Ny fivavahan-diso — Vehivavy janga
1. Ahoana no fiheveran’ny olona maro ny fivarotan-tena?
NY SASANY miresaka azy ho ny asa tranainy indrindra eo amin’izao tontolo izao. Inona izany? Ny an’ny vehivavy janga. Amin’ny fampiasana azy mahazatra, io teny io dia manondro vehivavy ratsy fitondrantena mivarotra ny tenany. Nisy anefa fotoana niheverana ho mendri-kaja ny fitondrantena toy izany.
2, 3. Inona moa no fifanoheran-javatra misy teo amin’ny anjara asan’ireo mpisoronavavy tany Babylona fahizay sy ny Lalàna nomen’i Jehovah ny Isiraelita momba ny fijangajangan’ny lehilahy sy ny vehivavy?
2 Izao tokoa no nosoratan’i S. Hooke, manam-pahaizana amin’ny arkeolojia momba ny Baiboly, ny amin’ny fisoronana tany Babylona fahizay: “Tsy voatokana ho an’ny lehilahy ny fisoronana. Nisy vehivavy niasa tao amin’ny tempoly lehibe koa. Noheverina ho voninahitra ny naha-anisan’ny fikambanan’ny mpisoronavavy, ary fantatsika fa mpanjaka maromaro no nanokana ny zanany vavy ho amin’io raharaha fisoronana io. Nanao indrindra ny asan’ny vehivavy janga masina ireny vehivavy ireny rehefa nisy andro firavoravoana lehibe. Miharihary tokoa fa nahitana vehivavy maro be karazan’izany ny tempolin’i Isitara [andriamanibavin’ny fahavokarana sy ny ady].”
3 Nifanohitra tanteraka tamin’ny fanompoam-pivavahana tokony hatolotry ny Isiraely ho an’i Jehovah Andriamanitra izany. Nilaza mazava toy izao ny Lalàna nomena io firenena io: “Aoka tsy hisy zanakavavy na zanakalahin’ny Isiraely hanolo-tena hijangajanga ho fanompoan-tsampy [amin’ny fandriana amin’ny lehilahy samy lehilahy]. Aza mitondra ny tangin’ny vehivavy janga, na ny karaman’alika, ho ao an-tranon’i Jehovah Andriamanitra, hanefana voady; fa fahavetavetana eo imason’i Jehovah Andriamanitrao ireo zavatra roa ireo.” (Deoteronomia 23:18, 19). Tsy azo natolotra tao amin’ny fitoerana masin’Andriamanitra àry ny vidin’ny fivarotan-tena. Na dia tsy nisy heviny ara-pivavahana mihitsy aza ny fivarotan-tena dia noheverina ho nahamenatra ihany. Nahazo izao baiko manaraka izao ny Isiraelita: “Aza mampijangajanga ny zanakao-vavy hampahaloto azy, fandrao hijangajanga ny tany ka ho feno fahavetavetana.” Fiarovana ho an’ny firenena manontolo teo amin’ny lafiny ara-batana sy ara-panahy ireo lalàna nandrara ny fivarotan-tena sy ny fandrian’ny lehilahy amin’ny lehilahy izay nolazaina fa “fahavetavetana”. — Levitikosy 19:29; 20:13.
Ny fijangajangana ara-panahy: fanao mbola ratsy kokoa ihany
4. Inona moa no karazam-pijangajangana ratsy indrindra?
4 Misy karazam-pijangajangana mbola ratsy kokoa ihany eo imason’i Jehovah anefa: ny fijangajangana ara-panahy. Izany dia ny fihamboana ho mivavaka amin’Andriamanitra sady manolotra fanompoam-pivavahana sy fifikirana amin’ny andriamani-kafa raha ny marina. Nijangajanga tamin’ny fomba mbola maharikoriko kokoa ihany ilay Jerosalema fahiny tamin’ny fanolorana fanomezana ho an’ireo firenena nijangajangany, ka nanimba tamin’izany ny fanompoam-pivavahana madio. — Ezekiela 16:34.
5, 6. Amin’izao taonjato faha-20 izao, fandehan-javatra inona no manao fijangajangana ara-panahy, ary inona avy no fanontaniana aterak’izany?
5 Amin’izao taonjato faha-20 izao koa dia manolo-tena ho amin’ny fijangajangana ara-panahy ny fandehan-javatra ara-pivavahana eo amin’izao rehetra izao. Ny fivavahana lazaina fa kristiana no tapany mahery indrindra amin’io fandehan-javatra io izay antsoin’ny Baiboly hoe “Babylona Lehibe, renin’ny mpijangajanga sy ny zava-betaveta amin’ny tany”. — Apokalypsy 17:5.
6 Hanao ahoana anefa ny hiafaran’i Babylona Lehibe? Amin’ny ahoana izany no mahakasika anao, dia ianao sy ireo olon-tsy foinao? Raha nanameloka ireo vehivavy janga teo amin’ny Isiraely fahizay Andriamanitra, ahoana no hitsarany ny fijangajangana ara-panahy atao amin’izao androntsika izao? Hamaly ireo fanontaniana ireo sy ny hafa koa mifamatotra aminy ireo lahatsoratra hanaraka.