ნამდვილი დახმარება ოჯახისთვის
„გულწრფელად უნდა ვაღიაროთ, რომ დღეს ამერიკაში ოჯახი კრიზისულ მდგომარეობაშია. შეუძლებელია სხვა დასკვნის გაკეთება მაშინ, როდესაც ხედავ განქორწინებების სიხშირეს, უკანონოდ შობილთა სტატისტიკურ მონაცემებს[ა], [და] ოჯახში ბავშვების ან მეუღლის მიმართ გამოვლენილ ძალადობის შემთხვევებს“.
ეს სიტყვები, რომლებიც შეერთებული შტატების ტელეკომენტატორმა ტომ ბროკომ წარმოთქვა შეიძლება ქვეყნების უმეტესობას მიესადაგოს. რაში გამოიხატება ეს კრიზისი?
ოჯახი საზოგადოების ძირითადი ერთეულია. ამიტომ, თუ ოჯახში უსიამოვნებებია, შესაბამისად საზოგადოებაც ცუდ მდგომარეობაშია. გარდა ამისა, ბავშვებისთვის ოჯახი ემოციური და ფინანსური მხარდაჭერის წყაროა. აქ ღებულობენ ისინი ცხოვრების უპირველეს და უმნიშვნელოვანეს გაკვეთილებს. თუ ოჯახში ჯანსაღი ატმოსფერო არ სუფევს, რას ისწავლიან ბავშვები? სად უნდა ჰპოვონ მათ თავშესაფარი? როგორ პიროვნებებად ჩამოყალიბდებიან ასეთ ატმოსფეროში გაზრდილები?
არსებობს რაიმე დახმარება, რაც ოჯახებს კრიზისული მდგომარეობიდან გამოიყვანდა? დიახ. ოჯახი არის სტრუქტურა, რომელიც თვით ღმერთმა დააფუძნა (დაბადება 1:27, 28). მან თავის სიტყვაში, ბიბლიაში, მოგვცა ოჯახისთვის აუცილებელი სახელმძღვანელო მითითებები (კოლასელთა 3:18–21). მართალია, ჩვენ მთელ საზოგადოებას ვერ შევცვლით, მაგრამ შეგვიძლია საკუთარ ოჯახში ვიხელმძღვანელოთ ბიბლიური რჩევებით. ნება გვიბოძეთ, მოგიყვეთ რამდენიმე შემთხვევა, როდესაც ამ რჩევების გამოყენებას კარგი შედეგები მოჰყვა.
განქორწინება გადაიფიქრა
მრავალ ქვეყანაში ქორწინებათა დაახლოებით 50 პროცენტი განქორწინებით მთავრდება. ეს ადამიანთა ურთიერთობებში უდიდესი კრახია! მართალია, განქორწინების შემდეგ მრავალი მარტოხელა მშობელი გმირულად ასრულებს შვილების აღზრდის მოვალეობას, მაგრამ უმეტესობა დაგვეთანხმება, რომ უმჯობესია ცოლ-ქმარმა პრობლემა მოაგვაროს და ოჯახი არ დაანგრიოს.
სოლომონის კუნძულებზე ერთი წყვილის ქორწინება დანგრევის პირას იყო. ქმარი, ტომის წინამძღოლის შვილი, მოძალადე პიროვნება იყო და ბევრი ცუდი ჩვევაც ჰქონდა. მისი ცოლისთვის ცხოვრება იმდენად რთული იყო, რომ თავის მოკვლასაც კი ცდილობდა. შემდეგ ქმარმა იეჰოვას მოწმეებთან ბიბლიის შესწავლა დაიწყო და გაიგო, რომ ყველამ, ვისაც სურს ღმერთს ასიამოვნოს, უნდა იცოდეს არა მარტო ის, თუ რა არის ცუდი, არამედ უნდა ‘შეიძულოს ბოროტება’, მათ შორის, სიცრუე, ქურდობა, ძალადობა და ლოთობა (ფსალმუნი 96:10). მან გულთან ახლოს მიიტანა ნასწავლი და მალე სძლია ცუდ ჩვევებსა და მოძალადეობრივ ხასიათს. ცოლი გაოცებული იყო ქმარში მომხდარი ცვლილებებით. მალე, ღვთის სიტყვის გავლენის წყალობით, მათი ცოლქმრობა საგრძნობლად გაუმჯობესდა.
