Tali ki Fesili Mai te Tusi mō Fakatasiga ko te ‵Tou Olaga Kelisiano mo te Galuega Talai
ME 3-9
Taemani Faka-te-Agaga
it-2 528 ¶5
Taulaga
Taulaga meainu. Ne avatu fakatasi a taulaga meainu mo nisi taulaga, maise loa i te fatoa otiga ne ‵nofo a tino Isalaelu i te Fenua o te Folafolaga. (Num 15:2, 5, 8-10) E aofia i ei a uaina (“meainu ma‵losi”) kae ne ‵ligi atu ki luga i te fatafaitaulaga. (Num 28:7, 14; fakatusa ki te Eso 30:9; Num 15:10.) Ne tusi atu te aposotolo ko Paulo ki Kelisiano i Filipi: “E tiga eiloa e ‵ligi atu au e pelā me se taulaga uaina ki luga i te taulaga mo te taviniga‵malu kolā ne iku mai i te otou fakatuanaki, e fiafia eiloa au.” Ne fakaaoga ne Paulo i konei a te taulaga meainu ke fakaasi atu ei a tena loto fiafia o tuku atu a ia eiloa mō ana taina Kelisiano. (Fpi 2:17) Mai mua malie o tena mate, ne tusi atu a ia ki a Timoteo: “Ko oti au ne ‵ligi ki tua e pelā me se taulaga uaina, kae ko pili mai te taimi ka fakasaoloto ei au.”—2Ti 4:6.
ME 10-16
KOLOA MAI TE MUNA A TE ATUA | NUMELA 30-31
“Tausi Au Tautoga”
it-2 1162
Tautoga
E Fai mo te Lotomalie, kae Faka‵mautakitaki Māfai ko Oti ne Fai. A tautoga ne mea e ‵tau o fai faka‵lei. Kafai ko fai ne se tagata a tena tautoga, i lalo i te tulafono, e ‵tau eiloa mo ia o fakataunu. Tela la, ne fai a te tautoga e pelā me se mea ‘e līgina i ei tena ola,’ ko tena uiga a tena ola ka fai pelā me se puipuiga ki te auala e fakataunu ne ia tena tautoga. (Num 30:2; ke onoono foki ki te Lom 1:31, 32.) Ona ko te ola e tu atu i se tulaga fakamataku, telā la, e manino ‵lei te pogai ne fakamalosi mai ei te Tusi Tapu ke fakaeteete a koi tuai o fai se tautoga, kae ke mafaufau faka‵lei ki tiute kolā ka panaki mo koe. Ne fai mai te tulafono: “Kafai e fai ne koe se tautoga ki a Ieova . . . e manako a Ieova tou Atua ke fai ne koe, i a koe ma agasala i te mea tenā. Kae kafai e se fai ne koe se tautoga, ka se agasala koe i te mea tenā.”—Teu 23:21, 22.
Taemani Faka-te-Agaga
it-2 28 ¶1
Iefata
E mafai o ofo atu a tino ke tavini katoatoa ki a Ieova i te koga tapuaki. A te mea tenei se aiā telā e mafai o fai ne mātua. A Samuelu se tokotasi o tino konā, ne fai ne tena mātua se tautoga mai mua o tena fanauga, ke tuku atu a ia ke tavini i te faleie tapu. Ne talia ne tena avaga ko Elekana a te tautoga tenei. I te ‵taimi eiloa ne ‵vae a Samuelu mo te ū, ne ofo atu ne Hana a ia i te koga tapuaki. I te taimi ne avatu ei tou tagata, ne avatu foki ne Hana se manu mō fai te taulaga. (1Sa 1:11, 22-28; 2:11) A Samasoni ko te suā tamaliki telā ne ofo atu ke tavini ki te Atua e pelā me se Naseli.—Fam 13:2-5, 11-14; fakatusa ki te aiā o te tamana ki luga i tena tamaliki fafine i te Num 30:3-5, 16.
ME 17-23
KOLOA MAI TE MUNA A TE ATUA | NUMELA 32-33
“E ‵Tau o Afuli Kea‵tea ne Koutou a Tino Katoa o te Fenua”
w10 8/1 23
Ne Iloa ne Koe?
Ne a “koga ma‵luga” kolā e masani o ‵sae mai faeloa i Tusitusiga Epelu?
