SAMMISAQ PINGAARNEQ: JIISUSIP MAKITITAANERA — ILLIT ILUAQUTISSAT
Jiisusi ilumut makititaava?
HERODOTIP, oqaluttuarisaanermik ilisimatuup grækeriusup ukiut 2500-t matuma siorna inuusup, nalimini Egyptenimiut ima oqaluttuarai: “Inuit pisuut nalliuttorsiortillugit nerrisereeraangata angutip inuusaliaq qisummik sanaaq illerfimmiittoq nalliuttorsioqataasunut tamanut takuteqattaartarpaa. Inuusaliaq inuup toqungasup timaa assileqqissaarlugu ilusilersugaq qalipatarlu meterip affaaniit meterip ataatsip tungaanut angissuseqarajuppoq. Takutiitigalugu ima oqartarpoq: ‘Imerniarit inuulluataarlutillu! Unali isigilaariaruk; toquguit taamaalissaatit!’”
Inuunermut toqumullu taamatut isiginnittaasillit Egyptenimiuinnaanngillat. Ullumikkut una oqariartaasiuvoq ilisimaneqarluartoq: ‘Nerillutillu imerniarit inuulluataarlutillu.’ Inuuneq toqumut killeqarpat pisinnaatilluni inuulluataartoqartariaqarpoq, ilaa? Sooq najoqqutassiat qutsissut maleruarniarneqassappat? Toqu sunut tamanut killiliippat maannakkut inuulluataaruloorneq silatusaarnerussaaq. Aamma apustilip Paulusip tamanna eqqarsaatigaa. Inuit makititaanermik upperinninngitsut isiginnittaasiat ima allaatigaa: “Toqusut makissanngippata, taava nerillutalu erngutiinnarniarta, aqagu toqussagatta!” — 1 Korinthimiut 15:32.
Soorunami Paulusip upperinngilaa toqu tassaasoq naassaanngitsumik puiugaaneq. Upperilluinnarpaa toqungasut uummaqqissinnaasut naassaanngitsumillu inuunissamik periarfissaqassasut. Taamatut upperinnilluinnarnera pisimasumik pingaaruteqangaartumik, tutsuiginarluinnartutut isigisaanik — Jiisusip Kristusip makititaaneranik — tunngaveqarpoq.a Aap, makititaaneq tamanna pisimasuuvoq kristumiut siulliit uppernikkut nakussatsinneqarnerannut pingaaruteqarnerpaaq.
Jiisusip makititaanera uagutsinnut pingaaruteqarpa? Ilumut makititaasimanersoq qanoq nalunngissinnaavarput? Paulusip kristumiunut Korinthimiittunut allakkamini tunngavilersuutai misissoriartigit.
KRISTUSIMI MAKITITAASIMANNGIPPAT?
Makititaasinnaaneq itsaq kristumiut Korinthimiittut ilaasa nalornissutigigaat allat upperinngilluinnarpaat. Makititaasoqarsimanngippat suna kingunerissagaa apustilip kristumiunut taakkununnga allakkamini siullerni eqqartorpaa. Ima allappoq: “Toqusunimmi makinnissaqanngippat Kristusissaaq toqusunit makissimassanngilaq. Kristusili makissimanngippat taava oqaluussinerput asuliinnaassaaq, uppernersilu aamma asuliinnaassaaq. Taavalu aamma uagut Guutimik nalunaajaasuussaagut sallusut . . . uppernersi asuliinnaasimassaaq, taavalu ajortissinniiginnassaasi, Kristusimilu sinippaartut aamma tammarsimassapput.” — 1 Korinthimiut 15:13-18.
“Qatanngutit 500-t qaangerlugit amerlassuseqartut ataatsikkut takuaat. . . . Taava Jaakumit takuneqarpoq, kingornalu apustilinit tamanit. Kingullerpaallungali allaat uanga . . . takuara.” — 1 Korinthimiut 15:6-8.
