BAROKUN KALANTA KAFO KƆNƆ 12
DƆNKILI 119 An ka kan ka limaniya
To ka tagama ka kɛɲɛ ni lanaya ye
“An bɛ tagama ka kaɲa ni lanaya le ye; an ɲa bɛ fɛn minw ye, an tɛ tagama ka kaɲa ni o ye.”—2 KOR. 5:7, Biblu Ala ta Kuma.
BAROKUN KƆNƆNAKOW
N’an be desizɔnbaw tara, an be se ka tagama ka kɛɲɛ ni lanaya ye cogo di?
1. Mun na ciden Pol ka ɲɛnamaya kɛcogo tun b’a wasa?
WAGATI dɔ la, ciden Pol tun b’a lɔn ko yanni dɔɔni, u bena a faga. Nka n’a tun miirila a ka ɲɛnamaya kɛcogo la, o tun b’a ninsɔn diya kosɔbɛ. A y’a fɔ ko: “Ne sera ne ka boli danyɔrɔ ma, n jigi lanin tora Matigi kan.” (2 Tim. 4:6-8). Pol ye desizɔn ɲumanw ta a ka cidenya baara la ani a tun lanin b’a la ko Jehova dusu ka di a kɔrɔ. An fana b’a fɛ ka desizɔn ɲumanw ta walisa an koo ka diya Jehova ye. An be se k’o kɛ cogo di?
2. Ka tagama ka kɛɲɛ ni lanaya ye, o kɔrɔ ko di?
2 Pol y’a fɔ ale yɛrɛ ani kerecɛn kantigi wɛrɛw koo la ko: “An bɛ tagama ka kaɲa ni lanaya le ye; an ɲa bɛ fɛn minw ye, an tɛ tagama ka kaɲa ni o ye.” (2 Kor. 5:7, Biblu Ala ta Kuma). Pol tun b’a fɛ ka mun lo fɔ? Bibulu kɔnɔ, kumaden min ye ko “tagama,” tuma dɔw la o ɲɛsinna mɔgɔ ka ɲɛnamaya kɛcogo lo ma. Mɔgɔ min be tagama ka kɛɲɛ ni fɛɛn yetaw ye, o tigi be fɛɛn minw ye, a be min mɛn ani a dusukunnakow ye minw ye, a be basigi o dɔrɔn lo kan k’a ka desizɔnw ta. Fan wɛrɛ fɛ, mɔgɔ min be tagama ka kɛɲɛ ni lanaya ye, o tigi lanin lo Jehova Ala la ani a b’a ka desizɔnw basigi o lanaya lo kan. A ka kɛwalew b’a yira ko a lanin b’a la ko n’a be Bibulu ka ladiliw sira tagama, o bena a nafa ani ko Jehova bena a duga.—Zab. 119:66; Eburuw 11:6.
3. N’an be tagama ka kɛɲɛ ni lanaya ye, nafa jumanw lo be sɔrɔ o la? (2 Korɛntikaw 4:18).
3 An be min ye, an be min mɛn ani an dusukunnakow ye minw ye, tiɲɛn lo ko an bɛɛ be basigi o kan ka desizɔn dɔw ta. Nka, n’an be basigi o dɔrɔn lo kan ka desizɔn kɔrɔtaninbaw ta, an ka teli ka gwɛlɛyaw sɔrɔ. Mun na do? Sabu an be min ye, an be min mɛn ani an dusukunnakow ye minw ye, o bɛɛ be se k’an lafili. Hali n’u m’an lafili, n’an be basigi o fɛɛnw dɔrɔn lo kan ka desizɔnw ta, an be se ka laban ka ban Ala ka ladiliw la wala ka koo dɔ kɛ min bɛnnin tɛ a sago ma (Waaj. 11:9; Mat. 24:37-39). Nka n’an be tagama ka kɛɲɛ ni lanaya ye, an ka teli ka desizɔnw ta ‘minw ka di Matigi ye.’ (Efɛz. 5:10). N’an be tugu Ala ka ladiliw kɔ, an bena hɛɛrɛ ni ninsɔndiya sɔbɛ sɔrɔ (Zab. 16:8, 9; Ezayi 48:17, 18). Ani n’an tora ka tagama ka kɛɲɛ ni lanaya ye, an bena ɲɛnamaya banbali sɔrɔ sini ma.—2 Korɛntikaw 4:18 kalan.
