PES JÔM NI AA
Diihe likébla li niñ
1. Njee a bi ti bés niñ?
YÉHÔVA “a yé Nyambe nu niñ.” (Yérémia 10:10) A yé Nheg wés, nye ki nyen a bi ti bés niñ. Bibel i nkal le: “Wen u heg gwom gwobisôna, inyu sômbôl yoñ ki nyen bi bane, bi héga ki.” (Masoola 4:11) Ñ, Yéhôva a ngwés le di bana niñ. Niñ i yé tik likébla li nlôl ni Djob.—Añ Tjémbi 36:10.
2. Lelaa di nla niñ ikété maséé?
2 Yéhôva a nti bés mam ma yé bés nseñ inyu niñ, kiki bo bijek ni malép. (Minson mi baôma 17:28) Ndi u héa mam ma, Djob a ngwés le di kon maséé i niñ. (Minson mi baôma 14:15-17) Jon di nlama nôgôl mambén ma Djob inyu niñ ikété maséé.—Yésaya 48:17, 18.
LELAA DJOB A NTEHE NIÑ
3. Kii Yéhôva a bi boñ ngéda Kain a bi nol Abel?
3 Bibel i niiga bés le niñ yés ni niñ i bôt bape bi yé mahee i mis ma Yéhôva. Kiki héga, ngéda Kain—man munlôm nu Adam bo Éva—a bééna hiun hikeñi inyu manyañ nu mbus le Abel, Yéhôva a bi béhe Kain le a yoñ matat inyu hiun hié. Ndi Kain a bi emble bé. Hiun hié hi bi bet kayéle a “telep ikolba manyañ wé Abel, a nol nye.” (Bibôdle 4:3-8) Yéhôva a bi kogse Kain inyule a bi nol Abel. (Bibôdle 4:9-11) Hala a ñunda le hiun ni ôa bi yé béba ngandak inyule bi nla yilha bés bôt ba bisañ ni ba miñem mimbe. I mut a yé hala, a nla bé bana niñ boga. (Añ 1 Yôhanes 3:15.) Inyu lémél Yéhôva, di nlama nigil i gwés bôt bobasôna.—1 Yôhanes 3:11, 12.
4. Kii mbén yada Djob a bi ti Lôk Israél i niiga bés inyu likébla li niñ?
4 Dikôô di ñwii mbus ha, Yéhôva a bi unda le a ndiihe niñ ngéda a bi ti Môsé Jôm li Mambén. Mbén yada mu i bé kal le: “U nolok bañ mut.” (Ndiimba Mbén 5:17) Ngéda mut a bé a kôôba nol mut numpe, yak nye ba bé ba nol nye.
5. Lelaa Djob a ntehe lisôh mém?
5 Lelaa Djob a ntehe lisôh mém? Yak niñ i mañge nu a yé ngi gwéé i yé tik jam i mis ma Yéhôva. Ikété Mbén a bi ti Lôk Israél, Yéhôva a bi kal le ibale mut a nkumul muda jém, ndi man wé a pam, a wo, wee yak mut nu a nlama wo. (Añ Manyodi 21:22, 23; Tjémbi 127:3.) Hala a niiga bés le lisôh mém li yé béba.—Béñge Ndoñi 28, i mamélél ma kaat.
6, 7. Lelaa di nla unda Yéhôva le di ndiihe niñ?
6 Lelaa di nla unda Yéhôva le di ndiihe niñ yés ni biniñ bi bôt bape? Di ñunda hala ngéda di nkeñgle kii yosôna i nla boñ le di nimis niñ yés tole biniñ bi bôt bape. Jon di ga tjél ôt gwom kiki bo siga, siba, nson, ni bañga, inyule bi nla lona bés makon tole bi nla nol bés.
7 Djob nyen a bi ti bés niñ yés ni nyuu yés, jon di nlama gwélél gwo i nya i nlémél nye. Di nlama ki tééda nyuu yés loñge. Ibale di mboñ bé hala, di ga ba nyega i mis ma Djob. (Rôma 6:19; 12:1; 2 Korintô 7:1) Di nla bé gwélél Yéhôva nu a nti bés niñ, ibale di ndiihe bé niñ. To hala kiki i nla ba ndutu i nwas bilem bibe, Yéhôva a ga hôla bés ibale di mboñ biliya bi ñunda le di ndiihe niñ.