Paulusip oqaatsini akerlilerneqarsinnaanngitsumik ima aallartippai: Toqusut makititaasussaanngippata, taava Kristusi, toqusoq, toqusunit makititaasimanavianngikkaluarpoq. Kristusi makititaasimanngippat suna kingunerissagaluarpaa? Taava nutaarsiassamik nuannersumik oqaluussineq asuliinnaassagaluarpoq, uukapaatitsinerujussuulluni. Jiisusimmi makititaanera kristumiunut ajoqersuutaavoq pingaaruteqangaartoq — Guutip kisimi oqartussaanera, aqqa, naalagaaffia uagullu annaanneqarnissarput pillugit Biibilimi ajoqersuutinut tunngaviusunut attuumassuteqarluinnartoq. Makititaasimanngippat Paulusip apustilillu allat oqaluussissutigisaat oqaasiinnaassagaluarput naleqanngitsut.
Kristusi makititaasimanngippat kristumiut upperisaat asuliinnaassagaluarpoq, siunertaqanngitsoq — sallumik tunngavilik. Paulusi allallu Jiisusip makititaanera piinnarnagu aamma taassuminnga makititsineraaneragartik, tassa Jehova Guuti, pillugu salluliorsimassagaluarput. Aamma Kristusi “toqusoq ajortivut pillugit” salluliuutaassagaluarpoq — Annaassisormi toqumit annaanneqarsimanngikkaluaruni allat annaassinnaassanngikkaluarpai. (1 Korinthimiut 15:3) Taava kristumiut toqusut, taakkua ilaat uppernertik pillugu toqutaasimasut, makititaanissamik neriuutaat piviusuussanngikkaluarpoq.
Tamakku allaatigeriarlugit Paulusi ima isummerpoq: “Inuunermi matumaniinnaq Kristusi neriuffigigutsigu inunnit tamanit naakkinarnerpaassaagut.” (1 Korinthimiut 15:19) Kristumiutut allatulli Paulusi makititaanermik, tamatumalu nassatarisinnaasaanik tamanik, upperinninnini pissutigalugu annaasaqartarpoq, malersugaasarpoq, annikilliortarpoq inuuninilu navianartorsiortittarlugu. Makititaaneq salluliuutaannaagaluarpat alianassagaluassusia!
SOOQ UPPERISINNAAGIPPUT
Kristumiut upperisaat sallumik tunngaveqartoq Paulusip upperinngilluinnarpaa. Nalunngilaa Jiisusi toqusunit makititaasimasoq uppernarsaatillu Korinthimiunut eqikkaalluni allappoq “Kristusi toqusoq ajortivut pillugit Allakkat malillugit, ilisaasorlu; ullullu pingajuanni makissimasoq Allakkat malillugit, takuneqartorlu Kefasimit kingornalu taakkunannga aqqaneq-marluusunit.”b Imalu nangippoq: “Kiisalu qatanngutit 500-t qaangerlugit amerlassuseqartut ataatsikkut takuaat; taakkua amerlanersaat suli inuupput, ilaalli sinippaarput. Taava Jaakumit takuneqarpoq, kingornalu apustilinit tamanit. Kingullerpaallungali allaat uanga . . . takuara.” — 1 Korinthimiut 15:3-8.
Paulusi qulanngilluinnarluni allappoq Kristusi ajortivut pillugit toqusoq, ilisaasoq makititaasorlu. Sooq taama qulanngitsigaa? Pissutigisaasa ilagaat takunnittorpassuit uppernarsaanerat. Jiisusi makititaasimasoq inunnut ataasiakkaanut (ilaatigut Paulusimut), inuppaalunnut allaallumi 500-nut takutittarpoq, qularnanngitsumillu taakkua ilarpassui qulaqqaarsimassapput Jiisusi makititaasimasoq tusaramikku. (Lukasi 24:1-11) Takunnittut taakku amerlanerit Paulusip nalaani suli inuupput takunnissimanerminnik uppernarsaasinnaallutik. (1 Korinthimiut 15:6) Ataasiinnarmik marluinnarnilluunniit takunnittoqarpat oqaluttuarineqartoq upperiuminaatsinneqarsinnaavoq, uppernarsaasulli 500-t amerlanerusulluunniit suusupagiinnarneqarsinnaanngillat.
