Fandehandehanana eny Amin’ny Fasika — Dingana ho Amin’ny Fahasalamana Tsara Kokoa
AVY AMIN’NY MASOIVOHON’NY “MIFOHAZA!” ANY HAWAII
NANTSOINA ho iray amin’ny endrika fampiasan-tena tsara indrindra ny fanaovana dia maika. Lazaina fa, ankoatra ireo soa hafa, ny fanaovana dia maika dia mampitombo ny fitepon’ny fo, mampihena ny tosi-dra, manatsara ny fikorianan’ny ra sy ny volon-koditra, ary manatanjaka ny taolana sy ny siraka (muscles).
Araka ny fantatr’izay efa nanandrana ny fanaovana dia maika anefa, dia misy vokany manimba eo amin’ny tongotra koa izy io — kitro sy hoditra miempaka ary ratran-tongotra mbola mafy kokoa mihitsy aza. Izy ireny matetika dia vokatry ny fanaovana kiraro tsy mifanentana fitondra amin’ny fampiasan-tena. Raha efa narary ny tongotrao, dia fantatrao fa mety tsy hahafinaritra, hampanaintaina mafy mihitsy aza izany. Raha ny marina, ny toetoetry ny tongotrao dia mety hisy akony eo amin’ny fahasalaman’ny rafitry ny karanao manontolo.
Izay samy tsara indrindra amin’ireo fomba roa
Mety tsy ho voatery hijaly ianao. “Ny fanatsoahan-kevitra tamin’ny fandinihana ireo mponina tsy mikiraro any Afrika sy Azia dia hoe manana tongotra salama kokoa sy tsy mivilana kokoa ary afa-mihetsiketsika kokoa ny olona tsy mikiraro noho ny olona any amin’ny fiaraha-monina mikiraro”, hoy ny tatitra nataon’ny orthopédiste iray. Koa angamba mety ho azonao izay samy tsara indrindra avy amin’ireo fomba roa, raha toa ka afaka manao fampiasan-tena amin’ny fomba malaky eo am-pandehanana tsy mikiraro any amin’ny toerana iray ianao. Raha ny marina, izany safidy izany dia azon’ny olona maro atao — fandehandehanana eny amin’ny fasika mainan’ny torapasika iray na eny amin’ny dongom-pasika madio.
“Ny fampiasan-tena tsara iray mitondra vokany manotra dia ny fandehandehanana tsy mikiraro eny amin’ny torapasika iray”, hoy ny The Arthritis Exercise Book, “indrindra fa rehefa mafampàna ny fasika. Ny fandehandehanana eny amin’ny fasika malalaka, maina, dia mampiasa ny siraka tsirairay amin’ny tongotra, satria miezaka hifanaraka amin’ilay tany tsy mitovy tantana ny faladia.” Ankoatra izany, ny fandehandehanana eny amin’ny fasika dia mandany angôvo efa ho avo roa heny noho ny lany amin’ny fandehandehanana eny amin’ny bozaka na ny rarivato. Raha ny marina, manandrama ange mihazakazaka eny amin’ny fasika maina e, tsy ho ela dia ho voamarikao ny ezaka takin’izany! “Azo antoka fa ny fanaovana dia maika manaraka ny torapasika iray dia fampiasan-tena faran’izay tsara mitaky hery fanampiny raha ny amin’ireo fandaharana natao mba ‘handevonana’ kaloria na hanatsarana ny fahasalaman’ny vatana”, hoy ny fanatsoahan-kevitry ny boky Exercise Physiology — Energy, Nutrition, and Human Performance.
Noho izany, ny fandehandehanana tsy mikiraro eny amin’ny fasika dia tsy vitan’ny hoe manome ireo soa azo avy amin’ny fahazarana manao fampiasan-tena mahasalama, fa mampihena koa ny fahavoazan’ny tongotra sy ny tonon-taolan’ny tongotra. Ho an’ireo voan’ny godro tsy dia mafy, dia mampihena ny fanaintainana ateraky ny fampiasan-tena izy io.
Teny fampitandremana
Alohan’ny hihazakazahanao hivoaka ho eny amin’ny torapasika na ny dongom-pasika akaiky indrindra anefa, dia tadidio ireto fanamarihana fampitandremana ireto. Ataovy azo antoka fa tena madio sy tsy misy zavatra maranitra ny fasika andehandehananao tsy mikiraro. Raha manana zava-manahirana ara-pahasalamana lehibe ianao, toy ny diabeta na ny aretim-po, dia tokony haka hevitra any amin’ny dokoteranao ianao alohan’ny hidiranao amin’izay mety ho endrika fampiasan-tena vaovao. Ary toy ny amin’ny fandaharana fampiasan-tena rehetra, dia atombohy moramora na amin’ny antonona ny fandehandehananao eny amin’ny fasika, ary ampitomboy miandalana ny hafainganam-pandehanao mandritra ny herinandro maromaro. Azo inoana fa hitarika ho amin’ny fahazarana manao fampiasan-tena tsy ahitan-doza kokoa sy mahafinaritra kokoa ho anao izany.
Mihoatra noho ny zava-mahafinaritra ny fandehandehanana tsy mikiraro eny amin’ny fasika; mety ho vao fiandohan’ny dingana ho amin’ny fahasalamana tsara kokoa ho anao sy ny tongotrao izany. Ary iza no mahalala raha hisy zavatra hafa mety ho hitanao mihitsy aza eny amin’ny torapasika na eny amin’ny rano marivo — akoran-driaka, trondro kely, foza kely, sy karazana vorona sy bibikely maro. Koa aoka ho mailo hatrany ny sainao, ary mazotoa manao dia an-tongotra!