Vakasala Momona ni Dua na Tina
“Na luvequ, mo vakarorogo ki nai vakavuvuli i tamamu, ka mo kakua ni biuta na vunau i tinamu.”—Vosa Vakaibalebale 1:8.
O RAU na noda itubutubu—o tamada kei tinada—e rawa ni rau ivurevure dina ni veivakayaloqaqataki, veituberi, kei na veivakasalataki. E cavuti ena Vosa Vakaibalebale ena iVolatabu e dua na tui gone, o Lemueli, ni ciqoma e dua na “itukutuku bibi” ni “veivakadodonutaki,” mai vei tinana. E volai na kena ivakamacala ena Vosa Vakaibalebale wase e 31, ena rawa ni vukei keda tale ga na ivakasala vuku ni tina oqo.—Vosa Vakaibalebale 31:1, NW.
iVakasala e Ganita na Tui
E dreta na noda vakasama na vica na taro a tekivutaka kina nona vosa o tina i Lemueli: “A cava, na luvequ? a cava, na luve ni ketequ? Ia a cava, na luvequ ka’u a bubului kina.” Ni vakatolutaki na nona vakamamasu, e vakaraitaka na nona kauaitaka dina me rogoca o luvena na nona ivakasala. (Vosa Vakaibalebale 31:2) E idusidusi vei ira na itubutubu lotu Vakarisito nikua na nona kauaitaka na tina oqo na bula vakayalo i luvena.
Ena sega beka ni lomaleqataki luvena tiko e dua na tina, ena vuku ni marau vakalialia, lasa torosobu, na gunu waini, veitokani kei ira na yalewa ca, kei na sere? E sega tale ni wereubiubi o tina i Lemueli ena nona kaya: “Kakua ni ko solia na nomu kaukauwa vei ira na yalewa.” E tukuna ni veimoceri vakaveitalia na “ka era rusa kina na tui.”—Vosa Vakaibalebale 31:3.
Me kakua ni vakalailaini na gunu vakasivia. E veivakasalataki o tinana: “I Lemueli, sa sega ni kilikili kei ira na tui, sa sega ni kilikili kei ira na tui me ra gunu waini.” Ena rawa vakacava vua na tui me matata qai dodonu na nona vakatulewa me kua kina ni “guilecava na vunau, ka kauta vakatani na lewa e na vukuna e dua sa vakararawataki” kevaka e dau mateni?—Vosa Vakaibalebale 31:4-7.
Na kena veibasai ga, ena nona qarauni koya mai na ivalavala tawakilikili vaka oqori, sa na rawa kina vua na tui me “lewa vakadodonu, [me] totaki ira na malumalumu kei na dravudravua.”—Vosa Vakaibalebale 31:8, 9.
Dina ga nira na sega beka ni “tui” na itabagone lotu Vakarisito nikua, ia na ivakasala vuku i tina i Lemueli e yaga tale ga, de dua ena veiganiti cake sara nikua. Me vaka ni sa matau tu vei ira na itabagone nikua na gunuvi vakasivia ni yaqona ni valagi kei na yaqona ni viti, na vakatavako, kei na veiyacovi vakaveitalia, e rui bibi dina kina vei ira na itabagone lotu Vakarisito mera muria na ivakasala ni “itukutuku bibi” mai vei ira na nodra itubutubu.
Na Yalewa sa Vinaka Sara
Sa dodonu ga mera kauai na tina ena veika e baleta na nodra vakawati na luvedra tagane nira sa cauravou mai. Goleva tarava o tina i Lemueli na itovo e gadrevi vua e dua na yalewa me vakawatitaki. E sega ni vakatitiqataki ni na yaga vakalevu vei ira na cauravou ke ra vakasamataka vakatitobu na nona rai e dua na marama ena ka bibi oqo.
E vakatauvatani kei na rupi isaulevu qai kunekunei dredre ena Vkai. 31 tikina e 10 “na yalewa sa vinaka sara,” ni dua na iyau dredre oqo ena gauna vakaivolatabu. E vaka tale ga kina na kena kunei na yalewa sa vinaka sara, ena vinakati na sasaga. Me kua gona ni vakusakusataki na vakawati, ia ena vinaka vua na cauravou me taura na gauna me digidigi donu kina. Sa na qai rairai vakamareqeta kina na nona digidigi donu.