4. Mɔgɔ b’a lɔn cogo di ko a be tagamana ka kɛɲɛ ni lanaya ye wala fɛɛn yetaw lo ye?
4 An be se k’a lɔn cogo di ko an be tagamana ka kɛɲɛ ni lanaya ye wala fɛɛn yetaw lo ye? An be se k’o lɔn, n’an y’an yɛrɛ ɲininga ko: N’ ka desizɔnw basiginin lo mun lo kan? Yala n’ be basigi fɛɛn yetaw dama lo kan wa? Wala n’ jigi lanin be Jehova lo kan ani n’ be tugu a ka ladiliw kɔ wa? Barokun nin na, an bena a ye cogo min na an be se ka to ka tagama ka kɛɲɛ ni lanaya ye koo saba nunu na, minw kɔrɔtanin lo: n’an be baara ɲinina, n’an be furuɲɔgɔn ɲinina, ani n’an ye cikanw sɔrɔ ka bɔ Jehova ka ɔriganisasiyɔn fɛ. O koo kelen kelen bɛɛ la, an bena a ye an ka ɲi k’an janto fɛɛn minw na walisa ka desizɔn ɲumanw ta.
N’AN BE BAARA ƝININA
5. An ka ɲi k’an janto mun lo la n’an be baara ɲinina?
5 An bɛɛ b’a fɛ ka se k’an yɛrɛ ani an ka denbayamɔgɔw mako wasa (Waaj. 7:12; 1 Tim. 5:8). Baara dɔw sara ka ca. U be se k’a to baarakɛla b’a ka loon o loon musakaw sara ani ka wari dɔ mara. Nka baara dɔw sara man ca ten. O kama, baarakɛla be se ka lɔ n’a ka denbaya ka makoɲɛfɛn gwɛlɛw dɔrɔn lo ye. O la, n’an b’a latigɛra n’an bena sɔn baara dɔ la, kojugu tɛ k’a filɛ a sara ye min ye. Nka ni mɔgɔ be basigi o dama lo kan k’a ka desizɔn ta, a be tagamana ka kɛɲɛ ni fɛɛn yetaw lo ye.
6. An be se ka tagama ka kɛɲɛ ni lanaya ye cogo di n’an be baara ɲinina? (Eburuw 13:5).
6 N’an be baara ɲinina, an ka ɲi k’a filɛ fana o baara bena nɔɔ min to an ni Jehova ka teriya kan. O cogo la, an b’a yira ko an be tagama ka kɛɲɛ ni lanaya ye. An be se k’an yɛrɛ ɲininga ko: “Yala o baara bena a to n’ be koo dɔw kɛ minw ka gwo Jehova ye wa?” (Talenw 6:16-19). “Yala o bena a to n’ be fɔn lajɛnw na, n’ tɛ wagati bɛrɛ sɔrɔ ka waajuli kɛ ani ka Bibulu sɛgɛsɛgɛ wa?” “Yala o baara bena a to n’ be n’ yɔrɔ janya n’ ka denbayamɔgɔw la wagatijan kɔnɔ wa?” (Filip. 1:10). N’an y’o ɲiningaliw jaabi ko ɔnhɔn, n’a sɔrɔ a ka fisa an kana sɔn o baara la, hali ni baara sɔrɔko ka gwɛlɛ. N’an be tagama ka kɛɲɛ ni lanaya ye, an bena desizɔnw ta minw b’a yira ko an lanin b’a la ko Jehova bena an dɛmɛ an k’an makoɲɛfɛnw sɔrɔ.—Mat. 6:33; Eburuw 13:5 kalan.
7-8. Ameriki worodugu fan fɛ, balimacɛ dɔ y’a yira cogo di ko a be tagama ka kɛɲɛ ni lanaya ye? (jaa lajɛ fana).
