Die prostaat en sy probleme
HET jy prostaatprobleme? As jy ’n man en ouer as 40 is, kan jy heel waarskynlik probleme begin ondervind. Volgens skatting het meer as die helfte van die Noord-Amerikaanse mansbevolking ouer as 60 prostaatvergroting en ongeveer 95 persent van dié wat hulle tagtigerjare bereik, sal hiermee probleme hê. Maar wat is hierdie klier wat die prostaat genoem word? Waar is dit en wat doen dit?
Die prostaat, wat soos ’n omgekeerde piramide lyk, is in die onderbuik onder die blaas geleë. Dit kom net by mans voor maar bestaan uit soortgelyke weefsel as die vrouebors. Tydens geboorte is dit nie veel groter as ’n amandel nie. Maar wanneer puberteit begin, word dit so groot soos ’n okkerneut.
Die prostaat bestaan uit ’n welgespierde kapsule waarbinne daar 30 tot 50 sakagtige kliere is. Hierdie kliere vervaardig die prostaatvloeistof waarsonder ’n man so goed as seker onvrugbaar sal wees. Die weefsel binne die kliere is gevou, wat uitsetting en berging moontlik maak wanneer die vloeistof vervaardig word. Wanneer ’n seun puberteit bereik, begin die sakkies daagliks ’n klein hoeveelheid vloeistof vervaardig wat gewoonlik saam met die urine uitgeskei word as hy geen geslagsomgang het nie.
Nie al die funksies van die prostaat is bekend nie, maar sy vernaamste doel is blykbaar om die vloeistof te vervaardig wat miljoene spermselle voed en hulle van ’n middel voorsien waarin hulle kan swem. Dit is dus noodsaaklik vir ’n man se vrugbaarheid. Wanneer hy ouer word, kan hy egter ook las hê daarvan. Wat is die tekens van prostaatmoeilikheid, en is daar enigiets wat lyers kan doen?
Waarskuwingstekens
Die uretra, die buis wat die blaas dreineer, loop deur die prostaat, en dit is wat die probleem veroorsaak. As daar infeksie, inflammasie, irritasie of te veel vloeistof in die sakkies van die prostaatklier is, kan hulle op die uretra druk en die uitskeiding van urine belemmer. Dieselfde geld wanneer die klier self groter word.
Die vroeë simptome van hierdie probleem word gewoonlik nie eintlik opgemerk nie en is ongeveer dieselfde ongeag die grondoorsaak. Die lyer staan moontlik een of twee keer gedurende die nag op om toilet toe te gaan, iets wat voorheen nie nodig was nie. Mettertyd moet hy meer dikwels opstaan. Ondanks ’n groot behoefte daaraan om te urineer, is die stroom swak en onreëlmatig. Hoewel hy kort tevore toilet toe was, voel hy vol. Die prostaat maak sy teenwoordigheid nou op ’n pynlike, irriterende en soms lastige wyse bekend. As mans sowel as hulle vrouens die rede hiervoor verstaan, sal dit hulle help om werk te maak van die probleem.
Prostaatprobleme
Daar is verskeie dinge wat prostaatprobleme kan veroorsaak, en ons sal hulle kortliks een vir een bespreek:
Prostatitis: Dit is inflammasie van die prostaatklier en kan aansteeklik of kongestief wees. Bakterië, soos van ’n veneriese siekte soos gonorree of van ’n infeksie in ’n ander liggaamsdeel, kan tot die inflammasie in die klier bydra. Sulke infeksies kom by enige ouderdomsgroep voor nadat die prostaatklier sy volwasse grootte bereik het.
Kongestiewe prostatitis is ingewikkelder. Party dokters koppel hierdie toestand met geslagsomgang en erotiese gedagtes. Dr. Stanley Brosman aan die Mediese Fakulteit van die Universiteit van Kalifornië noem twee moontlike redes vir hierdie probleem: “ongereelde geslagsomgang” en “onvermoë van die prostaat om gedurende saadstorting van al sy inhoud ontslae te raak”. Dit bly egter ’n raaisel waarom die prostaatklier nie van al sy inhoud ontslae raak nie.
Vergroting: Wanneer ’n man ouer word, kan die prostaatklier eienaardig genoeg begin vergroot. Hoewel daar al talle studies gemaak is, is dokters steeds dronkgeslaan oor waarom dit gebeur. Party meen dat dit aan veranderinge in die liggaam se hormone toe te skryf is. Sommige mans het nie las van hulle vergrote prostaat nie. Maar hoe meer ouer mans daar is, hoe meer gevalle is daar van prostaatvergroting wat tot probleme met urinering lei.
Kanker: Prostaatkanker is onder die algemeenste vorme van kanker by mans. Die probleem hier is dat dit selde vroegtydig ontdek word. Die kanker groei gewoonlik stadig, en die meeste mans sterf weens ander oorsake voordat prostaatkanker hulle dood kan veroorsaak. Om prostaatkanker vroegtydig te diagnoseer is dit noodsaaklik dat jy vir ’n gereelde, jaarlikse ondersoek, ’n rektale ondersoek inkluis, na ’n dokter gaan. Die dokter kan, met rubberhandskoene aan, ’n gedeelte van die klier met sy vinger voel en vasstel of daar enige harde knoppies is, wat kanker kan beteken. As daar knoppies gevind word, sal verdere toetse gedoen word, onder meer ’n biopsie, om vas te stel of daar kankerselle is.
