E Fesili Mai ‵Tou Kau Fai‵tau . . .
Ne Maua Mai Fea te Avaga a Kaino?
▪ “Kafai e tokolua fua a tama‵liki tagata a Atamu mo Eva, ko Kaino mo Apelu, ne maua mai la i fea te avaga a Kaino?” E tiga eiloa e fesili ‵soko mai a te fesili tenei e pelā me se fesili faitogafiti e fai mai ne tino ‵teke ki te Tusi Tapu, e tuku mai eiloa ne te Tusi Tapu a fakamatalaga e lava kae ‵toe ke maua ei se tali fakamalie loto.
E tuku mai i te mataupu e 3 mo te 4 o te Kenese a fakamatalaga konei: (1) A Eva ko te “matua o tino ola katoa.” (2) E leva ‵ki a te vaitaimi mai i te taimi ne fanau ei a Kaino mo te taimi ne fai ei tena taulaga telā ne seki talia ne te Atua. (3) Mai tua o tena fakasalaga ke “takasese i te lalolagi, seai se koga e nofo tumau ei a ia,” ne manavase a Kaino i a ia ma ‘maua ne se tino’ kae taumafai o tamate a ia. (4) Ne fai ne te Atua se fakailoga ke puipui ei a Kaino, ke iloa ne ana taina io me ko nisi kāiga kolā e mafai o taumafai ke tamate a ia. (5) ‘Mai tua ifo,’ ne ‵moe a Kaino mo tena avaga i “te fenua e igoa ko Nota.”—Kenese 3:20; 4:3, 12, 14-17.
Mai i fakamatalaga konā mai luga, e mafai o fakaiku aka ne tatou me i te avaga a Kaino se tino ne tupu mai i a Eva telā e se iloa atu a te aso ne fanau ei. E fai mai a te Kenese 5:4 me i te 930 tausaga o tena olaga, “e isi aka foki ne tama‵liki a Atamu ne fai.” E tonu, e se taku tonu mai i te Tusi Tapu me i te avaga a Kaino se tamaliki fafine a Eva. A te ‵tonuga loa, ona ko te mea ne taku mai tou fafine mai tua o te fakasalaga a Kaino, e fakaasi mai i ei me ko ‵teka atu a taimi e lava kae ‵toe ke mafai ei o fai a ia mo fai se mokopuna e tokotasi o Atamu mo Eva. Tela la, e fakamatala mai ne The Amplified Old Testament me i te avaga a Kaino kāti se “tokotasi o tama‵liki a Atamu.”
Ne mafaufau se tino sukesuke ki te Tusi Tapu i te sefulu iva senitenali ko Adam Clarke, me i te faiga ne te Atua o se fakailoga ona ko te mataku o Kaino me ko uke eiloa a kautama ne māfua mai i a Atamu i te vaitaimi tenā—kolā ko lava eiloa ke “faka‵tu ne latou a nai fa‵kai.”
A te avaga o Kaino ki sena tuagane io me se fafine telā ne māfua fakamuli mai i a Atamu e auala i se avaga a tama a Atamu se mea sē ‵lei i te kilokiloga a nisi fenua. E masani eiloa o maua te kilokiloga tenei ona ko tuu mo aganuu io me ko te ma‵taku i te fa‵nau mai o tama‵liki sē katoatoa. E tiga eiloa te feitu tenā, e fai mai a F. LaGard Smith i The Narrated Bible in Chronological Order: “Kāti ne fakatau a‵vaga eiloa a te tagata mo tena tuagane i te taimi muamua, faitalia me e se ‵lei te mea tenā i kautama mai tua ifo i ei.” Kae e lavea atu foki me ne fatoa fakatapu a te avaga kāiga i te taimi ne maua ei ne Mose a tulafono a te Atua mō te atufenua o Isalaelu i te 1513 T.L.M.—Levitiko 18:9, 17, 24.
I aso nei, ko ‵mao ‵ki eiloa tatou mai i te tulaga ‵lei katoatoa telā ne maua ne ‵tou mātua muamua. A ikuga sē ‵lei kolā e mafai o pokotia tatou i ei, ne seki pokotia ei latou i te kamataga. E se gata i ei, i sukesukega fakamuli nei, e pelā mo te mea ne ‵lomi i te Journal of Genetic Counseling, e fakaasi mai i ei i te avaga o se fakatuagane, ko se fakamataku ki te fanaumaiga o tama‵liki sē katoatoa e pelā mo te mea e tali‵tonu ki ei a tino e tokouke. E manino ‵lei, me i vaegā fakalavelave penā e se ne fakalavelave ‵lasi i aso o Atamu io me mai mua o aso o Noa. Tela la, e mafai o fakaiku aka ne tatou me i te avaga o Kaino se kāiga e tokotasi o ia.