7 Balimacɛ dɔ be Ameriki worodugu fan fɛ ani a tɔgɔ ko Javier.a A y’a faamu ko a kɔrɔtanin lo ka tagama ka kɛɲɛ ni lanaya ye. A ko: “N’ tun be baaraba dɔ ɲinina min sara ka ca ka tɛmɛ n’ ka baara kɔrɔ ta kan fɔɔ siɲɛ fila ani min tun bena diya n’ ye kosɔbɛ.” Nka, Javier tun b’a fɛ n’a dusu bɛɛ ye ka kɛ piyɔniye ye. A ko: “U y’a ɲini n’ fɛ ko n’ ka baro kɛ ni baarada ɲɛmɔgɔ ye o baara koo la. Sanni n’ ka taga kuma a fɛ, n’ ye Jehova deli a ka n’ dɛmɛ ani n’ tun lanin b’a la ko a b’a lɔn min ka fisa n’ ma. N’ tun b’a fɛ ka ɲɛtaga kɛ baarako ta fan fɛ. Nka, n’ tun t’a fɛ o baara ka n’ bali ka n’ ka laɲinitaw dafa Alako ta fan fɛ.”
8 Javier y’a fɔ ko: “Tuma min na n’ tun be kumana o baarada ɲɛmɔgɔ fɛ, a y’a fɔ n’ ye ko tuma caaman na, n’ ka ɲi ka to ka baara kɛ hali baara jiginin kɔ. N’ y’a ɲɛfɔ a ye ni bonya ye ko n’ tɛna se k’o kɛ n’ ka Alakow kosɔn.” O la, Javier banna o baara la. Lɔgɔkun fila o kɔ, a ye piyɔniyeya daminɛ. Ani kɔfɛ o saan kelen nin kɔnɔ, a ye baara dɔ sɔrɔ a tun bena to ka min kɛ tuma kelen kelen. A ko: “Jehova ye n’ ka deliliw lamɛn ani a ye n’ dɛmɛ ka baara dɔ sɔrɔ min tɛna n’ ka piyɔniyeya bali. N’ ninsɔn ka di sɔbɛ la sabu n’ ye baara dɔ sɔrɔ o min b’a to n’ be se ka wagati caaman sɔrɔ ka baara kɛ Jehova ye ani ka n’ balimaw dɛmɛ fana.”
N’i ka patɔrɔn y’a latigɛ ka lɔyɔrɔba di i ma i ka baarakɛyɔrɔ la, yala i ka desizɔn bena a yira ko i lanin b’a la ko Jehova b’a lɔn min ka fisa i ma wa? (dakun 7-8nan lajɛ).
9. An be kalan juman sɔrɔ Trésor ka koo la?
9 N’an y’a kɔrɔsi ko an ka baara b’an balila ka tagama ka kɛɲɛ ni lanaya ye, an be se ka mun lo kɛ? Balimacɛ Trésor be Kɔngo jamana na. An k’a ka koo lajɛ. A ko: “N’ ye baara kura min sɔrɔ, n’ tun b’o lo ɲinina ni n’ dusu bɛɛ ye. O baara sara ka ca ka tɛmɛ n’ ka baara kɔrɔ ta kan fɔɔ siɲɛ saba ani mɔgɔw tun be n’ bonya kosɔbɛ.” Nka, Trésor tun ka teli ka fɔn lajɛnw na sabu a tun be baara kɛ hali baara jiginin kɔ. U tun b’a gwan a kun fana ko a k’a ɲɛɛ tugu nanbarakow kan. Trésor tun b’a fɛ k’o baara lalɔ. Nka a tun be siranna ko n’a y’o kɛ, a tɛna baara wɛrɛ sɔrɔ. Mun lo y’a dɛmɛ? A ko: “Abakuki 3:17-19 ye n’ dɛmɛ k’a faamu ko hali ni n’ bɔnɛna n’ ka baara la, cogo o cogo Jehova bena n’ ɲafilɛ. O la, n’ y’o baara dabila.” A laban, a y’a fɔ ko: “Baarada ɲɛmɔgɔ caaman b’a miiri ko walisa ka baara dɔ sɔrɔ min sara ka ca, mɔgɔw bena sɔn ka koo bɛɛ kɛ, hali n’u tɛna wagati sɔrɔ ka kɛ n’u ka denbayamɔgɔw ye wala k’u ka Alakow kɛ. N’ ninsɔn ka di sabu jɛnɲɔgɔnya min be ne ni Jehova ani ne ni n’ ka denbayamɔgɔw cɛ, n’ m’a to foyi k’o nagasi. Saan kelen o kɔ, Jehova ye n’ dɛmɛ ka baara ɲuman dɔ sɔrɔ min b’a to n’ be sera ka n’ ka ɲɛnamaya kɛ cogo nɔgɔman na ani n’ be ni wagati caaman ye n’ ka Alakow kama. N’an ye Jehova ka baara kɛ an ɲɛnako fɔlɔ ye, n’a sɔrɔ wagati dɔ la an tɛna kɛ ni wari bɛrɛ ye, nka Jehova bena a janto an na.” Tiɲɛn na, n’an lara Jehova ka ladiliw n’a ka layiduw la, an bena to ka tagama ka kɛɲɛ ni lanaya ye ani a bena an duga.
