Mapasayaatmo ti Memoriam
PINARSUA ni Jehova a Dios ti utek ti tao nga addaan iti nakaskasdaaw nga abilidad a manglagip. Diniseniona dayta a kas pagipempenan a mabalin a pagadawan ket kaskasdi a di mapukaw dagiti napateg a banag a naipempen iti dayta. Ti pannakadisenio ti utek ket maikanatad iti panggep ti Dios a ti tao ket agbiag nga agnanayon.—Sal. 139:14; Juan 17:3.
Ngem nalabit a kunaem nga adu ti mapukpukaw nga impempenmo iti isipmo. Kasla awandan no kasapulam dagitoy. Ania ti mabalinmo nga aramiden tapno sumayaat ti memoriam?
Maaddaan iti Interes
Napateg ti panaginteres tapno mapasayaat ti memoria. No iyugalitayo ti agpaliiw, aginteres kadagiti tattao ken iti mapaspasamak iti aglikmuttayo, magutugot ti isiptayo. Nalaklakanton nga agtignaytayo a buyogen ti kasta met la nga interes inton adda mabasa wenno mangngegtayo a banag nga agpaut ti pategna.
Gagangay a marigatan ti maysa a manglagip iti nagan dagiti tattao. Ngem, kas Kristiano, ammotayo a napateg dagiti tattao—dagiti padatayo a Kristiano, dagidiay kaskasabaantayo, ken dagidiay pakilanglangenantayo bayat a tamtamingentayo dagiti nasken a banag iti biag. Ania ti makatulong tapno malagiptayo ti nagan dagidiay rumbeng a tandaanantayo? Inlista ni apostol Pablo ti nagan dagiti 26 a kameng ti maysa a kongregasion a sinuratanna. Madlaw ti panaginteresna kadakuada ta saan laeng a naganda ti kabesadona, no di ket dinakamatna pay nga espesipiko dagiti detalye maipapan kadagiti adu kadakuada. (Roma 16:3-16) Adu itatta dagiti agdaldaliasat a manangaywan kadagiti Saksi ni Jehova a nalaing a mangtandaan kadagiti nagan, nupay linawas nga umalla-allatiwda iti nadumaduma a kongregasion. Kasanoda a maaramid dayta? Mabalin nga iyugalida nga ulit-uliten a dakamaten ti nagan ti maysa a tao no damoda ti agam-ammo. Ikagumaanda nga inaig ti naganna iti rupana. Kanayonanna, adda tiempoda a makilangen iti nagduduma nga indibidual iti tay-ak ti ministerio ken iti pannangan. No adda maam-ammom, matandaanamto ngata ti naganna? Padasem babaen ti panangbirokmo iti umdas a pangigapuam a manglaglagip iti naganna; sa ipadasmo dagiti sumagmamano a nadakamat a singasing.
Napateg met ti panangtandaan iti nabasam. Ania ti makatulong tapno maparang-aymo daytoy? Agpada nga adda paset ti panaginteres ken panangtarus. Nasken nga adda umdas nga interesmo iti basbasaem tapno maipamaysam a naan-anay ti atensionmo. Saan nga agtalinaed ti impormasion no agtawtawataw ti isipmo bayat nga agbasbasaka. Sumayaat ti panangtarusmo no inaigmo ti impormasion kadagiti banag a pamiliar kenka wenno iti dati nga ammomon. Iyimtuodmo iti bagim: ‘Kasano ken kaano a mayaplikarko daytoy nga impormasion iti biagko? Kasano a mausarko daytoy a pangtulong iti sabali?’ Rumang-ay met ti panangtarusmo no grinupo ti panagbasam iti sumagmamano a sao imbes a saggaysaem. Nalaklaka a matiliwmo dagiti ideya ken mailasin dagiti kangrunaan a kapanunotan, isu a nalaklaka a matandaanam.