ერთმა სამხრეთ აფრიკელმა იეჰოვას მოწმე ქალმა გაიგო, რომ მისი დამსაქმებელი განქორწინებას აპირებდა. ის ელაპარაკა მას ქორწინების შესახებ ღვთის თვალსაზრისზე და აჩვენა წიგნი „ოჯახური ბედნიერების საიდუმლო“. ეს წიგნი, რომელიც იეჰოვას მოწმეების მიერაა გამოცემული, განიხილავს ბიბლიურ პრინციპებს, რომლებიც ქორწინებას ეხება და განსაკუთრებულ ყურადღებას ამახვილებს იმაზე, თუ როგორ ეხმარება ბიბლია წყვილებს პრობლემებთან გამკლავებაში. დამსაქმებელმა და მისმა მეუღლემ — ორივემ — წაიკითხეს წიგნი და გულწრფელად შეეცადნენ მასში მოცემული ბიბლიური რჩევების გამოყენებას. შედეგად, გადაწყვიტეს არ განქორწინებულიყვნენ და ამგვარად ბიბლიური პრინციპების გამოყენებით კიდევ ერთი ოჯახი გადაურჩა დანგრევას.
განსხვავებული რელიგიები
რა შეიძლება ითქვას იმ ოჯახების შესახებ, რომლებშიც მეუღლეებს სხვადასხვა რელიგია აქვთ? ბიბლია ქრისტიანებს აძლევს პრაქტიკულ რჩევას, დაქორწინდნენ მხოლოდ „უფალში“ (1 კორინთელთა 7:39). მაგრამ ზოგჯერ ერთ-ერთი მეუღლე იცვლის რელიგიას. აუცილებელია ამის გამო განქორწინება? სულაც არა.
ბოტსვანაში ერთ ქალს, რომელიც არც თუ ისე დიდი ხანია, რაც იეჰოვას მოწმე გახდა, ჰკითხეს, თუ როგორ შეცვალა მისი პიროვნება ახალმა რწმენამ. ქალმა ქმარს სთხოვა, მის მაგივრად ეპასუხა, მან კი აი, რა თქვა: „მას შემდეგ, რაც ჩემი ცოლი იეჰოვას მოწმე გახდა, მასში მრავალი დადებითი ცვლილება შევნიშნე. ახლა ის მშვიდად და გონივრულად მოქმედებს, რაც ადრე არ ახასიათებდა. მას აღმოაჩნდა იმის ძალა და ნებისყოფა, რომ სიგარეტისთვის თავი დაენებებინა, რაც მე დღემდე ვერ შევძელი. მეუღლე ბავშვებისა და ჩემს მიმართ, ასევე სხვების მიმართაც, უფრო მოსიყვარულე და თბილი გახდა. ის უფრო შემწყნარებელიც გახდა, განსაკუთრებით კი ბავშვებთან დამოკიდებულებაში. მე ისიც დავინახე, რომ თავისი მსახურებით ის სხვებისათვის მათი ცხოვრების გაუმჯობესებაში დახმარების აღმოჩენას ცდილობს. დადებით ცვლილებებს საკუთარ თავსაც ვატყობ. დარწმუნებული ვარ, რომ ამის მიზეზი მხოლოდ მისი კარგი მაგალითია“. რა შესანიშნავი გავლენა მოახდინა ამ ოჯახზე ბიბლიურმა პრინციპებმა! მსგავსი აზრი აქვს იეჰოვას მოწმეების მრავალ მეუღლეს, მიუხედავად იმისა, რომ ისინი არ იზიარებენ თავიანთი ცხოვრების თანამგზავრების რწმენას.