I te taimi ka ulu atu ei a tino Isalaelu ki loto i te fenua o te folafolaga, ne fai atu a Ieova ke fakaseai katoa a koga tapuaki a tino Kanana kolā ne ‵nofo i konā. “E ‵tau o . . . fakamasei atu olotou tupua fatu, mo olotou tupua fiti katoa kae ‵tau o ofa ne koutou olotou koga ma‵luga kae tapu katoa,” ko te fakatonuga a te Atua. (Numela 33:52) A koga kolā ne fai ei olotou tapuakiga ‵se, ko koga ateatea i ulu o mauga, io me ne tulaga ne faite i nisi koga, pelā mo lalo o lakau io me i loto i fakai. (1 Tupu 14:23; 2 Tupu 17:29; Esekielu 6:3) E isi ne fatafaitaulaga i ei, pou tapu, tupua faite, tulaga o mea fakama‵nogi, io me ko nisi kope mo fai a tapuakiga.
w08 2/15 27 ¶5-6
Ke Tauloto Mai Mea ‵Se a Tino Isalaelu
I aso nei, e fe‵paki foki tatou mo fakalavelave faiga‵ta ne fe‵paki mo tino Isalaelu. I aso nei e isi foki ne mea e ‵pau mo tupua. E aofia i ei a tupe, tino takutakua i fakafiafiaga, tino takutakua i tafaoga, mea faka-politiki, takitaki lotu lauiloa, ke oko foki loa ki tino o ‵tou kāiga. E mafai o fai a so se mea i mea konei e pelā me ko te ‵toe mea tāua i ‵tou olaga. Kafai e ati aka ne tatou se vā fakataugasoa pili mo tino kolā e se a‵lofa ki a Ieova, ka fakamasei ei ‵tou feitu faka-te-agaga.
A faifaiga fakatauavaga sē ‵tau se vaega tāua i te tapuakiga ki a Paala telā ne fia‵fia ki ei a tino Isalaelu e tokouke kae ne iku atu ki te fai ne latou. Konā foki loa a fakaosoosoga ne pokotia i ei a tino o te Atua i aso nei. E pelā me se fakaakoakoga, e ‵toko fua ne se tino te pate i te komupiuta i loto eiloa i tena fale totino ona ko te fia iloa io me ko te sē fakaeteete, kae ka fakamasei ei tena loto lagona. Ko oko loa i te fakanoanoa māfai se Kelisiano ko oti ne fakaosoosogina ke onoono ki ata ma‵sei i te itaneti!
it-1 404 ¶2
Kanana
Ne gasue a Iosua mo te poto, tela la, “e seai loa se mea mai mea katoa ne fakatonu ne Ieova ki a Mose ne seki fai ne ia” i te taimi ne fakaseai ei a tino Kanana. (Ios 11:15) Kae ne seki fakamaoni a tino Isalaelu o tau‵tali i te takitakiga ‵lei ne fai ne ia, kae fakaseai a mea kolā e fakamafua ne latou a fakalavelave ki te fenua. Ne tumau a tino Kanana i te ola fakatasi mo tino Isalaelu kae ne aumai ne latou a masaki, telā e mautinoa eiloa me ne tokouke atu a tino ne mate i te taimi tenā (e se aofia i ei a amioga fakasauā, amioga fakatauavaga sē ‵tau, mo te ifo ki tupua) i lō tino e‵ mate moi fai ne fakamaoni latou o fakaseai a tino Kanana. (Num 33:55, 56; Fam 2:1-3, 11-23; Sal 106:34-43) Ne fakailoa atu ne Ieova ki tino Isalaelu, i tena fai meatonu mo ana fakamasinoga e se fakailoga tino māfai a tino Isalaelu e faitaugasoa mo tino Kanana, a‵vaga mo latou, ‵kau atu ki te lotou tapuakiga, kae fai ne latou a faifaiga fakalotu mo amioga sē ‵lei. Ko tena uiga ka fakaseai fakatasi latou kae ka iku atu ei ki te ‘luaki ki tua mo te laukele.’—Eso 23:32, 33; 34:12-17; Lev 18:26-30; Teu 7:2-5, 25, 26.
Taeamani Faka-te-Agaga
it-1 359 ¶2
Tuakoi
Kafai ko oti ne fakasino mai ne te vili a te koga e ‵tau o ‵nofo i ei se matakāiga, ko mafai ei o iloa a te lasi o te koga e nofo i ei e ‵tusa mo te fakanofonofoga i te lua tenei: ko te aofaki o tino. “E ‵tau o vaevae ne koutou te fenua mō otou kāiga mai te faiga o te vili. E ‵tau o lasi te tofi e tuku ki potukau kolā e tokouke, kae fakafoliki te tofi e tuku atu ki potukau kolā e mu‵tana. Ko te koga e tu ki ei te vili tenā foki eiloa te tofi o te tino.” (Num 33:54) A te ikuga e maua mai i te vili ki te koga ka ‵nofo i ei e fakatumau loa, ko te lasi fua o te koga e mafai o fakamafuli e ‵tusa ki te aofaki o tino ka ‵nofo i ei. E pelā mo te taimi ne iloa i ei me ko tō lasi te koga ‵nofo o te matakāiga o Iuta ki te aofaki o latou, ne ‵kati ifo ei ke foliki te lotou koga ‵nofo mai te tuku atu se vaega o te lotou laukele ki te matakāiga o Simeona.—Ios 19:9.