Agrepasoka
Dagiti eksperto iti tay-ak ti edukasion ipagpaganetgetda ti pateg ti panagrepaso. Iti maysa a panagadal, indemostra ti maysa a propesor ti kolehio a ti maysa a minuto a madagdagus a panagrepaso doblienna ti kaadu ti impormasion a matandaanan. Isu nga apaman a nalpasmo ti basbasaem—wenno ti kangrunaan a pasetna—repasuem iti panunotmo dagiti kangrunaan nga ideya tapno maimaldit dagitoy iti panunotmo. Panunotem no kasanom nga ilawlawag iti bukodmo a sasao ti aniaman a kabbaro a punto a naadalmo. No repasuem iti apagbiit apaman a nabasam ti maysa nga ideya, napapautto nga agtalinaed dayta a punto iti panunotmo.
Sa iti sumarsaruno nga al-aldaw, gundawayam a repasuen ti nabasam babaen ti panangiranudmo iti impormasion iti sabali a tao. Mabalin nga iti miembro ti pamiliam, kakongregasionmo, katrabahuam, kaeskuelaam, kaarrubam, wenno iti makasabaam iti tay-ak ti ministerio. Ikagumaam nga uliten, saan laeng a dagiti kangrunaan nga impormasion, no di ket dagiti pay Nainkasuratan a rason a nainaig kadagita. Magunggonaanka no aramidem daytoy, maimulam iti panunotmo dagiti napateg a banag; magunggonaan met dagiti dadduma.
Mennamennaem Dagiti Napateg a Banag
Malaksid iti panangrepaso iti nabasam ken panangisarsarita iti dayta kadagiti sabali, makitamto a makagunggona no utobem dagiti napateg a banag a naadalmon. Kasta ti inaramid dagiti mannurat iti Biblia a da Asaf ken ni David. Kinuna ni Asaf: “Lagipekto ti ar-aramid ni Jah; ta lagipekto ti nakaskasdaaw a gapuanam iti nabayagen a tiempo. Ket pudno unay a mennamennaekto ti isuamin nga aramidmo, ket kadagiti pannakilangenmo maseknanakto.” (Sal. 77:11, 12) Insurat met ni David: “Bayat dagiti panagbantay iti rabii mennamennaenka,” ken “linagipko dagiti aldaw ti nabayagen a tiempo; minennamennak ti isuamin nga aramidmo.” (Sal. 63:6; 143:5) Kasta kadi ti ar-aramidem?
Malaksid a matulonganka a mangtandaan iti impormasion, adu pay ti maitulong kenka ti kasta a nauneg, naipamaysa a panagpanunot bayat nga ut-utobem dagiti aramid ni Jehova, dagiti galadna, ken dagiti ebkas ti pagayatanna. No iyugalim ti kasta a panagpampanunot, mayukuok iti pusom dagiti pudpudno a nasken a banag. Sukogenna ti makin-uneg a katataom. Dagiti lagip nga ipempenmo iyanninawda ti kaunggan a pampanunotmo.—Sal. 119:16.
Ti Paset ti Espiritu ti Dios
Saantayo nga agbukbukod no ikagumaantay a lagipen dagiti kinapudno maipapan iti ar-aramid ni Jehova ken dagiti banag a sinao ni Jesu-Kristo. Idi karabiyan ti ipapatayna, imbaga ni Jesus kadagiti pasurotna: “Bayat ti kaaddak kadakayo sinaok kadakayo dagitoy a banag. Ngem ti katulongan, ti nasantuan nga espiritu, nga ibaonto ti Ama iti naganko, isuronto dayta kadakayo ti amin a bambanag ket ipalagipna kadakayo ti amin a bambanag nga imbagak kadakayo.” (Juan 14:25, 26) Adda idi da Mateo ken ni Juan. Kasta kadi ti panangtulong ti nasantuan nga espiritu kadakuada? Wen! Agarup walo a tawen kalpasanna, nalpas ni Mateo nga insurat ti umuna a detalyado a pakasaritaan ti biag ni Kristo, agraman dagiti agkakapateg a nakallalagip a sasao a kas iti Sermon iti Bantay ken ti detalyado a pagilasinan ti kaadda ni Kristo ken ti panungpalan ti sistema ti bambanag. Innem a pulo ket lima a tawen kalpasan ti ipapatay ni Jesus, insurat ni apostol Juan ti Ebangheliona, agraman dagiti detalye ti sinao ni Jesus iti maudi a rabii a dagiti apostol kaduada ti Apo sakbay nga indatonna ti biagna. Di pagduaduaan a nalawag iti lagip da Mateo ken ni Juan dagiti banag nga imbaga ken inaramid ni Jesus bayat ti kaaddana kadakuada, ngem dakkel ti paset ti nasantuan nga espiritu a mangipasigurado a dida malipatan dagiti napateg a detalye a kayat ni Jehova a mailanad iti naisurat a Saona.
