NDOÑI I MAMÉLÉL MA KAAT
I bégés libadô li nyuñg, i téé baane, nson u loñ u u gwé bé maada ni bôlô sônda
I bégés libadô li nyuñg. Mbôgi Yéhôva i nhémle le i ôôp isi libadô li nyuñg tole i yéga jo (yom i mbéna bôña ngéda hiémbi hi loñ hi yé tuba) li yé i bégés loñ ni baane bé, ha Djob bé. (Yésaya 43:11; 1 Korintô 10:14; 1 Yôhanes 5:21) Ñane wada a bé le Kiñe Nébukadnézar nu nlômbi tison i Babilôn. Inyu unda loñ le a yé mpémba ni mut base nunkeñi, a bi téé ôñgba ikeñi, a nyéksa bôt ba loñ bobasôna le ba ôôp i bisu bi ôñgba ngéda nsik kiki hiémbi hi loñ hi ga tuba. Ndi bon ba Lôk Héber baa—Sadrak, Mésak, ni Abed-négô—ba bi tjél ôôp bisu bi titii to hala kiki Kiñe a bôn le nu ni nu a nôgôl bé nye, a nwo.—Daniel, pes 3.
Nnigil wada nu miñañ mi kôba le Carlton Hayes a tila le: i len ini “libadô li nyuñg li yé nlôm yimbne, ni yom bisu inyu bégés loñ. . . . Bôt ba nhéya dikôtô ño ngéda libadô li nyuñg li ntagbe; inyu bégés libadô li nyuñg, bôt ba ntila bikaat inyu jo, boñge ba tublak jo tjémbi.” I mut nu, a bi kônde ki tila le babégés loñ ba gwé tjap “dilo dipubhaga,” kiki bo hilo hi nyônôs 4 hi sôñ Njéba i loñ i Amérika, ni bap “bôt bapubhaga ni njéé bôt,” ni gwap “bitémpel,” tole bahoma ba bibégés. I loñ i Brésil, i ngéda ba ba lôôs ngand i loñ lisañga jada, ñane mintôñ mi gwét wada a kal le: “Ba mbégés libadô li nyuñg . . . nlélém kiki ba mbégés loñ.” Kaat yada ni ngisi le The Encyclopedia Americana i nyigye jam li, ni bibuk bini le: “libadô li nyuñg, kiki mbasa, bi yé nlômblak.”
I kaat ni hop ngisi ini di ntip sima, i nkônde ki kal munu dilo dini le, tjémbi di loñ di “yé inyu unda gwéha yés inyu loñ, di mbéna bat Djob le a éga, a sôñ ki bôt ba loñ ni baane.” Bagwélél ba Yéhôva ba nkéñbaha bé mam ngéda ba ntehe mangand ma loñ, liyéga libadô li loñ ni tôp hiémbi hi loñ kiki bibégés bi base. Ngéda i bé pôdôl bon ba Mbôgi Yéhôva ba ba bi tjél bégés libadô li nyuñg i bisuklu bi Amérika, ba tjél yak pot bibañga bi malômbla inyu nôgôl loñ; kaat ni hop ngisi le The American Character i bi kal le: “Ntôñ u bakéés bakeñi u bi sôk u kit le i tôp boñge ba ntôp hiémbi hi loñ hiki kegla ni yéga libadô li nyuñg, bi yé bibégés bi base.”
To hala kiki ba nyoñ bé ngaba mu maboñog ma inyule ma nkiha bé ni Bitilna, Mbôgi Yéhôva i neebe kunde bape ba gwé i yoñ ngaba mu. Ba nti ki libadô li nyuñg lipém kiki yimbne i loñ, ba ntehe ki bakena loñ le ba yé “baane ba kéhi ngii” inyu sal bôlô kiki “nlimil Nyambe.” (Rôma 13:1-4) Jon Mbôgi Yéhôva i noñ litiñ li Bibel li li nkal le ba soohe “inyu bikiñe, yak ni inyu bobasôna ba nyôgi biyééne bi ane.” Ndi, di nsoohe ndigi hala inyu boñ le “nom yés i tagbege nwee ni nsañ, di singege Nyambe miñem, di édék ki bôt i mbom.”—1 Timôtéô 2:2.
