Οι Νεαροί Ρωτούν . . .
Πώς Μπορώ να το Πω στους Γονείς Μου;
«Όταν έρχομαι σπίτι μ’ έναν κακό βαθμό σε κάποιο διαγώνισμα, θέλω να το πω στους γονείς μου, αλλά δεν μπορώ γιατί αν τους το πω, θα μου βάλουν τις φωνές».—Η 13χρονη Μπενίτα.
Η συγγραφέας Ρουθ Μπελ λέει: «Είναι μέρος της εμπειρίας των νέων να κάνουν πράγματα χωρίς να είναι πολύ προσεκτικοί. Αλλά μερικές φορές καταλήγεις να βρίσκεσαι μπλεγμένος, και τότε είναι που θα ήθελες τους γονείς σου για να σε γλιτώσουν». Ωστόσο, είτε είναι οι πεσμένοι βαθμοί, ή ένας νεανικός στόχος που πήγε στραβά, ή μια αποτυχία να εφαρμόσεις κάποια πατρική συμβουλή, ή κάποιο σοβαρό ηθικό πρόβλημα, όταν σκέφτεσαι πώς θα το πεις στους γονείς σου δεν νιώθεις ευχάριστα.
Ίσως φοβάσαι να φέρεις άσχημα νέα στους γονείς σου—ειδικά όταν περιλαμβάνεται κάποια αποτυχία από μέρους σου. Η σκέψη ότι θα περάσεις από ανάκριση, μπορεί να σε κάνει να αισθάνεσαι άσχημα. Η 18χρονη Γουίλλα είπε: «Αν τους πω κάτι, ποτέ δεν σταματούν να κάνουν ερωτήσεις. Είναι σαν να ανοίγει το Κουτί της Πανδώρας». Ίσως να εύχεσαι επίσης, να μπορούσες να αποφύγεις την αναπόφευκτη—και ίσως ενοχλητική—τιμωρία. Αλλά το χειρότερο απ’ όλα είναι η σκέψη ότι απογοήτευσες τους γονείς σου. Όπως το τοποθετεί ο νεαρός Βινς: «Πάντοτε αισθανόμουν ότι οι γονείς μου μ’ εμπιστεύονταν πολύ και γι’ αυτό ήταν δύσκολο να τους πλησιάσω γιατί δεν ήθελα να τους πληγώσω».
Παρ’ όλα αυτά, τα κακά νέα φτάνουν γρήγορα. Και οι γονείς σου, προφανώς, σε ξέρουν τόσο καλά, ώστε συχνά μπορούν να καταλάβουν ότι κάτι πάει στραβά, ακόμη και όταν εσύ κάνεις το καλύτερο για να το κρύψεις. Γι’ αυτό, το να μην το πεις στους γονείς σου, απλώς αναβάλλει το αναπόφευκτο. (Παράβαλε με Παροιμίαι 28:13.) Το ερώτημα είναι, Πώς τους το λες;
Κανείς δεν Είναι Τέλειος
Πρώτα απ’ όλα, θυμήσου τι λέει η Αγία Γραφή για τα λάθη: «Πάντες ήμαρτον και υστερούνται της δόξης του Θεού». (Ρωμαίους 3:23· 5:12) Μερικά λάθη γίνονται από έλλειψη γνώσης, άλλα λόγω έλλειψης προσοχής. Και ομολογουμένως, μερικές φορές ένα άτομο κάνει αυτό που ξέρει ότι είναι εσφαλμένο. Παρ’ όλα αυτά, τα λάθη είναι μέρος της ζωής.
Έτσι, πώς αισθάνεσαι για κάποιον που δεν έχει το θάρρος ν’ αναφέρει ένα λάθος του; Δεν θα βελτιωνόταν στο τέλος η άποψή σου γι’ αυτόν αν ερχόταν κάποια μέρα ευθέως και έλεγε, «Λυπάμαι—βλέπω ότι είχα λάθος»; Παρόμοια, οι γονείς σου θα μπορούσαν να εκνευριστούν λόγω του σφάλματός σου. Αλλά το γεγονός ότι εσύ ήσουν αρκετά ταπεινός για να παραδεχτείς το λάθος σου θα μπορούσε να μετριάσει το θυμό τους.
