Ny Fiheveran’ny Baiboly
Hisy Loza Kôsmika Iray Handrava Izao Tontolo Izao Ve?
TAMIN’NY 12 Martsa 1998, dia nampiely izao vaovao manambara loza izao ny matoam-baovaon’ny gazety, sy ny televiziona, ary ny Internet manerana ny gilaoby: “Misy planeta kely iray, mirefy iray kilaometatra sy sasany ny savaivony, miriotra manatona ny planeta Tany, ary mila hidona aminy.” Nikoropaka nanombana ilay loza ireo mpahay siansa sy ny olon-tsotra, raha tena hitranga tokoa ilay izy. Tsy ela ireo astrônôma dia nanatsoaka hevitra fa tsy hitranga ny fifandonana.
Kanefa, tao anatin’ny fisafotofotoana, dia nisy fahatakaran-javatra vaovao nipoitra. “Ny nampiavaka indrindra an’ilay fanairana diso angamba dia izao: olona maro no tsy taitra firy, na dia nampahatahotra aza ilay izy”, hoy ny U. S. News & World Report. “Raha tamin’ny folo taona lasa, na mihoatra, dia ho zavatra hafahafa ilay hevitra hoe tokony hanampo tenan-javatra maro kokoa toy izany isika eto amin’ny planeta Tany, ary tokony hiomana ho amin’izany. Ankehitriny anefa, ireo mpahay siansa, ary na ny mpanao politika sasany aza, dia mihevitra fa tena misy ilay loza mandrahona, na dia mety tsy hitranga firy aza izany.”
Mino ireo astrônôma fa misy tenan-javatra tokotokony ho 2 000 eny amin’ny habakabaka, mirimorimo manaraka zotra izay mifanapaka amin’ny lalana ihodinan’ny tany, na manakaiky azy io. Lehibe aoka izany, hono, ireny tenan-javatra ireny, ka mety hiteraka loza aman’antambo maneran-tany. Na dia ny iray somary kely aminy aza no midona amin’ny tany, hoy ireo mpikaroka, dia ho mirasanda amin’ny herin’ny fiadiana niokleary maro indray mipoaka ny fipoahana hitranga. Ho loza aman’antambo ho an’ny planetantsika sy ny mponina eo aminy, na biby na olona, ny vokatr’izany fifandonana izany.
Ny fiheveran’i Jehovah Andriamanitra, ilay Mpamorona izao rehetra izao, no hany fiheverana izay matetika no tsy raharahaina, raha ny fanambarana mialoha sy fanombantombanana manjombona toy izany no asian-teny. (Salamo 8:3; Ohabolana 8:27). Nampahafantariny mazava ao amin’ny Baiboly ny sitrapony sy ny fikasany momba ny tany sy ny taranak’olombelona. Moa ve izy hamela ny hisian’ny loza kôsmika iray handrava izao tontolo izao misy antsika?
Eo ambany fifehezan’Andriamanitra izao rehetra izao
Koa satria i Jehovah no ilay tsitoha izay namorona izao rehetra izao, dia ara-dalàna ny hanatsoahana hevitra fa mahafehy tanteraka ireo hery izay manapaka ireo tenan-javatra eny amin’ny habakabaka izy. Nilaza i Solomona Mpanjaka hendry fa “fahalalana no nampitoeran[’i Jehovah] ny lanitra”. (Ohabolana 3:19). Nanambara i Jeremia mpaminany fa Andriamanitra no “namelatra ny lanitra tamin’ny fisainany”. — Jeremia 51:15.
I Jehovah no nanao izay iasan’ny lalàna sy ny hery mifehy ny fihetsehan’ireo tenan-javatra eny amin’ny lanitra, anisan’izany ny kintana, ny planeta, ny kintana manan-drambo ary ny planeta kely. (Isaia 40:26). Kanefa, hita fa tsy misalovana tsy an-kijanona izy, fa avelany kosa ny kintana sy ny planeta hamita ireo tsingeriny voajanahary ny amin’ny fahaterahana sy ny fiainana ary ny fahafatesana ara-panoharana. Anisan’izany ny fifandonana mahatsiravina sasany eo amin’ireo tenan-javatra eny amin’ny lanitra. Ohatra iray vao haingana ny amin’izany ny fifandonana nitranga tamin’ny Jolay 1994: nidona mafy teo amin’ny planeta Jupiter ny sombin’ny kintana manan-drambo Shoemaker-Levy 9.