Aamma malugiuk “Allakkat malillugit” Jiisusi toqusoq, ilisaasoq makititaasorlu Paulusip marloriarluni eqqaagaa. Pisimasut taakku Missiarsi pillugu allakkani Hebræerisuuni siulittuutit eqquunnerannut uppernarsaataapput, tassa uppernarsaataallutik Jiisusi ilumut tassaasoq Missiarsi neriorsuutigisaq.
Takunnittunit Allakkaneersunillu uppernarsaateqaraluartoq Jiisusip makititaanera taamanikkut ullumikkullu inuit ilaasa upperiumanngilaat. Ima oqartoqartarpoq: Jiisusip ajoqersugaasa taassuma timaa ‘tilleriarlugu’ Jiisusimik makititaasimasumik takunnissimanerartarput. Ajoqersukkalli Romamiut ilivermik paarsisuutitaannik peersitsinissaminnut pissaaneqarnatillu oqartussaassuseqanngillat. Allat oqartarput makititaasimasumik takunninnerit takusorinninnerinnaasut. Tamatumunnga akerliliutigineqarsinnaavoq Jiisusi inuppassuarnut piffissani assigiinngitsuni takutittarsimanera. Silatusaarnerussava upperissallugu takusorisaq aalisakkamik siatseriarluni sassaallersoq, Jiisusip makititaasimasup Galilæami iliorneratut? (Johannesi 21:9-14) Takusorisaq attoqqusimassagaluarpa? — Lukasi 24:36-39.
Suli allat oqartarput ajoqersukkat uukapaatitsiniarlutik Jiisusi makititaasimaneraraat. Kisianni sooq salluliuut taperserniarlugu imminut navianartorsiortikkusussappat? Jiisusip makititaanera nalunaajaatigigamikku illaruaatigineqarlutillu annikilliuuteqarlutillu inuunertik navianartorsiortittarpaat. Aammami Jerusalemimi malersuisitik imminnik eqqartuussaatitsiniarlutik patsisissarsiuinnartut tusaatillugit nalunaajaapput.
Makititaaneq tassarpiaavoq ajoqersukkat malersorneqaraluarlutik Naalagartik pillugu nalunaajaanissaminnut sapiillissutigisaat. Makititaaneq kristumiut upperisaanni pingaarnerpaat ilagaat. Kristumiut siulliit inuunertik navianartorsiortinngilaat ajoqersuisoq silatooq toqutaasimasoq pillugu nalunaajaanissaq piinnarlugu. Jiisusip makititaanerata nalunaajaatiginissaa pillugu inuunertik navianartorsiortippaat, makititaanera uppernarsaataammat taanna tassaasoq Missiarsi, Guutip ernera, kinaassusilik uumasoq pissaaneqartorlu imminnik tapersersuillunilu siulersuisoq. Taanna makititaammat aamma taakku toqusunit makititaassapput. Jiisusi makititaasimanngikkaluarpat kristumiussuseq piussanngikkaluarpoq. Aap, immaqa Jiisusi tusarsimassanngikkaluarparpulluunniit.
Kristusip makititaanera ullumikkut uagutsinnut qanoq kinguneqassava?
a Grækerit oqaasianni Biibilimi “makititaanermik” nutserneqartumi pineqarpoq inuk makititaasoq kinaassutsini inuttullu pissusini ateqqillugit toqunnginnerminilu pisimasunik eqqaamannissinnaatillugu uummartinneqartoq.
b ‘Aqqaneq-marluusut’ tassaapput ‘apustilit’, Judasi Iskariotip toqunerata kingorna aqqaniliinnanngorallaraluartut. Jiisusip takutinnerata ilaanni aqqaneq-marluusut sinnerlugit najuuttut amerlanerpaamik quliinnaasimassapput, Tuuma najuutinngimmat. — Johannesi 20:24.