“Kay pachantin Juezqa” chanillantan tukuy imatapas ruwan
“¡Jatun Qaqa jinan Señor Diosqa! Junt’asqan ruwasqankunaqa, chaninmi ruwasqankunaqa” (DEUT. 32:4)
1. ¿Imaynatan Abrahán rikuchiran Jehová Diosqa chanin kasqanpi confiasqanta? (Kay paginapi dibujota qhaway.)
JUJ kutinmi Abrahán Diosta tapuran: “Kay pachantin Juezqa, ¿manachu ruwawaq chaninkaqta?”, nispa (Gén. 18:25). Abrahanpa chay tapusqanqa yaqapaschá Diosmantapas iskayashanman jina kanman, ichaqa manan chhaynachu karan. Aswanmi payqa rikuchisharan Diospi tukuy sonqo confiasqanta. Chaymantapas yacharanmi Diosqa chanin kasqanta, chayman jina Sodoma Gomorra llaqtakunata juzganantapas. Yachallarantaqmi chanin runataqa mana jayk’aqpas mana chanin runatawan kuskata chinkachinanta. Chaymantapas unay watakuna qhepamanmi Jehová Dios pay kikinmanta niran: “¡Jatun Qaqa jinan Señor Diosqa! Junt’asqan ruwasqankunaqa, chaninmi ruwasqankunaqa, junt’aq Diosmi payqa, mana waqlliqmi payqa, chanintaq cheqaqtaqmi payqa”, nispa (Deut. 31:19; 32:4).
2. ¿Imaraykun nisunman “Diosqa chaninmi” nispa?
2 ¿Imaraykun Abrahán tukuy sonqowan confiaran Diosqa chanin ruwaq kasqanpi? Diosqa tukuy imapipas chanin ruwaq kasqanrayku; arí, payqa allin ejemplon chanin kaypi. Kamachikuyninkunapas chaninmi, chayman jinataqmi pitapas juzgan. Bibliapipunin nin: “Payqa chaninchaytan kuskachaytan munakun”, nispa (Sal. 33:5).
3. ¿Kanchu justicia kay pacha kausaypi? Juj ejemplota willay.
3 Yachasqanchis jina Diosqa chaninmi, confianapaq jinataqmi. ¡Maytachá chayta yachayqa sonqonchista kusichin! Kay pachapin ichaqa mana chanin ruwaykuna junt’a kashan. Ejemplopaq, wakin runakunaqa mana juchankumantan carcelman jaykunku. Imatapas jujmanta investigacionta apariqtinkuñan paykunamanta wakinqa unaymanta lloqsimunku. Chaywanmi wakinqa sintisqa renegasqa ima kausanku. Yaqapaschá Diospa llaqtanpipas kanman mana allin ruwaykuna; chaykunaqa maytapaschá sonqonchista nanachiwasunman. ¿Imakunan chaykuna kanman? Chaytan kaypi yachasun.
DIOSPA LLAQTANPI MANA ALLIN RUWAYKUNA KAQTIN
4. ¿Iman iñiyninchista pruebaman churanman?
4 Yaqapaschá costumbrasqaña kashanchis kay pachapi imaymana mana chanin ruwaykunaman. Ichaqa, ¿iman kanman Diospa llaqtanpi mana allin ruwaykuna kaqtin? Yaqapaschá noqanchis otaq pi reqsisqanchispas mana allin tratasqa kanman. Chaykuna pasanman chayqa, ¿chayraykuchu phiñakusunman? ¿Chayraykuchu Diosta saqepusunman?
5. ¿Imaraykun mana admirakunanchischu Diospa llaqtanpi phiñachinakuy kaqtin?
5 Llapanchistaq juchasapa runakuna kanchis chayqa, yaqapaschá mayqen iñiqmasipas sonqonchista k’iriwasunman. Mayninpiqa noqanchispaschá piqpa sonqontapas k’irisunman (1 Juan 1:8). Chaykunaqa maynillanpin Diospa llaqtanpi kan. Ichaqa manan chayraykuchu phiñakunanchis ni Diospa llaqtantapas saqepunanchis. Jehová Diosqa imaymana consejokunatan qowanchis imaña kaqtinpas tukuy sonqolla payta servinanchispaq (Sal. 55:12-14).
