεία του Θεού σύντομα θα κάνει τη μη χρήση βίας μια παγκόσμια πραγματικότητα.—Ψαλμός 10:17.
[Πλαίσιο/Εικόνα στη σελίδα 12]
Η Ζωή Μέσα από τα Μάτια Μιας Ανέγγιχτης
Η Ρουκχμανί είναι 40 ετών. Μιλάει Μαράθι. Θα τη βρείτε να κάθεται στο πολυπληθές πεζοδρόμιο στη γωνιά ενός παζαριού της Βομβάης πουλώντας λαχανικά.
«Είμαι Ινδουίστρια από γέννα», εξηγεί. «Ήμαστε Χαριτζάνς [άνθρωποι του θεού Βισνού], που θεωρούνται μια κατώτερη τάξη ανάμεσα στους Ινδουιστές. Σαν μικρό κοριτσάκι συνήθως αναρωτιόμουν γιατί δε μου επέτρεπαν να παίζω με τα άλλα κορίτσια της ηλικίας μου. Ο πατέρας μου μού είπε ότι ήταν εξαιτίας της κάστας μας που ήταν κατώτερη από των άλλων. Αισθανόμουν πολύ πληγωμένη, γιατί ακόμη και στο σχολείο εμείς τα παιδιά Χαριτζάν έπρεπε να καθόμαστε σε χωριστούς πάγκους. Οι άλλοι σπουδαστές μήτε που μας κοιτούσαν μήτε που μας μιλούσαν. Ούτε που μας επέτρεπαν να μπαίνουμε στους Ινδουιστικούς ναούς ή να βγάζουμε νερό από τα πηγάδια που ανήκαν στην ανώτερη κάστα των Ινδουιστών. Ήμαστε Ανέγγιχτοι, και αυτό έφερνε μιζέρια σε μένα και την οικογένεια μου.
Για να αποκτήσουν καλύτερο τρόπο ζωής, η Ρουκχμανί και η οικογένεια της άρχισαν να ακολουθούν έναν Ινδουιστή μεταρρυθμιστή που λεγόταν Δρ Αμπεντκάρ. Το 1956 αυτός παρότρυνε όλη την κοινότητα των Χαριτζάνς να προσηλυτιστούν στο Βουδισμό. Ακόμη και μετά τον προσηλυτισμό της, η Ρουκχμανί δεν ήταν ευτυχισμένη. Γιατί; Λέει: «Παρά το γεγονός ότι οι Ινδουιστές και οι Βουδιστές θεωρούνται μεταξύ τους ίσοι στην πραγματικότητα δεν συμβαίνει αυτό. Εμείς δεν μπορούσαμε να παντρευτούμε Ινδουιστές, γιατί και πάλι εξακολουθούσαμε να θεωρούμαστε κατώτεροι».
Καθώς περνούσε ο καιρός, η Ρουκχμανί εγκατέλειψε τη λατρεία της στο Βούδα και άρχισε να λατρεύει τον Δρ Αμπεντκάρ που τώρα είναι νεκρός. Βρισκόταν σε σύγχυση και ήταν λυπημένη. «Τώρα είχα αρχίσει να λατρεύω έναν άνθρωπο. Κάθε μέρα αγόραζα μια γιρλάντα για τη φωτογραφία του και προσευχόμουν μπροστά του». Αλλά μήπως αυτό έκανε τη Ρουκχμανί ευτυχισμένη; «Όχι. Στην καρδιά μου δεν ήμουν ευτυχισμένη. Δεν υπήρχε μέλλον για μένα. Επεδίωκα τη σωστή κατεύθυνση στη ζωή μου, αλλά δεν μπορούσα να βρω καμιά βοήθεια.
«Κατόπιν μια μέρα ήρθε μια γειτόνισσα και μας πρόσφερε ένα βιβλιάριο με τον τίτλο Υπάρχει Ένας Θεός Που Ενδιαφέρεται; Εξήγησε ότι ανήκε σε μια καθαρή οργάνωση του λαού που λατρεύει τον αληθινό Θεό, τον Ιεχωβά. Έδειξα ενδιαφέρον σ’ αυτό το άγγελμα και άρχισα να μελετώ το βιβλιάριο μαζί με την Αγία Γραφή. Αυτό άλλαξε όλη την άποψη μου. Σύντομα απαλλάχτηκα από τις εικόνες του Βούδα και την εικόνα του Δρ Αμπεντκάρ. Άρχισα να παρακολουθώ τις συναθροίσεις των Μαρτύρων του Ιεχωβά στην τοπική Αίθουσα Βασιλείας. Φανταστείτε τα αισθήματα μου όταν έδωσα την πρώτη μου πεντάλεπτη Βιβλική ομιλία σπουδαστή ενώπιον ακροατηρίου! Βρισκόμουν εκεί εγώ, μια Ανέγγιχτη, να δίνω μαρτυρία στην εκκλησία των Μαρτύρων του Ιεχωβά!»
Τι προσέλκυσε τη Ρουκχμανί στους Μάρτυρες; «Η αγάπη και η ενότητα ανάμεσα τους», αποκρίνεται. «Δεν υπάρχει διάκριση κάστας στη θρησκεία αυτή. Αυτό ήταν τόσο σημαντικό για μένα, μια και επί χρόνια υπέφερα σιωπηλά για τη διάκριση αυτή. Με τους Μάρτυρες δεν είμαι πια μια Ανέγγιχτη—είμαι μια αδελφή! Χαίρομαι καθημερινά που γνωρίζω έναν τέτοιο Θεό, όπως ο Ιεχωβά».
[Εικόνα στη σελίδα 11]
Σύντομα, κάθε βία, αδικία και φτώχεια θα αποτελούν για πάντα πράγματα του παρελθόντος