N’AN BE FURUƝƆGƆN ƝININA
10. N’an be furuɲɔgɔn ɲinina, mun lo be se k’a to an be tagama ka kɛɲɛ ni fɛɛn yetaw ye?
10 Furu ye Jehova ka nilifɛn dɔ ye ani koo jugu tɛ k’a ɲini ka furu. Ni balimamuso dɔ be miirila k’a filɛ n’a bena furu balimacɛ dɔ ma, n’a sɔrɔ a bena a janto o balimacɛ sɔɔn, a sawura ani a ka sɔrɔ koo la. N’a sɔrɔ a bena miiri k’a filɛ o balimacɛ yeli dama be min kɛ ale la, n’a be ni tɔgɔ ɲuman ye wala n’ale lo ka ɲi k’a janto a somɔgɔ dɔ la.b Tiɲɛn lo ko a bɛnnin lo ka miiri o koow la. Nka n’a miirila o koow dɔrɔn lo la, n’a sɔrɔ a be tagamana ka kɛɲɛ ni fɛɛn yetaw lo ye.
11. An be se ka tagama ka kɛɲɛ ni lanaya ye cogo di n’an b’an furuɲɔgɔn sugandira? (1 Korɛntikaw 7:39).
11 Balima minw be tugu Jehova ka ladiliw kɔ furuɲɔgɔn sugandili koo la, Jehova ninsɔn ka di kosɔbɛ u kɔrɔ! Misali la, u be tugu Bibulu ka ladili kɔ u kɛtɔ k’u ɲɛmalɔ ka kɔnɔni kɛ wagati dɔ ka tɛmɛ u be sɔrɔ k’a daminɛ ka teriya kɛ furu kama (1 Kor. 7:36). Jehova ka Kuma b’a yira ko furucɛ ɲuman wala furumuso ɲuman ka ɲi ka kɛ ni jogo minw ye, u be basigi o yɛrɛ lo kan k’u furuɲɔgɔn sugandi (Talenw 31:10-13, 26-28; Efɛz. 5:33; 1 Tim. 5:8). Ni dɔ ɲɛbɔra u fɛ min tɛ Jehova Seere ye, u be tugu 1 Korɛntikaw 7:39 ka ladili kɔ, min b’a fɔ ko u ka furu “mɔgɔ [ma] min lara Krista la.” (o vɛrise kalan). U be to ka tagama ka kɛɲɛ ni lanaya ye sabu u lanin b’a la ko Jehova lo be se k’a janto u dusukunnakow la ka tɛmɛ mɔgɔ bɛɛ kan.—Zab. 55:23.