6, 7. a) ¿Imapin tarikuran hermano Willi Diehl? b) ¿Iman yanaparan chaykunata aguantananpaq?
6 Willi Diehl hermanomanta yachasun. Payqa 1931 watapin Suiza nacionpi kaq Betelpi llank’ayta qallarisqa. 1946 watapitaq Nueva York llaqtapi Galaad escuelaman jaykusqa, payqa pusaqkaq clasemanmi jaykusqa. Chaymantataq Suiza nacionpi watukuq umalli jina Diosta servisqa. 1949 watapis payqa mayo killapi jina sucursalpi hermanokunaman willasqa “casarakusaqmi” nispa. Chaysi hermanokunaqa nimusqaku: “Chhaynaqa manañan ima ruwaypipas yanapakunkiñachu, precursorllan kanki”, nispa. Manas discurso qonantapas dejasqakuchu. Wakinqa manas ni napaykusqakupaschu, expulsasqata jinas rikusqaku.
7 ¿Imatan ruwaran chay hermanonchis? Paypas esposanpas allintan yacharanku casarakuyqa mana juchachu kasqanta; chaymi Jehová Diosllapiña confiaranku tukuy sonqotaqmi paymanta mañakuqku. Wakin hermanokunaqa manapashá allintachu entienderanku imaynatas casarakuyta Dios qhawarin chayta, tiempowanmi ichaqa entienderanku, chaymi hermanonchis Williqa wajmanta imaymanakunamanta encargakuran. Arí, Diospaq junt’aq sonqo kasqanmantan wajmanta Dios imaymanakunata encargaran.a Noqanchis chhaynapi tarikusunman chayri, ¿pacienciawanchu Diospa allichananta suyakusunman? Icha, ¿munayninchisman jinachu imatapas allichayta munasunman? (Prov. 11:2; leey Miqueas 7:7).
Juchasapa runakunataq kanchis chayqa manapaschá imatapas allintachu entienderanchis
8. ¿Imaraykun mayninpi iñiq t’aqapi imapas pasasqanta “manan allinchu chayqa” nisunman?
8 Yaqapaschá iñiq t’aqanchispi ima pasasqantapas “manan allinchu chayqa” nishasunman, ichaqa ¿chhaynapunichu kashanman? Juchasapa runakunataq kanchis chayqa manapaschá imatapas allintachu entiendeshasunman, jinaspapas manapaschá imatapas allintachu yachanchis. Chayraykun imaña pasaqtinpas Jehová Diosmanta mañakunanchis allin yuyaywan imatapas qhawarinanchispaq. Chaymantapas paypin confiananchis junt’aq sonqotaqmi kananchis, chhaynapin mana ‘Diospa contranpi phiñakusunchu’ (leey Proverbios 19:3).
9. ¿Imakunamantan kay estudiopi qatimuq estudiopipas yachasun?
9 Ñaupa tiempopipas imaymana mana allinkunan Diospa llaqtanpiqa pasaran, chaykunamantan astawan yachasunchis. Kunanmi yachasun Josemanta, payqa wayqenkunaq kausanpin imaymanakunapi ñak’ariran. Qatimuq estudiopitaq yachasun imatachus Jehová Dios Ajabta ruwaran chaymanta. Imatachus apóstol Pedro ruwaran Siriapi kaq Antioquía llaqtapi kashaspa chaymantawan. Chaykunata yachaymi yanapawasun Jehová Dios jina imatapas qhawarinanchispaq; chhaynapin mana paymanta t’aqakusunchu. Kay estudiokunaqa chhaynapi tarikuqkunatan mastaqa yanapawasun.
JOSEQA IMAYMANAPIN ÑAK’ARIRAN
10, 11. a) ¿Imakunapin José ñak’ariran? b) ¿Imatan José willakuran carcelpi kashaspa?