8. Kii di ga boñ inyu ba nkwoog nkaa le di ta bé boñ le mam mabe ma kwél bés tole ma kwél bôt bape?
8 Di mal nigil le niñ i yé loñge likébla. Yéhôva a mbôdôl bés ñem le di ga keñgle kii yosôna i nla boñ le di nimis niñ yés tole biniñ bi bôt bape. Di mboñ hala ngéda di nluk matôa, batutus, to bikei bipe, ni matat. Di nkeñgle mintuk mimbe, yak mi mi ntinde i bisañ. (Tjémbi 11:5) Di mboñ ki biliya i tééda ndap yés le i ba bañ i nya i nla boñ bôt béba. Yéhôva a bi kal bon ba Israél le: “Ngéda u ñoñ ndap yondo, w’a boñ lipénd ntôla ngi nyôl, le u nyôgbaha bañ ndap yoñ matjél, ibale mut a nkwo mu.”—Ndiimba Mbén 22:8.
9. Lelaa di nlama tééda binuga?
9 Yak litééda di ntééda binuga li yé nseñ inyu Yéhôva. Djob a nti bés kunde i nol binuga inyu bijek ni inyu haba. A nti ki bés kunde i nol binuga ibale bi nla boñ bés béba. (Bibôdle 3:21; 9:3; Manyodi 21:28) Ndi di nlama bé boñ binuga béba to nol gwo ndik inyu mintuk.—Bingéngén 12:10.
DIIHE NIÑ KIKI JAM LIPUBI
10. Kii nyis bés le matjél ma yé niñ?
10 Matjél ma yé jam lipubi i mis ma Yéhôva, inyule matjél ma yé niñ. Mbus le Kain a nol Abel, Yéhôva a bi kal Kain le: “Kiñ matjél ma manyuñ i nlôndôl me i lôlak biték.” (Bibôdle 4:10) Matjél ma Abel ma bé yimbne i niñ yé. Jon Yéhôva a bi kogse Kain, inyule a bi nol Abel. Mbus Ntida Malép i dilo di Nôa, Yéhôva a bi témb a unda le matjél ma yé niñ. Yéhôva a bi ti Nôa ni lihaa jé kunde i je binuga. A kal bo le: “Hi yom i gwé niñ, i nyiñghaga y’a ba bé bijek kiki me bôk ti bé bikai, hala nyen me nti bé gwobisôna.” Ndi Yéhôva a bi sima jam jada ba bé lama bé je: “Ndi minsôn ngwaña ni niñ yé, hala yé le ni matjél mé, ni jek bañ nwo.”—Bibôdle 1:29; 9:3, 4.
11. Limbe litiñ Djob a bi ti litén li Israél inyu matjél?
11 Bebee le 800 ñwii mbus le Yéhôva a bi ti Nôa mbén le a je bañ matjél, a bi tiimba kal litén jé le: “Ndi mut ni mut ikété bon ba Israél, to ikété biyoyo bi yii i boni, nu a nol nuga bikai, to hinuni nsômbi, bi bi kôli jéba, a’ kôp matjél isi, a hô mo minluñ mi biték.” Ndi a kônde ki kal le: “Ni jek bañ matjél ma minsôn mo ki mo.” (Lôk Lévi 17:13, 14) Yéhôva a bé a ngi gwéhék le litén jé li tehe matjél kiki jam lipubi. Ba bé le ba je nuga, he matjél bé. Ngéda ba bé nol ngim nuga inyu je, ba bé lama kôp matjél i si.
12. Lelaa bikristen bi ntehe matjél?
12 Ndék ñwii mbus nyemb Yésu, baôma ni mimañ mi likoda li bikristen i Yérusalem, ba bi kodba inyu kit bimbe bipes bi Mbén Môsé bikristen bi nlama noñ. (Añ Minson mi baôma 15:28, 29; 21:25.) Yéhôva a bi hôla bo i nok le matjél ma ngi yii tik jam i mis mé. Ba nok ki le ba nlama tehe matjél kiki jam li yé lipubi. Bikristen bi ngéda bisu bi bé lama bé je to nyo matjél. Ba bé lama bé to je binuga bi bi yé nidik. Ibale ba boñ hala, hala a bé lama ba béba jam nlélém kiki i bégés bisat tole i ke ndéñg. Ibôdôl ha ngéda i nyen bañga bikristen i ntjél je to nyo matjél. Baa mam ma nhéñha i len ini? Yéhôva a ngi gwéhék le di tehe matjél kiki jam li yé lipubi.
13. Inyuki bikristen bi nlama tjél yoñ minkum mi matjél?
13 Baa hala a nkobla le bikristen bi nlama yak tjél yoñ minkum mi matjél? Ñ, ba nlama tjél boñ hala. Yéhôva a nkal bés le di je bañ, to nyo di nyo bañ matjél. Ibale dokta yada i nkal we le u nyo bañ maok, baa w’a neebe le ba ôm we mo kiki ndondok? Heni! Nlélém jam inyu yés, ini mbén le di nlama bé je to nyo matjél i nkobla le di nlama bé neebe i yoñ minkum mi matjél.—Béñge Ndoñi 29, i mamélél ma kaat.