12. I be kalan juman lo sɔrɔ Rosa ka koo la?
12 An ka balimamuso Rosa ka koo lajɛ. Piyɔniye lo Kolɔnbi jamana na. A ka baara kosɔn, a tun be wagati caaman kɛ ni cɛɛ dɔ ye min tɛ Jehova Seere ye. O cɛɛ y’a daminɛ ka ɲɛbɔ a fɛ. Rosa fana tun ɲɛbɔnin b’a fɛ. A ko: “A tun be i ko mɔgɔ ɲuman. A tun be mɔgɔw dɛmɛ ani a ka ɲɛnamaya kɛcogo tun ka ɲi. A tun be n’ minɛ cogo min na, o tun ka di n’ ye. N’ tun be jogo minw ɲinina furucɛ fɛ, a tun be n’u ye. Nka, Jehova Seere tun tɛ.” Rosa y’a fɔ fana ko: “Komi a koo tun ka di n’ ye, a tun ka gwɛlɛ n’ ma k’a fɔ a ye ko an tɛ se ka furu ɲɔgɔn ma. O wagati la, a tun be n’ ɲɛɛ na ko n’ be n’ kelen na ani n’ tun b’a fɛ ka furu nka n’ ma furuɲɔgɔn sɔrɔ tiɲɛn sira kan.” Rosa m’a ka desizɔn basigi fɛɛn yetaw dɔrɔn kan. A miirila k’a filɛ o desizɔn bena min kɛ ale ni Jehova ka teriya la. O la, jɛnɲɔgɔnya min tun be ale n’a baarakɛɲɔgɔn cɛ, a y’o lalɔ ani a y’a kuun don Jehova ka baara la. Dɔɔni o kɔ, u y’a weele Masaya waajulikɛlaw ka lakɔli la ani sisan, a ye dan na piyɔniye ye. Rosa ko: “Jehova ye ninsɔndiyaba di n’ ma.” Hali n’a man nɔgɔ tuma dɔw la ka tagama ka kɛɲɛ ni lanaya ye koo dɔw la minw ɲɛsinna an dusukunnakow ma, nafa b’a la k’o kɛ.
N’AN YE CIKANW SƆRƆ KA BƆ JEHOVA KA ƆRIGANISASIYƆN FƐ
13. N’an ye cikanw sɔrɔ ka bɔ Jehova ka ɔriganisasiyɔn fɛ, mun lo be se k’a to an be tagama ka kɛɲɛ ni fɛɛn yetaw ye?
13 Tuma caaman na, an be cikanw sɔrɔ ka bɔ kafo diinan mɔgɔkɔrɔw, kafokulu kɔrɔsibaga, tɔnbolo wala Koow Ɲɛnabɔla Jɛnkulu fɛ, o minw b’an ɲɛminɛ an ka batolikow la. Nka tuma dɔw la, n’a sɔrɔ an t’a faamu fɛɛn min kama u be cikan dɔ di an ma. O cikan bena na ni gwɛlɛya minw ye, n’a sɔrɔ an be to ka miiri o dɔrɔn lo la. Wala balima minw y’o cikan di, n’a sɔrɔ an b’a daminɛ ka sinsin u ka fiɲɛw lo kan.
14. N’an ye cikanw sɔrɔ ka bɔ Jehova ka ɔriganisasiyɔn fɛ, mun lo bena an dɛmɛ ka tagama ka kɛɲɛ ni lanaya ye? (Eburuw 13:17).
14 N’an be tagama ka kɛɲɛ ni lanaya ye, an bena la a la ko Jehova lo b’a ka ɔriganisasiyɔn ɲɛminɛna ani ko a b’an ka koow cogoya kala ma. O la, cikan o cikan mana di an ma, an be sɔn o ma joona joona ani an b’o kɛ ni miiriya ɲuman ye (Eburuw 13:17 kalan). An b’a faamu ko an kɛtɔ ka sɔn cikanw ma, o b’a to kafo ka kelenya be sabati (Efɛz. 4:2, 3). Hali n’an ɲɛminɛbagaw ye mɔgɔ dafabaliw ye, an lanin b’a la ko n’an be sɔn ka mɛnni kɛ u fɛ, Jehova bena an duga o kosɔn (1 Sam. 15:22). Ni koo dɔ ka ɲi ka latilen, Jehova bena o kɛ wagati bɛnnin na.—Mise 7:7.
15-16. Hali ni balimacɛ dɔ tun be sigasigara cikan dɔ koo la, mun lo y’a dɛmɛ a tora ka tagama ka kɛɲɛ ni lanaya ye? (jaa lajɛ fana).
