Inona no Lazain’ny Baiboly?
Mankasitraka ny Ady Ankehitriny ve Andriamanitra?
MPIADY i Davida mpanjakan’ny Israely fahiny. Hoy izy: “Mampianatra ny tanako hiady [Andriamanitra], ary ny sandriko no nampiasaiko hamatorana ny tadin’ny tsipìka varahina.”—Salamo 18:34.
Hoy ny apostoly Paoly momba ny Kristianina: “Na dia velona amin’ny maha nofo aza izahay, dia tsy mba miady araka ny fironan’ny nofonay. Fa tsy araka ny nofo ny fitaovam-piadianay.”—2 Korintianina 10:3, 4.
Mifanohitra ve ireo andinin-teny ireo? Sa misy antony matoa navelan’Andriamanitra hiady ny Israelita fahiny fa tsy avelany kosa ny Kristianina? Niova ve ny fiheveran’Andriamanitra ny ady? Hazava amintsika ireo rehefa dinihintsika ny lafiny telo lehibe tsy mampitovy ny Israelita sy ny tena fiangonana kristianina.
Lafiny telo tsy itovizany
1. Nomen’Andriamanitra tany voafaritra tsara ny firenen’Israely fahiny. Matetika no ratsy fanahy ireo firenena teo akaikiny. Nasain’Andriamanitra niaro ny taniny àry ny vahoakany, ary nataony nandresy ny fahavalony mihitsy aza. (Mpitsara 11:32, 33) Tsy mipetraka ao amin’ny faritra iray kosa ny fiangonana kristianina fa miely eran-tany. Hiady amin’ny mpiray finoana aminy àry ny mpanara-dia an’i Kristy ao amin’ny tany iray raha mandray anjara amin’ny ady atao amin’ny firenen-kafa. Tokony ho tia ny mpiray finoana aminy anefa izy ireo ary tokony ho vonona ho faty ho azy ireo mihitsy aza.—Matio 5:44; Jaona 15:12, 13.
2. Olombelona no mpanjakan’ny Israely fahiny ary avy tao Jerosalema no nanjakany. Anjely mahery kosa i Jesosy Kristy, izay mpanjakan’ny tena Kristianina, ary avy any an-danitra izy no manjaka. (Daniela 7:13, 14) Hoy i Jesosy: “Tsy anisan’ity tontolo ity ny fanjakako. Raha anisan’ity tontolo ity ny fanjakako, dia ho niady ny oloko mba tsy ho natolotra tamin’ny Jiosy aho. Tsy avy amin’izany anefa ny fanjakako.” (Jaona 18:36) Tsy misy fanjakana na fitondrana afaka milaza hoe an’i Kristy àry eto an-tany. Misy vokany eo amin’ny ‘olon’i Jesosy’ na ny mpanara-dia azy izany, araka ilay hevitra fahatelo.
3. Toy ny firenena rehetra, dia matetika no naniraka mpitondra hafatra ny Israely fahiny. Mety hantsoina hoe ambasadaoro na iraka izy ireny ankehitriny. (2 Mpanjaka 18:13-15; Lioka 19:12-14) Maniraka mpitondra hafatra koa i Kristy, ary ny mpanara-dia azy rehetra no ambasadaoro na iraka. Afaka nilaza toy izao tamin’ireo Kristianina namany àry ny apostoly Paoly: ‘Ambasadaoro solon’i Kristy isika.’ (2 Korintianina 5:20) Ambasadaoro tia fihavanana izy ireo ka tsy nampiasa fitaovam-piadiana. Ankoatra izany, dia mitory amin’izay rehetra maniry hihaino azy ny mpanara-dia an’i Jesosy. Hoy i Jesosy: “Hotorina maneran-tany ity vaovao tsaran’ilay fanjakana ity, ho vavolombelona amin’ny firenena rehetra.” (Matio 24:14) Hoy koa izy: “Koa mandehana àry, ataovy mpianatra ny olona any amin’ny firenena rehetra. ... Ampianaro izy hitandrina izay rehetra nandidiako anareo.”—Matio 28:19, 20.