E tukuni vei Lemueli me baleta na yalewa sa vinaka sara: “Sa vakararavi sara vua na yalo ni watina.” (Vkai. 31 Tikina e 11) E kena ibalebale ni na sega ni usoraka o tagane me na vakarogotaka kece vua o watina na veika e nanuma ni se bera ni vakatulewataki. Ia, ena dau gadrevi vei rau na veiwatini me rau veivosakitaka vata na vakatulewataki ni veika bibi, me vaka na voli ni veiyaya isaulevu se na nodra tuberi na luvedrau. Ena vaqaqacotaka na nodrau bula vakawati kevaka erau dau veivosakitaka na veika vaka oya.
Ia, e levu sara na ka me na vakaitavitaki koya kina na yalewa sa vinaka sara. E vakamacalataki ena Vkai. 31 tikina e 13 ina 27 na ivakasala kei na ivakavuvuli e rawa nira taurivaka na yalewa vakawati ena itabagauna cava ga me yaga ina nodra vuvale. Kena ivakaraitaki, ni sa tubu tiko ga na isau ni isulu kei na iyayanivale, ena vulica na yalewa sa vinaka sara na cakacakaniliga e so qai qarauna vakavinaka na ilavo me rawa ni rakorako na nodratou isulusulu kei na kedratou irairai vakavuvale. (Vkai. 31 Tikina e 13, 19, 21, 22) Ena tea na ka e rawa ni tea, qai volivoli vakavuku me vakalailaitaka na isau ni kedratou.—Vkai. 31 Tikina e 14, 16.
Sa dina sara, e sega ni kania na yalewa oqo “na kakana ni vucesa.” E cakacaka vagumatua, qai lewa vakamatau na veika e caka e vale. (Vkai. 31 Tikina e 27) E vauca “na tolona e na kaukauwa,” e kena ibalebale ni dau tu vakarau me cakava na cakacaka kaukaua. (Vkai. 31 Tikina e 17) E dau yadra ena matakacaca qai cakacaka vakaukaua me yacova sara na bogi. E vaka ga ni sega ni dau boko na nona cina ni cakacaka.—Vkai. 31 Tikina e 15, 18.
Qai kena ilutua ni kaukaua vakayalo na yalewa sa vinaka sara. E rerevaka na Kalou ni qaravi koya ena ivalavala lokomi kei na yalomalumalumu. (Vkai. 31 Tikina e 30) E vaka tale ga kina na nona dau vukei watina ena nona tuberi iratou na luvedrau me ratou muria na weniyavana. E kaya na Vkai. 31 tikina e 26: “[Ena] vosa vakavuku” e vakavulici iratou kina na luvena kei “nai vakavuvuli ni loloma sa tiko e na yamena.”
Na Tagane Vakawati sa Vinaka Sara
Me rawa ni rawata e dua na watina e vinaka sara, ena gadrevi vei Lemueli me na vakayacora sara vakavinaka na nona itavi vakatagane vakawati. E vakasalataki Lemueli kina o tinana ena vica na ka oqori.
Na tagane vakawati sa vinaka sara e dokai na kena irogorogo vei “ira na qase ni vanua.” (Vosa Vakaibalebale 31:23) E kena ibalebale oqo ni na tagane vinaka, dau dina, e nuitaki, e rerevaka na Kalou. (Lako Yani 18:21; Vakarua 16:18-20) Ni vaka kina, ena “kilai mai na matamata-ni-koro,” nira dau soqo vata kina na qase ni vanua mera bosea na veika e baleta na koro. Ni “kilai” ni dau rerevaka na Kalou, ena dau lomarawarawa qai dau cakacaka vata kei ira na qase ni “vanua,” na vanua oqo e rairai tukuna tiko e dua na tikina se yasana.
E sega ni vakatitiqataki ni vosa sara tiko ga mai o tina i Lemueli ena veika sa sotava, ni vakabibitaka tiko vei luvena tagane me lomana dina na yalewa me na watina. E sega ni dua tale e vuravura me na talei cake mai vua. Sa wacava na kena na vakilai oqo ena rorogo ni domona ena nona kaya e matanavotu: “Era lewe vuqa na yalewa era sai valavala vinaka, ia ko iko, ko sa uasivi cake vei ira kecega.”—Vosa Vakaibalebale 31:29.
E kena irairai ni a ciqoma o Lemueli na ivakasala vuku i tinana. E dua na kena ivakadinadina nida raica na Vkai. 31 tikina e 1 ni vakayagataka o koya na vosa i tinana me vaka sara ga e nona. Eda raica kina ni katona sara ga e lomana na nona ‘veivakavulici,’ e qai yaga dina vua na ivakasala i tinana. Me yaga sara tale mada ga vei keda na “itukutuku bibi” oqo ena noda muria na kena ivakavuvuli ena noda bula.
[iYaloyalo ena tabana e 31]
E sega ni kania “na kakana ni vucesa” na yalewa sa vinaka sara