Η Κατάλληλη Στιγμή
Συχνά η ανταπόκριση των γονέων σου θα επηρεαστεί επίσης πολύ από το πώς και πότε τους το λες. Η Γραφή μιλάει για ‘λόγο λαληθέντα πρεπόντως [στην κατάλληλη στιγμή (ΜΝΚ )]’. (Παροιμίαι 25:11· παράβαλε με Εκκλησιαστής 3:1, 7.) Όμως είναι αλήθεια ότι δεν θα θέλεις να το αναβάλεις. Ο νεαρός Βινς είπε: «Διαπίστωσα ότι το να περιμένω απλώς κάνει τα πράγματα χειρότερα». Παρ’ όλα αυτά, εάν είναι δυνατόν, βρες χρόνο να μιλήσεις στους γονείς σου όταν είναι πιο πιθανόν να βρίσκονται σε καλή ψυχική διάθεση για να σε ακούσουν. Η Λάσια που είναι 16 ετών, το θέτει ως εξής: «Ποτέ δεν μιλάω στη μαμά για τέτοια πράγματα όταν είναι απασχολημένη γιατί ή θα με διακόψει ή θα νευριάσει». Η 15χρονη Κέλλυ συμβουλεύει: «Περίμενε για κάποια στιγμή, που τα προβλήματα των γονιών σου θα φαίνονται ότι είναι λιγότερα, έτσι ώστε να μην προσθέσεις σ’ αυτά».
Πότε θα μπορούσε να είναι αυτή η στιγμή; Ο δεκαοχτάχρονος Κρις λέει: «Περιμένω μέχρι την ώρα του βραδινού φαγητού και μετά λέω στον μπαμπά ότι θέλω να του μιλήσω». Ο γιος μιας διαζευγμένης μητέρας δοκίμασε μια άλλη στιγμή: «Θα προτιμούσα να μιλήσω στη μαμά λίγο πριν πάμε για ύπνο· τότε θα ήταν πιο ήρεμη. Όταν έρχεται στο σπίτι από τη δουλειά, είναι αναστατωμένη».
Όταν η στιγμή είναι κατάλληλη, πλησίασε τους γονείς σου. Ίσως θα μπορούσες να πεις κάτι σαν κι αυτό, «Μαμά, μπαμπά, υπάρχει κάτι που με προβληματίζει». Και τι θα γίνει αν η κατάλληλη στιγμή δεν έρχεται ή εάν οι γονείς σου φαίνονται πολύ απασχολημένοι για να ενδιαφερθούν; Δείξε κατανόηση. Το γεγονός ότι είναι πολύ απασχολημένοι για να προσέξουν ότι έχεις κάποιο πρόβλημα δεν σημαίνει ότι δεν ενδιαφέρονται. Θα μπορούσες να πεις κάτι σαν αυτό, «Ξέρω ότι είστε απασχολημένοι, αλλά υπάρχει κάτι που πραγματικά με προβληματίζει. Μπορούμε να μιλήσουμε;» Όταν δώσουν προσοχή, θα μπορούσες να ρωτήσεις: «Έχετε ποτέ κάνει κάτι για το οποίο να ντρέπεστε να μιλήσετε;» Αυτό λέει στους γονείς σου: (1) Ότι θεωρείς το θέμα σοβαρό, (2) ότι δυσκολεύεσαι να το συζητήσεις και (3) ότι λυπάσαι ειλικρινά γι’ αυτό που συνέβη.
«Λαλείτε Αλήθειαν»
Τώρα έρχεται το δύσκολο μέρος: το να πεις στους γονείς σου ποιο ήταν το λάθος. Μια παραβολή του Ιησού μας διδάσκει πολλά για το πώς να το κάνουμε αυτό. Στο Λουκάς 15:11-32, διαβάζουμε για το γιο κάποιου ανθρώπου που μια μέρα άφησε το σπίτι του για να απολαύσει την ανεξαρτησία. Όμως, ο σπάταλος νέος κατασπατάλησε τα χρήματά του και μπλέχτηκε σ’ έναν ανήθικο τρόπο ζωής. Αφού έφτασε στο απροχώρητο, ήρθε στα λογικά του και αποφάσισε να επιστρέψει στον πατέρα του, ελπίζοντας ότι θα γίνει ξανά δεκτός. Αλλά πώς; Προσπαθώντας με έξυπνο τρόπο να κρύψει από τον πατέρα του την εσφαλμένη πορεία του ή μετριάζοντας τη σοβαρότητα του αμαρτήματός του; Αντίθετα, τα αρχικά λόγια προς τον πατέρα του ήταν: «Πάτερ, ήμαρτον εις τον ουρανόν και ενώπιόν σου, και δεν είμαι πλέον άξιος να ονομασθώ υιός σου». Ναι, αυτός μίλησε ταπεινά και χωρίς υποκρισία. Δεν ζήτησε να γλιτώσει την τιμωρία· ζήτησε μόνον να συγχωρεθεί.