I téé baane. Bañga bikristen i nyi le bôt bape ba gwé kunde i pohol baane. Ba nsôña bé mut to wada le a ti kiñ yé inyu pohol ñane, ba yé ki bebee i sal lôñni mintéak mi baane. Ndi, ba nyoñ bé ngaba yo ki yo i mam ma m’bô ma loñ. (Matéô 22:21; 1 Pétrô 3:16) Kii kristen i nla boñ ibale a nyééne i loñ i het ngomén a nyéksa bôt bobasôna i ti kiñ inyu téé baane? Tole kii kristen i nla boñ ibale a nyééne i homa ba mbep unbene bet ba nke bé i mandap het ba ntééne baane? Ibale kristen i noñ ndémbél i Sadrak, Mésak ni Abed-négô ba ba bi ke letee ni tegep mbok i Dura, yak nye a nla pohol i ke i mandap het minkuu mi nteba mi yé, ibale a mboma nlélém ndutu ni ibale kiññem yé i ntinde nye i boñ hala. Ndi a nlama yoñ yihe le a bôgôk bañ mbén i Djob kayéle a yoñ ngaba i pohol ñane to wada. I matiñ ma Bibel masamal mana, ma nla hôla nye i yoñ makidik malam:
Banigil ba Yésu ba “ta bé ba nkoñ isi.”—Yôhanes 15:19.
Bikristen bi bi mal pohol i pot inyu Kristô ni Ane yé.—Yôhanes 18:36; 2 Korintô 5:20.
Likoda li bikristen li gwé adna ikété biniigana, bijô bi likoda bi édi ki ikété gwéha i Kristô.—1 Korintô 1:10; Kôlôsé 3:14.
I bet ba mpohol ñane loñ, ba nyoñ ngaba i bibéba gwé.—Béñge matiñ ma nlôl i bibañga bi 1 Samuel 8:5, 10-18 ni 1 Timôtéô 5:22.
Ngéda Lôk Israél i bi bat Yéhôva le a téé mut binam kiki ñane ngii yap, Yéhôva a bi tehe jam li kiki bo le nyen bon ba Israél ba ntañba.—1 Samuel 8:7.
Bikristen bi nsômbôl bana makénd i pôdôl i bôt ba nit mintén mi biénél gwobisôna Ane Djob. Jon bôt ba nlama tehe le bés di mpohol ndigi Ane Djob.—Matéô 24:14; 28:19, 20; Lôk Héber 10:35.
Nson u loñ u u gwé bé maada ni bôlô sônda. Ikété ngim biloñ, ngomén a mbat le bet ba ntjél nigil bôlô i sônda, ba tégbaha ngim ngéda i boñ bôlô ipe i i gwé bé maada ni bôlô sônda. Ibale di mboma ntén jam u, di nlama soohe inyu jo, bebeg di bat ki nhôôlak u kristen mahôla, i mbus di gwélél kiññem yés inyu yoñ makidik inoñnaga ni mam di nigil mu jam li.—Bingéngén 2:1-5; Filipi 4:5.
Bañga i Djob i nkal bikristen le: “ba suhus bomede isi baane, ni bôt ba gwé kunde i ane, ba bak manôgla, ba bak ki ba nyégi i boñ hi nson nlam, . . . Ba ban-ga longe ñem [Ba bak ki bôt ba nok bape, MN].” (Titô 3:1, 2) Ni biniigana bini i ño, di nla badba mana mambadga le: ‘Ibale ngomén a mbat me le me boñ nson u loñ u u gwé bé maada ni bôlô sônda ndi me neebe, baa hala a ga ba i yoñ ngaba i mam ma nkoñ isi tole hala a ga boñ me le me bana maada ni kwéha base?’ (Mika 4:3, 5; 2 Korintô 6:16, 17) ‘Ibale me mboñ bôlô i, baa hala a ga ba nledek jam i yônôs nson wem u kristen tole hala a ga sôña me tjagda i yônôs nson u kristen?’ (Matéô 28:19, 20; Efésô 6:4; Lôk Héber 10:24, 25) ‘I pes ipe, baa nson unu, u ga ti me ngéda i kéñbaha nson wem ikété likoda bebeg yak i yila nsañal nu ngéda yosôna?’—Lôk Héber 6:11, 12.
Ibale kristen i nsôk kit ni kiññem yé le a neebe i boñ nson u loñ u u gwé bé maada ni bôlô sônda ilole a ke i ndap mok, bini bikristen bipe bi nlama neebe makidik mé. (Rôma 14:10) Ndi ibale a nôgda le a nla bé boñ nson u, bana bape ba nlama ki neebe makidik mé.—1 Korintô 10:29; 2 Korintô 1:24.