Dagiti Nabayagen a Linteg ti Dios Maipapan iti Kinadalus
Di nagbayag sakbay a simrek ti nasion ti Israel iti Naikari a Daga agarup 35 a siglon ti napalabas, imbaga ti Dios a protektaranna ida manipud kadagiti “nakabutbuteng a sakit” a nakitada idiay Egipto. (Deuteronomio 7:15) Ti maysa a pamay-an a panangaramidna iti daytoy ket babaen ti panangtedna kadagiti detalyado nga instruksion maipapan iti panangliklik iti sakit ken kinadalus. Kas pagarigan:
Imbilin ti linteg ti nasion a masapul nga agdigus ken labaanda dagiti badoda.—Levitico 15:4-27.
No maipapan iti takki ti tao, kuna ti Dios: “Mangilasinkayo iti maysa a disso iti ruar ti kampo, ket idiay ti pagtakkianyo. Mangitugotkayo iti pasok a pagkaliyo iti abut a pagtakkianyo, sa kalpasanna, gaburanyo.”—Deuteronomio 23:12, 13.
Ti tao a maipagarup nga addaan iti makaakar a sakit ket makuarentinas—maisina iti sabsabali iti sumagmamano a tiempo. Sakbay nga agsubli iti kampo dagiti naimbagan iti sakitda, masapul a labaanda dagiti badoda ken agdigusda tapno maibilangda a “nadalus.”—Levitico 14:8, 9.
Makuarentinas ti asinoman a makasagid iti bangkay.—Levitico 5:2, 3; Numeros 19:16.
Ipakita dagiti linteg ti Israel dagiti moderno nga ideya ken kapanunotan ti medisina maipapan iti kinadalus.
Iti sabali a lugar, gagangay dagiti kadaanan a kaugalian no maipapan iti kinadalus. Kas pagarigan:
Agkaiwara dagiti rugit kadagiti kalsada. Narugit ti aglawlaw gapu iti kontaminado a danum ken taraon, ken dadduma pay a kita ti rugit. Gapu kadagitoy, immadu ti nagsakit ken natay nga ubbing.
Bassit wenno awan ti ammo dagiti nagkauna a doktor maipapan kadagiti mikrobio. Us-usaren dagiti Egipcio kas “agas” ti dara ti alutiit, takki ti pelikano, natay a bao, isbo, ken binuot a tinapay. Gagangay met a maus-usar kas agas ti takki ti tao ken animal.
Nakaala dagiti nagkauna nga Egipcio iti parasito manipud iti kontaminado a danum ti Karayan Nilo ken kadagiti pagayusanna. Adu met nga ubbing iti Egipto ti natay gapu iti nakaro a panagtakki ken dadduma pay nga umasping a sakit gapu iti kontaminado a taraon.
Iti sabali a bangir, nasalsalun-at dagiti Israelita ngem kadagiti sabali a nasion gapu ta sinurotda dagiti pagalagadan iti Linteg ti Dios.