Tumultulong kadi ti nasantuan nga espiritu kadagiti adipen ti Dios itatta? Wen! Siempre, ti nasantuan nga espiritu saanna nga ikabil iti isiptayo dagiti banag a ditay pulos naadal, ngem tumulong a mangipalagip kadatayo kadagiti napateg a banag a naadaltayo iti napalabas. (Luc. 11:13; 1 Juan 5:14) Ket iti kanito a kasapulan, magutugot ti panunottayo a ‘manglagip iti sasao a napalabasen nga insawang dagiti nasantuan a mammadto ken ti bilin ti Apo ken Manangisalakan.’—2 Ped. 3:1, 2.
‘Dika Koma Makalipat’
Naulit-ulit a pinalagipan ni Jehova ti Israel: ‘Dika koma makalipat.’ Dina kayat a sawen a namnamaenna a malagipda a naan-anay amin a bambanag. Ngem dida koma maigamer unay kadagiti personal a banag nga uray la maiwalinen iti lagipda dagiti pannakilangen ni Jehova kadakuada. Masapul a sipapanunotda iti panangispal ni Jehova kadakuada idi inkisap ti anghelna dagiti amin nga inauna nga annak ti Egipto ken idi binisngay ni Jehova ti Nalabaga a Baybay sana pinagsubli ti danum iti sigud nga ayanna, a nanglemmes ken ni Faraon ken iti buyotna. Masapul a lagipen dagiti Israelita nga inted ti Dios kadakuada ti Lintegna idiay Bantay Sinai ken inaywananna ida idiay let-ang sana inturong ida iti Naikari a Daga. Masapul a dida makalipat, a ti lagipda kadagitoy a banag agtultuloy koma a maaddaan iti dakkel nga epekto iti inaldaw a panagbiagda.—Deut. 4:9, 10; 8:10-18; Ex. 12:24-27; Sal. 136:15.
Agannadtay met koma a ditay makalipat. Bayat a sarsarangtentayo dagiti pakarigatan iti biag, masapul a laglagipentay ni Jehova, a silalagiptayo iti kinasiasinona kas Dios ken ti ayat nga imparangarangna babaen ti panangisagutna iti Anakna, a nangipaay iti subbot kadagiti basoltayo tapno maaddaantayo iti perpekto a biag iti agnanayon. (Sal. 103:2, 8; 106:7, 13; Juan 3:16; Roma 6:23) No regular a basaentayo ti Biblia ken aktibo a makiramantayo kadagiti gimong ti kongregasion ken iti tay-ak ti ministerio, ditayto malipatan dagitoy a napapateg a kinapudno.
No agaramidka kadagiti pangngeddeng, dakkel man wenno bassit, lagipem dagita a napapateg a kinapudno, ket bay-am nga impluensiaanda ti panunotmo. Dika manglipat. Agpaiwanwanka ken Jehova. Imbes a matmatam dagiti bambanag sigun iti nainlasagan a panangmatmat wenno agtalekka iti tarigagay ti imperpekto a puso, iyimtuodmo iti bagim, ‘Aniada a balakad wenno prinsipio iti Sao ti Dios ti mangapektar iti pangngeddengko?’ (Prov. 3:5-7; 28:26) Saanmo a malagip dagiti banag a dimo pay pulos nabasa wenno nangngeg. Ngem bayat a rumangrang-ay ti umiso a pannakaammom ken rumayrayray ti panagayatmo ken Jehova, umadunto ti maurnongmo a pannakaammo a mabalin nga ipalagip ti espiritu ti Dios kenka, ket ti dumakdakkel a panagayatmo ken Jehova gutugotennaka nga agtignay a maitunos iti dayta.