Misy porofo araka ny haibolantany mampiseho fa nisy vato lehibe avy tany ambony tsy taka-maso nidona tamin’ny tany, tamin’ny tantara talohan’ny fisian’ny olombelona. Hitranga anefa ve ny fisehoan-javatra toy izany indray andro any, eto amin’ny planetantsika misy mponina? Inona, ohatra, no mety hitranga raha toa ny planeta kely iray manana savaivo iray kilaometatra sy sasany ka mifandona amin’ny tany? Milaza mialoha ilay astrônôma hoe Jack Hills fa ny fifandonany dia hamoaka angôvo avo roa tapitrisa heny eo ho eo noho ny an’ilay baomba izay nandrava an’i Hiroshima. Raha any an-dranomasina izy io no latsaka, ny fitosahan’ny onja dia hanafotra ny sisin’ny moron-tsiraka. “Ho lemaka feno fotaka sisa no hiafaran’ny toerana nisy ireo tanàn-dehibe”, hoy i Hills. Ny ratsy indrindra aza dia ny hoe ho ripaka tanteraka ny taranak’olombelona. Mifanaraka amin’ny sitrapon’ny Mpamorona antsika ny amin’ny tany ve izany fanombantombanana ny amin’ny fara andro izany? Asehon’ny Baiboly fa manana anjaran-toerana manokana ao amin’ny fikasan’i Jehovah ity planeta ity.
Misy zava-kendrena ny nanaovana ny planeta Tany
Momba ny planetantsika, dia izao no ambaran’ny mpanao salamo: “Ny lanitra dia an’i Jehovah; fa ny tany nomeny ho an’ny zanak’olombelona.” (Salamo 115:16). I Isaia dia milazalaza an’i Jehovah ho “namorona ny tany sy (...) nandamina azy; tsy ho tany tsy misy endrika tsy akory no namoronany azy, fa nataony honenana”. (Isaia 45:18). Ny tany no lova nomen’i Jehovah ny taranak’olombelona. Ary satria hoavy mandrakizay no noheverin’ilay Mpamorona antsika homena ny olombelona matahotra an’Andriamanitra, dia hitoetra mandrakizay ho fonenan’izy ireo ny tany. Manome toky antsika toy izao ny Salamo 104:5: “Nanorina ny tany tambonin’ny fanorenany [i Jehovah], mba tsy hihetsehany mandrakizay doria.”
Marina aloha fa navelan’Andriamanitra hitranga tamin’ny planetantsika ny loza lehibe sasany, ka niteraka fahafatesan’ny ampahany lehibe tamin’ny taranak’olombelona. Ny sasany tamin’ireny loza aman’antambo ireny, toy ny ady sy ny mosary ary ny valanaretina, dia vokatry ny fierenana sy ny hadalana ary ny halozan’olombelona tanteraka na amin’ny ampahany. (Mpitoriteny 8:9). Ny hafa, toy ny horohoron-tany, ny fipoahan’ny volkano sy ny tondra-drano ary ny tafio-drivotra, dia vokatry ny fisehoan-javatra araka ny natiora izay mbola tsy takatry ny olombelona amin’ny fomba feno. Mifanohitra amin’ny fikasan’Andriamanitra tany am-boalohany, dia tsy lavorary intsony ny olombelona, fa mpanota. Ho vokatr’izany, amin’izao fotoana izao, dia tsy afaka miantehitra amin’ny fiarovan’Andriamanitra amin’ireo antsoina hoe loza araka ny natiora isika isam-batan’olona.
Kanefa, na ahoana na ahoana, dia tsy havelan’i Jehovah hotandindomin-doza be ny fisian’ny olombelona eto an-tany. Nanomboka tamin’ny famoronana ny olombelona, ny tantara voamarina dia tsy mirakitra mihitsy fitantarana loza aman’antambo araka ny natiora izay nandrahona ny fisian’ny taranak’olombelona rehetra.a
Azo antoka fa mbola hisy hatrany foana ny taranak’olombelona
Hatramin’ny nanombohan’ny tantaran’ny olombelona, ny fikasan’ny Mpamorona antsika dia ny ‘hamenoan’ny olombelona ny tany ka hampanompoany azy’. (Genesisy 1:28; 9:1). Nampanantena izy fa “ny marina handova ny tany ka honina eo aminy mandrakizay”. (Salamo 37:9, 11, 22, 29). Momba ny fampanantenany, dia manamafy toy izao i Jehovah: “Ho to ny fikasako, ary hefaiko ny sitrapoko rehetra”. — Isaia 46:10; 55:11; Salamo 135:6.
Tsy tsipahin’ny Baiboly tanteraka akory ny mety hisian’ny loza aman’antambo amin’ny ambaratonga kely eto an-tany, ateraky ny fisehoan-javatra kôsmika. Kanefa, afaka matoky hatrany isika fa tsy hamela ny hisian’ny loza kôsmika na inona na inona hampandamòka ny fikasana efa nambarany momba ny tany sy ny olombelona, i Jehovah. Miorina amin’ny fampanantenan’ny Baiboly, dia afaka mahazo antoka isika fa hitoetra ho azo onenana mandrakizay ny planetantsika. Eny, ho fonenan’ny taranak’olombelona mandrakizay ny tany! — Mpitoriteny 1:4; 2 Petera 3:13.
[Fanamarihana ambany pejy]
a Fomba nanaovana ny fandringanan’Andriamanitra ny Safo-drano tamin’ny andron’i Noa. Nataon’i Jehovah azo antoka anefa fa hisy olombelona sy biby sasany ho tafita velona. — Genesisy 6:17-21.