ME 31–IUNI 6
KOLOA MAI TE MUNA A TE ATUA | TEUTELONOME 1-2
“I a te Atua te Fakamasinoga”
w96 3/15 23 ¶1
Ieova—E Fiafia ki te Amiotonu mo te Fai Meatonu
A toeaina i te fakapotopotoga i o latou te tiute ke fakamasino a agasala matagā. (1 Kolinito 5:12, 13) Kafai e fai ne latou te fakamasinoga, e ‵tau o masaua ne latou i te Atua e fai meatonu kae manako ke fakaasi atu a tena alofa fakamagalo māfai e ‵tau o fai penā. Kafai e seai se pogai ke fai penā—e pelā mo tino agasala kolā e se sala‵mo—e se mafai o fakaasi atu ki ei a te alofa fakamagalo. Kae e se ‵tau o fakatea ne toeaina se tino fai mea ‵se ona me isi loa se pogai e kaitāua latou ki a ia. E fakamoe‵moe latou i te faifaiga ki te fakatea, se mea telā ka fai ei ke salamō a ia. (Fakatusa ki te Esekielu 18:23.) Mai lalo i te takitakiga a Keliso, e fakaasi atu ne toeaina a te fai meatonu i te lotou taviniga, kae aofia i ei a te fai o latou e pelā me se “koga ‵muni mai te matagi.” (Isaia 32:1, 2) Tela la, e ‵tau o fakaasi atu ne latou a te sē fakailoga tino mo te loto malamlama.—Teutelonome 1:16, 17.
IUNI 7-13
KOLOA MAI TE MUNA A TE ATUA | TEUTELONOME 3-4
“Tulafono a Ieova e ‵Tonu Kae Maua i ei te Poto”
it-2 1140 ¶5
Malamalama
A te malamalama i te faiga o sukesukega kae fakagalue te Muna a te Atua mo fakatonuga e mafai o momea aka i ei te lasi o te malamalama o se tino i lō a latou kolā ne fakatoka ke fai mo ana faiakoga penā foki mo toeaina. (Sal 119:99, 100, 130; fakatusa ki te Luk 2:46, 47.) E fai penei me i te poto mo te malamalama ne fakavae ki tulafono mo ikuga o fakamasinoga a te Atua; tela la ona ko te faka‵logo o tino Isalaelu fakamaoni ki ei, ne fai ei ke ‵kilo atu a fenua i olotou tafa ki a latou e pelā me ne tino “‵poto kae malamalama.” (Teu 4:5-8; Ps 111:7, 8, 10; fakatusa ki te 1Tu 2:3.) A te tino malamalama e iloa ne ia me i te Muna a te Atua e sē mafai o ‵fuli, e manako a ia o ola e ‵tusa mo mea konā, kae fakamolemole atu ki te fesoasoani o te Atua. (Sal 119:169) E talia ne ia te fekau a te Atua (Mat 13:19-23), e faka‵goto ne ia ki tena loto (Fat 3:3-6; 7:1-4), kae ati aka te takalialia ki “auala ‵se katoa” (Sal 119:104). I tena nofoga i te lalolagi nei, ne fakaasi mai ne te Tama a te Atua a te malamalama tenā, me ne seki taumafai a ia ke sao mai te mate i luga i te pou fakasauā, ona ko te fakataunuga o Tusitusiga Tapu ke mate a ia i te auala tenā.—Mat 26:51-54.
w99 11/1 20 ¶6-7
Māfai ko Lasi te Uiga Kaimalie
Ona ko te ofo i mea ne lavea kae lagona ne tou fafine, ne tali atu te tupu fafine mo te loto maulalo, penei: “E fia‵fia foki au tavini kolā e ‵tu faeloa i ou mua o fakalogo‵logo ki tou poto!” (1 Tupu 10:4-8) Ne seki fai atu a ia me e fia‵fia a tavini a Solomona ona ko te sikomia o latou ne tino mau‵mea—e tiga eiloa e mau‵mea latou. I lō te fai penā, ne fakamanuiagina a tavini a Solomona me ne mafai o faka‵logo faeloa latou ki te poto o Solomona mai te Atua. Mafaga o fakaakoakoga gali ne tuku mai ne te tupu fafine o Seepa mō tino o Ieova i aso nei, kolā e ofo i te poto o te Mafuaga mo tena Tama ko Iesu Keliso!