10 Joseqa Jehová Diospa serviqninmi karan. Paytaqa wayqenkunan imaymanapi ñak’arichiranku. 17 watallanpiraq kashaqtintaq venderanku, rantiqkunataq Egipto llaqtaman aparanku. ¡Maytachá Josepa sonqonqa nanaran wayqenkunallataq chayta ruwasqankumataqa! (Gén. 37:23-28; 42:21). Egipto llaqtapitaq Potifarpa warmin yanqa tumparan “violaytan munawan” nispa, jinaspan mana ima juiciota ruwaspa carcelman wisq’aranku (Gén. 39:17-20). Yaqa 13 watata jinan payqa imaymanakunapi ñak’ariran, ñaupaqtaqa esclavon karan, chaymantataq carcelman wisq’aranku. ¿Imaynatan Josepa ejemplon yanapawasunman pi iñiqmasipas mana allinta tratawaqtinchis?
11 José carcelpi kashaqtinmi faraonpa copa jaywaqninkunaq jefen carcelman wisq’asqa kallarantaq. Juj kutinmi chay runaqa mosqokusqa; chay mosqoynin imachus kasqantan Joseqa Diospa yanapayninwan sut’incharan. Josepa willasqanman jinaqa chay runaqa carcelmanta lloqsispan jujmanta faraonman copata jaywanan karan. Chaymantapas chay kutipin willakuran paypas imapichus tarikusharan chayta, ichaqa manan llapantachu imatapas willakuran aswanpas imachus willanallantan willakuran. Chaypin Joseqa allin ejemplo noqanchispaq (Gén. 40:5-13).
12, 13. a) ¿Imatan José ruwaran manaña ñak’arinanpaq? b) ¿Imakunatan mana willakuranchu?
12 (Leey Génesis 40:14, 15). Chay textopi nisqan jina, Josetaqa ‘hebreo runakunaq llaqtanmantan suwamusqaku’. Chaypin reparakun José yanqamanta ñak’arisqanta. Chaymantapas Egipto llaqtapiqa yanqamanta tumpaspan carcelman wisq’aranku. Chaymi chay copa jaywaq runata valekuran carcelmanta lloqsispaqa faraonman paymanta willarinanpaq.
13 Rikusqanchis jina, Joseqa imaymanakunapiña ñak’ariran chaypas manan jinallachu karan. Aswanmi faraonpa copa jaywaqninman willakuran imachus pasasqanta chhaynapi yanaparinanpaq. Ichaqa manan payqa willakuranchu wayqenkuna vendemusqankutaqa, manan faraonmanpas chaytaqa willaranchu. Willanmanchus karan chayqa manachá faraonqa sumaqtachu wayqenkunata chaskinman karan, manachá invitanmanchu karan llaqtanpi qhepakunankupaqpas. Chaymi pasaran José wayqenkunawan allipunakapusqan qhepaman. Chay kutipin faraonqa Josepa wayqenkunata niran: “Egipto suyu qhapaq kayqa qankunaqmi kanqa”, nispa (Gén. 45:16-20).
Jujkunamanta mana allinta rimayqa astawanmi phiñachinakuyta jatarichinman (14 parrafota qhaway)
14. Mayqen iñiqmasiwanpas phiñachinakusun chayqa, ¿iman yanapawasun paykunamanta mana rimakunapaq?
14 Sichus mayqen iñiqmasinchiswanpas phiñachinakusun chayqa manan chaykunata willakuspachu purishana. Ichaqa pipas ima jatun juchatapas ruwanman chayqa umalliqkunamanmi chayta willana (Lev. 5:1). Ichaqa piwanpas imapipas phiñachinakusun chayqa noqallanchismi chaytaqa allichananchis, manan umalliqkunamanraqchu chaytaqa willana (leey Mateo 5:23, 24; 18:15). Arí, Bibliaq nisqanman jinan chaykunataqa allichana. Yaqapaschá tiempowanqa cuentata qokusun imapas pasasqanqa mana piensasqanchisman jinachu kasqanta. Chhaynapitaq kusisqa kasunchis mana pimantapas mana allinta rimasqanchismanta. Chhaynaqa, Jehová Diosta iñiqmasinchiskunatapas munakusun chayqa manan pimantapas mana allintaqa rimasunchu. Razonwanña phiñasqa kashasunman chaypas manapunin jayk’aqpas chaytaqa ruwasunchu. Bibliaq nisqan jina, mana juchapakuq runaqa “mana tumpaqmi, runamasinpaq chaninllatapuni ruwaqmi, wasimasintapas mana p’enqayman churaqmi” (Sal. 15:2, 3; Sant. 3:5).