Πώς αντέδρασε ο πατέρας; Προς έκπληξη του νεαρού, η επίπληξη που περίμενε δεν του έγινε. Προφανώς, ο πατέρας είχε πειστεί αρκετά για την ειλικρινή μετάνοια του γιου του, ώστε δεν φαινόταν απαραίτητη η περαιτέρω τιμωρία! Μια ταπεινή και έντιμη προσέγγιση θα μπορούσε παρόμοια να βοηθήσει τους γονείς σου, να δουν ότι έχεις μάθει από το λάθος σου. Τώρα, αυτό δεν σημαίνει απαραίτητα, ότι κι εσύ θα αποφύγεις την τιμωρία. Σε μερικές περιπτώσεις, η αυστηρή τιμωρία θα άξιζε πραγματικά! «Η ράβδος και ο έλεγχος δίδουσι σοφίαν», λέει η Αγία Γραφή. (Παροιμίαι 29:15) Έτσι, να έχεις την κατάλληλη άποψη για την τιμωρία: «Πάσα δε παιδεία προς μεν το παρόν δεν φαίνεται ότι είναι πρόξενος χαράς, αλλά λύπης, ύστερον όμως αποδίδει εις τους γυμνασθέντας δι’ αυτής καρπόν ειρηνικόν δικαιοσύνης».—Εβραίους 12:11.
Η Γραφή επιπλέον μας προτρέπει να ‘λαλούμε αλήθειαν’. (Εφεσίους 4:25) Έτσι, αν και μπορεί να μπεις στον πειρασμό να κρύψεις μερικές από τις πιο δυσάρεστες λεπτομέρειες, δώσε στους γονείς σου ολοκληρωμένη την εικόνα. Χρησιμοποίησε λέξεις που οι γονείς σου θα καταλάβουν, και όχι εκφράσεις που τις καταλαβαίνουν μόνο οι νεαροί. Δείξε στους γονείς σου ότι τους εμπιστεύεσαι. Να είσαι βέβαιος ότι η επιθυμία σου να τακτοποιήσεις τα πράγματα, θα τους κάνει βαθιά εντύπωση.—Παράβαλε με 2 Κορινθίους 7:11.
‘Πώς Μπόρεσες να μας το Κάνεις Αυτό;’
Βέβαια, δεν έχουν ευλογηθεί όλοι οι νεαροί με Χριστιανούς γονείς. Αλλά ακόμη και όταν οι γονείς έχουν καλλιεργήσει τους καρπούς του πνεύματος, όπως «πραότητα» και «εγκράτεια», ακόμη και τότε μπορεί να αντιμετωπίσεις αρχικά έντονη αντίδραση στην ομολογία σου. (Γαλάτας 5:22, 23) Δίκαια μπορεί να αισθάνονται πληγωμένοι και απογοητευμένοι, ειδικά αν το λάθος είναι σοβαρό. Έτσι μην εκπλαγείς και μην αγανακτήσεις αν δεχθείς έναν καταιγισμό από λέξεις γεμάτες θυμό! Χωρίς αμφιβολία, δεν θα είχες έρθει σ’ αυτή τη θέση, εάν είχες ακούσει τις προειδοποιήσεις που σου είχαν δώσει νωρίτερα. Ο 21 ετών Νάθαν, έκανε τον εξής συλλογισμό: «Η εκδήλωση συναισθηματικής έξαψης από τους γονείς σου μπορεί να είναι μια ένδειξη του πόσο πολύ ενδιαφέρονται για σένα».
Όπως και αν έρθει το πράγμα, μείνε ψύχραιμος. (Παροιμίαι 17:27) Άκουσε τους γονείς σου και απάντησε στις ερωτήσεις τους, χωρίς να δίνεις σημασία στο πώς κάνουν αυτές τις ερωτήσεις. Να δεχθείς οποιαδήποτε τιμωρία θεωρούν απαραίτητη, και να θυμάσαι ότι ο ψαλμωδός Δαβίδ είπε: «Ας με κτυπά ο δίκαιος· τούτο θέλει είσθαι έλεος». (Ψαλμός 141:5) Πάρε την απόφαση ότι αυτό θα είναι ένα λάθος που ποτέ δεν θα επαναλάβεις!
Παρ’ όλα αυτά, αυτή δεν θα είναι η τελευταία φορά που θα χρειαστείς τη βοήθεια των γονέων σου και την ώριμη συμβουλή τους. Κάνε συνήθειά σου να τους εκμυστηρεύεσαι όλα τα μικρά προβλήματά σου, έτσι ώστε, όταν τα μεγάλα προβλήματα έρθουν, δεν θα φοβάσαι να τους πλησιάσεις και να τους πεις αυτό που έχεις στο μυαλό σου.
[Εικόνα στη σελίδα 15]
Διάλεξε τη στιγμή που οι γονείς σου θα βρίσκονται σε πιο καλή ψυχική διάθεση