E ‵gali a pati a te tupu fafine kolā ne fai ki a Solomona: “Ke vikia a Ieova tou Atua.” (1 Tupu 10:9) E mautinoa eiloa me ne lavea ne tou fafine me ne maua ne Solomona te poto mo te maumea ona ko te fesoasoani o Ieova. E fetaui ‵lei eiloa mo te tautoga a Ieova ne fai atu ki Isalaelu. ‘Faka‵logo ki aku tulafono,’ ko ana pati, “me ka fakaasi mai i ei a te poto i a koutou mo te malamalama i mua o tino kolā ka lagona ne latou a tulafono konei, kae ka fai atu latou mo te mautinoa, ‘Te fenua malosi tenei ne tino e ‵poto kae malama‵lama.’”—Teutelonome 4:5-7.
IUNI 14-20
KOLOA MAI TE MUNA A TE ATUA | TEUTELONOME 5-6
“Akoako Otou Tama‵liki ke A‵lofa ki a Ieova”
w07 5/15 15-16
E Mafai Pefea o Fesoasoani Atu au i te Akoakoga o Aku Tama‵liki?
Ou moemiti, mafaufauga, mea kolā e fakatāua ne koe mo mea kolā e fiafia koe ki ei, e fakaasi mai i au pati mo au faifaiga. (Loma 2:21, 22) Mai te fo‵likiga, e tauloto eiloa a tama‵liki mai mea e fai ne olotou mātua. E lavea ne tama‵liki a mea kolā e fakatāua ne olotou mātua, kae ka fakatāua foki ne latou a mea konā. Kafai e alofa tonu koe ki a Ieova, ka tauloto ne au tamaliki. E pelā me se fakaakoakoga, ka lavea ne latou me i te faitau ki te Tusi Tapu kae fai a sukesukega e tāua ki a koe. Ka iloa ne latou me e fakamuamua ne koe a manakoga o te malo i te olaga. (Mataio 6:33) A tou kau atu faeloa ki fakatasiga Kelisiano mo te galuega talai ka fakaasi atu ki a latou me e fakatāua malosi ne koe a te taviniga tapu ki a Ieova.—Mataio 28:19, 20; Epelu 10:24, 25.
IUNI 21-27
KOLOA MAI TE MUNA A TE ATUA | TEUTELONOME 7-8
“E se ‵Tau mo Koe o Avaga ki a Latou”
w12 7/1 29 ¶2
Kaia ne Fakatonu Atu te Atua ke A‵vaga Fua Ana Tino Tapuki ki Tino Tali‵tonu?
Ko leva eiloa ne lavea ‵mao ne Ieova me ne manako a Satani o fakamasei Ana tino ke fulitua atu ki a ia kae tapuaki ki atua ‵se. Tela la, ne gasue a Ieova o fakailoa atu me i tino sē tali‵tonu “ka ‵futi ne latou otou tama tagata ke mo a ma tau‵tali mai i a ia, kae ka tavini atu eiloa latou ki nisi atua.” E tokouke ne pokotia i te malei tenei. I te taimi ne tosina atu te fenua o Isalaelu o tapuaki atu ki nisi atua, ne galo atu i a latou te taliaga mo te puipuiga a te Atua, kae faigofie o maleigina ne olotou fili. Tela la, e mafai pefea o vau i te fenua tenā a te Mesia telā ne folafola mai? E manino ‵lei, me isi se pogai ne malei ei ne Satani a te kau Isalaelu ke a‵vaga ki tino sē tali‵tonu.
IUNI 28–IULAI 4
KOLOA MAI TE MUNA A TE ATUA | TEUTELONOME 9-10
“Se a te Mea e Manako a Ieova Tou Atua ki ei Mai i a Koe?”
w09 10/1 10 ¶3-4
Se a te Mea e Manako a Ieova ki ei Mai i a Tatou?
Se a te mea e fakamalosi ne ia tatou ke faka‵logo ki te Atua mo te loto kātoa? Ne fakasae aka ne Mose se manatu e tasi, i ana muna: “Mataku ki a Ieova tou Atua.” (Fuaiupu 12) E se ko te mataku māfai e tupu se mea masei, kae ko te āva ki te Atua mo ana auala. Kafai e maua ne tatou te poto fakaofoofogia o te Atua, ka ‵kalo kea‵tea tatou mai te fakafanoanoa atu ki a ia.