MANAN JEHOVÁ DIOSMANTAQA T’AQAKUNACHU
15. ¿Iman Joseta yanaparan ama jayk’aqpas Jehová Diosmanta t’aqakunanpaq?
15 ¿Imatawanmi Josemanta yachasunman? 13 wataña imaymanakunapi ñak’ariran chaypas, manan ñak’arisqallanpichu piensaran aswanpas imaraykus Jehová Dios chaykuna pasananta jinallata qhawasharan chaypin astawanqa piensaran (Gén. 45:5-8). Joseqa imaymanakunapiña ñak’ariran chaypas manan chayraykuchu sintisqa, renegasqa puriran, nitaqmi Diostachu tumparan chaykunapi tarikusqanmanta. Jujkunaña imaymanakunata ruwaranku chaypas manan chayraykuchu Diosta saqeran. Chhayna junt’aq sonqo kasqanmantan Diosqa paytapas familiantapas bendeciran.
Joseqa imaymanakunapiña ñak’ariran chaypas manan chayraykuchu Diosmanta t’aqakuran
16. ¿Imaraykun imaña kaqtinpas astawan Jehová Diosman jap’ipakunanchis?
16 Jujkunaña mana allinkunata ruwawasun chaypas José jinan noqanchispas manapuni munakusqanchis Diosmantaqa t’aqakunanchischu, manapunin jayk’aqpas paytaqa saqenanchischu (Rom. 8:38, 39). Aswanmi astawan Diosman jap’ipakunanchis, pay jinataqmi imatapas qhawarinanchis. Chaymantapas Bibliaq nisqanman jinan imatapas allichananchis. Chaywanpas kaqlla imapas kanqa chayqa, Diosmanmi chaytaqa saqenanchis, payñan chaykunataqa allichanqa.
‘KAY PACHANTIN JUEZPI’ CONFIASUN
17. ¿Imaynatan rikuchisunman Jehová Diospi confiasqanchista?
17 Kay millay pachapiqa kanqapunin ima mana chanin ruwaykunapas. Diospa llaqtanpipas, manaña nishuchu kanqa chaypas, kanqapunin chaykunaqa. Ichaqa manan chayraykuchu Diospa llaqtanmanta t’aqakunanchis (Sal. 119:165). Aswanmi astawan Jehová Diosman jap’ipakunanchis, paymanmi imatapas willakunanchis. Chaymantapas yaqapaschá juchasapa kayninchispi imatapas mana allintachu entienderanchis. Kaypi yachasqanchis jina, imaña kaqtinpas José jinan mana pimantapas mana allintaqa rimananchischu. Manataqmi noqallanchismantachu imatapas allichananchis, aswanmi Jehová Diosman chaykunataqa saqenanchis, pacienciawantaq paypa allichananta suyakunanchis. Chayta ruwasun chayqa José jinan bendecisqa kasun. Bibliapi nisqan jina “kay pachantin Juezqa” ‘junt’asqata, chanintan [imatapas] ruwanqa’ (Gén. 18:25; Deut. 32:4).
18. ¿Imamantan qatimuq estudiopi yachasun?
18 Qatimuq estudiopin yachasun Ajabmanta Pedromantawan. Chaypin yachasun imaynatas juch’uyaykukuq perdonaq kasunman chayta. Chaykunan yanapawasun Dios jina imatapas qhawarinanchispaq.
a Willi Diehl hermanoq vidanta willakusqanta qhaway 1991 watapi 1 de noviembre killapi lloqsimuq La Atalaya revistapi, titulon nin: “Jehová es mi Dios, en quien de veras confiaré”, nispa.