15 An ka misali dɔ lajɛ min b’a yira ko n’an be tagama ka kɛɲɛ ni lanaya ye, nafa b’o la. Peru jamana na, hali ni ɛsipaɲɔlikan be fɔ yɔrɔ caaman na, mɔgɔ caaman b’u ka siyakan fɔ. O siyakan dɔ ye kecuwakan ye. Saan caaman kɔnɔ, balima minw be kecuwakan fɔ, olu tora ka kecuwakan fɔbagaw yɔrɔ ɲini kiinw kɔnɔ. Kɔfɛ, gofɛrɛnɛman ye sariya dɔw sigi ani o kama balimaw tun be mɔgɔw yɔrɔ ɲini kiinw kɔnɔ cogo min na, u y’o yɛlɛma (Ɔrɔm. 13:1). O la, balima dɔw tun be jɔrɔla n’o yɛlɛmani tɛna a to a be gwɛlɛya u ma ka kecuwakan fɔbagaw sɔrɔ kiinw kɔnɔ. Nka balimaw tugura o cikanw kɔ minkɛ, Jehova y’u duga u ka jijaliw kosɔn. U sera ka kecuwakan fɔbaga caaman sɔrɔ.
16 Kevin ye diinan mɔgɔkɔrɔ ye kecuwakan kafo dɔ kɔnɔ ani ale fana tun be jɔrɔla. A ko: “N’ tun be n’ yɛrɛ ɲiningara an bena kɛ cogo min na ka kecuwakan fɔbagaw sɔrɔ.” Kevin ye mun lo kɛ do? A ko: “N’ miirila Talenw 3:5 koo la. Ani n’ hakili jigira Musa ka koo la. A ye Israɛldenw ɲɛminɛ ka bɔ n’u ye Ezipiti. Tuma min na u sera kɔgɔji wulen daa la, a tun be komi tagayɔrɔ foyi t’u fɛ sabu Ezipitikaw tun b’u gwɛnna. O bɛɛ n’a ta, Musa ye mɛnni kɛ Jehova fɛ ani Jehova y’a duga cogo kabakoman na.” (Ɛkiz. 14:1, 2, 9-11, 21, 22). Kevin miirila o la ani o kɔ, a tun labilanin lo k’a ka waajuli kɛcogo yɛlɛma. Nafa juman lo sɔrɔla o la? A ko: “Jehova y’an duga cogo min na, o ye n’ kabakoya. Fɔlɔ la, an tun be tagama wagatijan kɔnɔ ani tuma dɔw la, an tun be mɔgɔ kelen wala mɔgɔ fila dɔrɔn lo sɔrɔ minw be kecuwakan fɔ. Sisan, kecuwakan fɔbagaw ka ca kiin minw na, an be taga waajuli kɛ o yɔrɔw lo la. O la, an be sera ka baro daminɛ ni mɔgɔ caaman ye ani an ka viziti kuraw n’an ka Bibulu kalandenw be cayara. Ka fara o kan, mɔgɔ caaman be nana an ka lajɛnw na.” Tiɲɛn na, n’an be tagama ka kɛɲɛ ni lanaya ye, Jehova b’an duga tuma bɛɛ.
Mɔgɔ caaman tun be kecuwakan fɔbagaw yɔrɔ yira balimaw na (dakun 15-16nan lajɛ).
17. Barokun nin y’i dɛmɛ ka mun lo faamu?
17 An y’a ye cogo min na an be se ka tagama ka kɛɲɛ ni lanaya ye koo saba la, minw kɔrɔtanin lo. Nka, an ka ɲi ka tagama ka kɛɲɛ ni lanaya ye an ka ɲɛnamaya faan bɛɛ la i n’a fɔ koo nunu na: an ka ɲɛnagwɛkow ani an be desizɔn minw ta kalanko ni deenw lamɔko la. An bena desizɔn o desizɔn ta, an man ɲi ka basigi fɛɛn yetaw dama lo kan. Nka, an be jɛnɲɔgɔnya min kɛra ni Jehova ye, an ka ɲi ka basigi o kan ani k’an janto a ka ladiliw fana na. A ye layidu min ta ko a bena a janto an na, an ka desizɔnw ka ɲi ka basigi o fana kan. N’an y’o kɛ, an bena se ka “tugu Masaba an ka Ala kɔ tuma bɛɛ.”—Mise 4:5.
DƆNKILI 156 Limaniya barika la
a Tɔgɔ dɔw yɛlɛmana.
b Balimamuso minw be furuɲɔgɔn ɲinina, dakun nin be kuma olu koo la. Nka ladili minw dira, u ɲɛsinna balimacɛw fana ma, minw be furuɲɔgɔn ɲinina.