Behandeling
Net soos daar ’n aantal oorsake van prostaatprobleme is, is daar verskeie maniere waarop dit behandel kan word.
Medisyne: As prostatitis deur ’n infeksie veroorsaak word, word antibiotika gewoonlik gebruik om dit te behandel. Die dokter sal moontlik aanbeveel dat jy ’n bepaalde dieet volg. Dr. Harvey Gordon skryf: “Myns insiens word die simptome van die irritasie wat deur posterior uretritis veroorsaak word inderdaad deur die inname van alkohol en gekruide kos vererger. Boonop meen ek dat koffie moontlik net so sleg is.”
Chirurgie: As ’n deel van die prostaatklier weggesny word, kan dit die druk op die uretra wegneem. Verskillende chirurgiese metodes word hiervoor gebruik. ’n Man sal potent bly solank die senuwees agter die prostaat nie beskadig word nie. Hy kan egter onvrugbaar wees. Waarom? Chirurgie aan die prostaat kan die sluitspier wat normaalweg by die nek van die blaas sluit, beskadig. Die saad sal gevolglik die maklikste weg tot in die blaas volg, waar dit saam met die urine uitgeskei sal word.
Kankerbehandeling: Wanneer kanker gediagnoseer word, kan verskillende behandelings gevolg word na gelang van hoe ver dit gevorder het. Geen enkele behandeling blyk die beste te wees nie, maar onder die beskikbare behandelings is hormoonbehandeling, bestraling en laser- of gewone chirurgie. Tydens chirurgie word die klier verwyder, wat byna sonder uitsondering tot impotensie lei.
Dieet: Dit is interessant dat studies wat gemaak is, toon dat die prostaat ’n belangrike plek vir die berging van sink in die liggaam is. Wanneer ’n man se dieet nie genoeg sink bevat nie, begin die prostaatklier hierdie spoorelement verloor, en party navorsers koppel dit met ’n verskeidenheid prostaatprobleme. Talle mans beweer dat hulle probleme met behulp van ’n aanvulling van sink in hulle dieet verlig is.
Dr. Monroe Greenberger, ’n New Yorkse uroloog, gee goeie raad wanneer hy hierdie vorm van behandeling bespreek: “Vir die man wat die ouderdom bereik waar hy na alle waarskynlikheid las van sy prostaat sal hê, is ’n goeie dieet noodsaaklik . . . Hoewel die waarde van sink, vitamiene en ’n dieet vir ’n gesonde prostaat nog ondersoek word en die statistiek nie beslissend is nie, is die getuienis vir my oortuigend genoeg om aandagtig te luister, en ek meen ander behoort dieselfde te doen. Maar—en dit is belangrik vir alle selfsorg—moet nooit net op ’n dieet, vitamiene of minerale staatmaak vir goeie gesondheid nie. Besoek jou dokter gereeld.”—What Every Man Should Know About His Prostate.
Bybel se morele standaard ’n beskerming
’n Gesonde prostaat hou blykbaar ook verband met die Bybel se hoë morele standaard. Dit sal goed wees as alle mans na veral twee beginsels oplet:
Getrouheid aan jou vrou: Hebreërs 13:4 maan: “Laat die huwelik in alle opsigte eerbaar wees en die bed onbesmet.” Aangesien infeksie van die prostaatklier die gevolg van veneriese siekte kan wees, kan promiskue geslagsomgang tot prostaat- sowel as ander probleme lei.
Bewaak jou gedagtes: In Mattheüs 5:28 maan Jesus Christus: “Maar Ek sê vir julle dat elkeen wat na ’n vrou kyk om haar te begeer, reeds in sy hart met haar egbreuk gepleeg het.” As ’n mens Jesus se raad volg, kan dit tot ’n gesonde prostaat bydra. Hoe? Wanneer hartstog in ’n man gewek word, maak die prostaatklier hom gereed vir geslagsomgang. Dr. Brosman skryf dat herhaaldelike geslagsprikkeling sonder gepaardgaande saaduitstorting ’n ophoping van vloeistof in die prostaat en die saadsakkies kan veroorsaak en tot prostaatmoeilikheid kan lei.
Vandag soek talle mans seksuele opwinding deur pornografiese of seksueel prikkelende lektuur te lees of deur na onsedelike rolprente of televisieprogramme te kyk. Hoeveel beter is dit tog om die apostel Paulus se raad te volg: “Maar hoerery en allerhande onreinheid of hebsug moet onder julle selfs nie genoem word nie, soos dit die heiliges betaam.”—Efesiërs 5:3; sien ook Filippense 4:8.
Ja, die prostaat is nog ’n wonder van ons Skepper. Daarsonder sal daar moontlik geen voortplanting wees nie. Elke man behoort dus uit respek vir sy eie liggaam en God se skepping stappe te doen om sy prostaatklier gesond te hou.
[Diagramme op bladsy 26]
(Sien publikasie vir oorspronklike teksuitleg)
Blaas
Prostaat
Uretra
Onderderm