Mampalahelo fa tsy ny rehetra no mandray tsara an’ireo mpanara-dia an’i Kristy. Izany no nahatonga an’i Paoly hanoratra ho an’i Timoty, mpitory ny vaovao tsara, hoe: “Miaramila tsaran’i Kristy Jesosy ianao, ka miareta koa fahoriana.” (2 Timoty 2:3) Mazava ho azy fa tsy nampiasa fitaovam-piadiana ara-bakiteny i Timoty. Anisan’ny fitaovam-piadiany ny Tenin’Andriamanitra, na “ny sabatry ny fanahy.”—Efesianina 6:11-17.
Nahoana no nosoloan’Andriamanitra ny firenen’Israely?
Niavaka ny fifandraisan’Andriamanitra sy ny firenen’Israely, nandritra ny 1 500 taona teo ho eo. Niorina tamin’ny fifanekena iray izany. (Eksodosy 19:5) I Mosesy no mpanelanelana tamin’ilay fifanekena, izay nahitana ny Didy Folo sy ny lalàna hafa. Afaka nanaraka ny fivavahana marina sy nanana fitondran-tena tsara ny olona, noho ireo lalàna ireo. (Eksodosy 19:3, 7, 9; 20:1-17) Mampalahelo fa nivadika tamin’Andriamanitra ny firenen’Israely, ary nahavita namono ny mpaminaniny mihitsy aza.—2 Tantara 36:15, 16; Lioka 11:47, 48.
Naniraka an’i Jesosy Kristy Zanany i Jehovah, tamin’ny farany. Izy no Mesia ary Jiosy izy nefa tsy nandray tsara azy ny Jiosy fa nanda azy. Notapahin’Andriamanitra àry ilay fifanekena nataony tamin’ny Israely hatramin’izay, ary toy ny hoe nirodana ilay rindrina nampisaraka ny Jiosy sy ny tsy Jiosy.a (Efesianina 2:13-18; Kolosianina 2:14) Nanorina ny fiangonana kristianina kosa Andriamanitra tamin’izay, ka i Jesosy no nataony Lohany. Olona avy amin’ny firenena samihafa no anisan’io fiangonana io, raha mbola tsy tapitra akory ny taonjato voalohany. Hoy ny apostoly Petera, izay Jiosy: “Amin’ny firenena rehetra, izay olona matahotra [an’Andriamanitra] ka manao ny marina no ankasitrahany.”—Asan’ny Apostoly 10:35.
Manahaka ny Kristianina voalohany ny Vavolombelon’i Jehovah. Inona no tena ahafantarana azy ireo? Mitory amin’ny hafa izy ireo ary tsy mandray anjara amin’ny politika sy ny ady. (Matio 26:52; Asan’ny Apostoly 5:42) Mitory ny vaovao tsaran’ilay Fanjakan’Andriamanitra izy ireo, ary tsy misy avelany hanelingelina azy amin’izany. Io fitondram-panjakana io ihany no hamongotra ny faharatsiana sy hitondra fiadanana maharitra eto an-tany. Nieritreritra an’izany fanantenana kanto izany i Paoly. Hoy izy: “Solon’i Kristy izahay ka miangavy hoe: ‘Mba mihavàna amin’Andriamanitra re ianareo e!’ ” (2 Korintianina 5:20) Tena maika noho ny hatramin’izay io asa fampihavanana io satria efa akaiky hifarana ny ‘andro faran’ity’ tontolo ratsy ity.—2 Timoty 3:1-5.
[Fanamarihana ambany pejy]
a Ny Israelita avy amin’ny fokon’i Joda no natao hoe “Jiosy”, tamin’ny voalohany. Niantsoana ny Hebreo rehetra anefa izany, tatỳ aoriana.—Ezra 4:12.
EFA NOERITRERETINAO VE IZAO:
● Inona no tokony hampiavaka ny Kristianina?—Jaona 13:34, 35.
● Inona no “fitaovam-piadiana” fampiasan’ny tena Kristianina?—Efesianina 6:17.
● Inona no hafatra lehibe ambaran’ireo solontenan’i Kristy?—Matio 24:14; 2 Korintianina 5:20.
[Sary, pejy 23]
Toy ny mpianakavy ny Vavolombelon’i Jehovah eran-tany ka tsy mandray anjara amin’ny adin’ireo firenena