Kae se a te pogai tāua e ma‵nako ei tatou o faka‵logo ki te Atua? E fai mai a Mose: “Ke a‵lofa ki a [Ieova] . . . tavini ki a Ieova tou Atua mo tou loto kātoa mo tou ola kātoa.” (Fuaiupu 12) A te alofa ki te Atua e se aofia fua i ei a lagonaga. E fai mai se fakamatalaga e tasi, penei: “I nisi taimi a te veape Epelu mō lagonaga e fakasino atu ki faifaiga kolā e iku mai i ‵tou lagonaga.” E fai mai foki te fakamatalaga tenei me i te alofa ki te Atua e fakauiga loa ki te fakaasi atu o “faifaiga a‵lofa” ki a ia. I nisi tugapati, kafai e a‵lofa tonu tatou ki te Atua, ka fakaasi atu ne tatou i ‵tou faifaiga a mea kolā e fakafiafia atu ki a ia.—Faataoto 27:11.
w09 10/1 10 ¶6
Se a te Mea e Manako a Ieova ki ei Mai i a Tatou?
A te ‵tou loto fia‵fia o faka‵logo ka maua i ei a fakamanuiaga. Ne tusi mai a Mose: “Ke faka‵logo ki fakatonuga . . . e fakatonu atu ne au i te aso nei mō te ‵lei o koe.” (Fuaiupu 13) E tonu, a fakatonuga katoa a Ieova—ko mea katoa kolā e manako a ia ke fai ne tatou—ne fai mō te ‵lei o tatou. E mafai pefea o tonu? “A te Atua ko te alofa,” ko pati a te Tusi Tapu. (1 Ioane 4:8) Tela la, ne tuku mai ne ia a vaegā fakatonuga penā, mō te ‵lei o tatou ki te se-gata-mai. (Isaia 48:17) A te fai o mea katoa kolā e fakatonu mai a Ieova ke fai ne tatou, ka puipui ei tatou mai mea fakafanoa‵noa katoa i te taimi nei kae iku atu ei ki fakamanuiaga se-gata-mai i aso mai mua mai lalo i tena Malo pule.
cl 16 ¶2
E Mata, e Mafai ne Koe o “Fakapilipili Atu ki te Atua”?
2 Ne maua ne Apelaamo telā ne ola i aso mua se fesokotakiga ‵pili penā. Ne taku ne Ieova a ia e pelā me ko “toku taugasoa.” (Isaia 41:8) Ao, ne fai ne Ieova a Apelaamo pelā me se taugasoa pili o ia. Ne maua ne Apelaamo a te fesokotakiga ‵pili tenā, me ne “fakatuanaki a [ia] ki a Ieova.” (Iakopo 2:23) I aso nei, e ‵sala atu foki a Ieova ki avanoaga ke “fakapilipili” atu ki tino kolā e tavini atu ki a ia mo te alofa. (Teutelonome 10:15) E fai mai tena Muna: “Fakapilipili atu ki te Atua, kae ka fakapilipili mai a ia ki a koutou.” (Iakopo 4:8) E maua ne tatou i pati konei se ‵kamiga mo se tautoga.
Taemani Faka-te-Agaga
it-1 103
Tino Anaki
Se itukāiga o tino ‵mafi kae ‵lasi kolā e ‵nofo i luga i koga maugā o Kanana mo nisi koga kolā e pili ki te tai, i te feitu ki saute. I se taimi e tasi, ne ‵nofo atu a tāgata ‵mafi e tokotolu mai Anaki, ko Aimanu, Sesai mo Talamai i Hepelona. (Num 13:22) Tenei te koga ne lavea ei ne te toko 12 sipai Epelu a tino Anaki, kae ne avatu ne te toko 10 sipai se lipoti fakamataku e uiga ki mea ne lavea ne latou i konā, kae fakailoa atu me i tāgata konei ko tama‵liki a Nefilimi i taimi o te Lolo, kae ko latou tino Epelu e pelā eiloa me ne “sikusikulauniu” māfai ko fakatusa ki ei. (Num 13:28-33; Teu 1:28) Ne fakamatala atu ne latou me i tāgata konā e ma‵luga loa pelā mo tāgata Emima mo Lefaima. E mautinoa eiloa me i a latou e ma‵losi me e fai mai se faigamuna penei: “Ko oi e mafai o taua atu ki tama tāgata a Anaki?”—Teu 2:10, 11, 20, 21; 9:1-3.