14, 15. Inyuki i yé nseñ le kristen i diihe niñ, i nôgôl ki Yéhôva?
14 Kii di nlama boñ ngéda dokta a nkal bés le di ga wo ibale di ntjél yoñ nkum matjél? Hiki mut nyen a nlama kit too a ngwés nôgôl mbén Djob a nti inyu matjél. Bikristen bi nlôôha diihe likébla li niñ Djob a nti. Jon di nyéñ matibla mape inyu kônde niñ, ndi di ntjél yoñ nkum matjél.
15 Di mboñ biliya bi ngui inyu yén mbôô, ndi inyule niñ i gwé mahee i mis ma Djob, di ntjél yoñ nkum matjél. I nlôôha ba nseñ le di nôgôl Yéhôva iloole di ndogbene nye inyule di yé noode buñgbaha niñ yés. Yésu a bi kal le: “Inyule tonjee a nsômbôl tohol nom yé a’ nimis yo, ndi tonjee a’ nimis yo inyu yem a’ léba yo.” (Matéô 16:25) Di nyéñ nôgôl Yéhôva inyule di ngwés nye. Nyen a nyi kii nlôôha ba loñge inyu yés. Jon kiki Yéhôva, di ntehe niñ kiki jam li gwé mahee, li bak ki jam lipubi.—Lôk Héber 11:6.
16. Inyuki bagwélél ba Djob ba neebe i nôgôl nye?
16 Bagwélél ba Djob ba ba ntéñbe ni nye, ba mal yoñ makidik le ba nôgôl mbén i Djob inyu matjél. Ba ga je bé matjél, to nyo ba ga nyo bé mo. Ba ga tjél ki yoñ matjél inyu yén mbôô.a Ndi ba ga neebe matibla mape inyu sôñ niñ yap. Ba yé nkwoog nkaa le Nheg nu niñ ni nu matjél a nyi kii yé loñge inyu yap. Baa yak we u nhoñol le Djob a nyi kii i yé loñge inyu yoñ?
MPOM LIGWÉÉLAK LI MATJÉL YÉHÔVA A BI NEEBE
17. Kii bé mpom ligwéélak li matjél Yéhôva a bi neebe i Israél?
17 Ikété Mbén Djob a bi ti Môsé, Yéhôva a bi kal Lôk Israél le: “Inyule niñ i minsôn i yéne mu matjél, ndi me mal ti bé mo, ma ba ngii juu li bisesema i ti bikwak [tole i bat nwéhél] inyu nan, inyule matjél mon ma yé bikwak.” (Lôk Lévi 17:11) Ngéda Lôk Israél i bé kwo ikété béba, i bé ti binuga kiki sesema, i bé bat ki prisi le i kôp ndék matjél ma binuga ngii juu li bisesema i témpel, inyu bat Yéhôva nwéhél. Hala a bé mpom ligwéélak li matjél Yéhôva a bi neebe inyu Lôk Israél.
18. Sesema i niñ i Yésu i bi yible bés imbe njel?
18 Ngéda Yésu a bé hana isi, a bi héñha mbén inyu bisesema bi binuga ngéda a bi ti sesema i niñ yé, a kôp ki matjél mé inyu nwéhél i bibéba gwés. (Matéô 20:28; Lôk Héber 10:1) Niñ i Yésu i bé mahee ngandak kayéle i mbus bitugne bi Yésu, Yéhôva a bi yible bôt ba binam bobasôna njel i niñ boga.—Yôhanes 3:16; Lôk Héber 9:11, 12; 1 Pétrô 1:18, 19.
Lelaa u nla unda le u ndiihe niñ ni matjél?
19. Kii di nlama boñ inyu boñ le di ba “mpubi ni matjél ma bôt bobasôna”?
19 Di nti Yéhôva mayéga inyu ini loñge likébla a nti bés le niñ! Inyu hala nyen di ngwés kal bôt le ibale ba ñunda hémle yap inyu Yésu, ba nla niñ i boga ni boga. Inyule di ngwés bôt, di ga boñ kii yosôna di nla inyu niiga bo lelaa ba nla kôs niñ boga. (Ezékiel 3:17-21) Mbus, kiki ñôma Paul, di ga la kal le: “Me yé mpubi ni matjél ma bôt bobasôna. Inyule me bi somol bé me i añle bé pék Nyambe yosôna.” (Minson mi baôma 20:26, 27) Ñ, di ñunda le di nlôôha diihe niñ ni matjél ngéda di niiga bôt bape i yi Yéhôva ni i yi lelaa niñ i yé tik jam inyu yé.
a Inyu kôs biniigana inyu minkum mi matjél, béñge mapep 77-79 ikété kaat Mbôgi Yéhôva i bi pémés le “Ni téédaga bébomede ikété gwéha Nyambe.”