როდესაც მამა თავის მოვალეობას არ ასრულებს
ოჯახის სიმტკიცისთვის დიდი მნიშვნელობა აქვს მამასა და შვილებს შორის ურთიერთობას. მოციქული პავლე იძლეოდა რჩევას: „თქვენ კი, მამებო, ნუ გააღიზიანებთ თქვენს შვილებს, არამედ აღზარდეთ ისინი უფლის მოძღვრებითა და დარიგებით“ (ეფესელთა 6:4). გასაკვირი არ არის, რომ ერთ-ერთ ჟურნალში მრავალი სოციალური პრობლემის არსებობაში ბრალი ედებოდა მამებს, რომლებიც არ ასრულებდნენ თავიანთ მოვალეობას. სტატიაში ნათქვამი იყო: „1960—1990 წლებში ღვიძლი მამების გარეშე მცხოვრებ ბავშვთა პროცენტული მაჩვენებელი ორზე მეტჯერ გაიზარდა. . . მამების მიერ თავიანთი მოვალეობის უგულებელყოფა დიდ როლს ასრულებს იმ საგანგაშო პრობლემათა უმეტესობის არსებობაში, რომელმაც წალეკა ამერიკის საზოგადოება“ (The Wilson Quarterly).
ნიშნავს თუ არა ეს, რომ უმამოდ გაზრდილი ბავშვები აუცილებლად ცუდები გამოვლენ? არა. ფსალმუნმომღერალმა თქვა: „რადგან დამაგდო ჩემმა დედ-მამამ, ხოლო უფალი მიმიღებს მე“ (ფსალმუნი 26:10). ტაილანდელმა 9 წლის ბიჭუნამ საკუთარ თავზე გამოსცადა ამ სიტყვების ჭეშმარიტება. მას დედა ჯერ კიდევ სულ პატარას გარდაეცვალა, ხოლო მამამ მასზე უარი თქვა და ბავშვი გასაზრდელად თავის დედას დაუტოვა. ბიჭი გრძნობდა, რომ არ უყვარდათ და არაფრად აგდებდნენ, რის გამოც მასში მოჯანყე სული განვითარდა და ხულიგნის სახელი დაიგდო. ის ზოგჯერ ბებიასაც კი ემუქრებოდა. იეჰოვას მოწმე ორმა სრული დროით მქადაგებელმა შენიშნა, რომ ეს ბიჭი ხშირად იდგა სამეფო დარბაზის მახლობლად და ერთხელ სახლში მიიპატიჟეს.
ისინი ბიჭს ღმერთის შესახებ ელაპარაკნენ. უთხრეს, რომ მას მოსიყვარულე მამასავით უყვარს შვილები. ესაუბრნენ აგრეთვე დედამიწაზე სამოთხის შესახებ, რომელიც ღმერთმა თავის ერთგულებს აღუთქვა (გამოცხადება 21:3, 4). ბიჭს ყოველივე ეს მოეწონა და ყოველდღე დადიოდა მათთან, რათა უფრო მეტი გაეგო. მოწმეებმა უთხრეს, რომ თუ მას ნამდვილად სურდა, ღვთის შვილობა ხულიგნობა უნდა მიეტოვებინა. ეს მოთხოვნა შეესაბამებოდა მოციქულ პავლეს მიერ რომაელთა მიმართ მიწერილ სიტყვებს: „თუ თქვენის მხრივ შესაძლებელია, ყველა ადამიანთან მშვიდობიანად იყავით“ (რომაელთა 12:18). ბიჭი ბებიასაც თავაზიანად უნდა მოპყრობოდა (1 ტიმოთე 5:1, 2). მალე მან ბიბლიური პრინციპების გამოყენება დაიწყო, რასაც, რა თქმა უნდა, ბებიასთან ცხოვრების საგრძნობლად გაუმჯობესება მოჰყვა (გალატელთა 5:22, 23). მასში მომხდარმა ცვლილებებმა მეზობლებზე იმხელა შთაბეჭდილება მოახდინა, რომ სურვილი გამოთქვეს, მათ შვილებსაც დაეწყოთ იეჰოვას მოწმეებთან შესწავლა.
მშვიდობისმოყვარეობის სული
მოციქული პავლე კოლასელებს წერდა: «[შეიმოსეთ] სიყვარული, რაც სრულქმნილობის კავშირია. ბატონობდეს თქვენს გულებში ღვთის [„ქრისტეს“, აქ] მშვიდობა» (კოლასელთა 3:14, 15). მშვიდობისმოყვარეობის სულმა და გულწრფელმა სიყვარულმა შეუძლებელია ერთ მუშტად არ შეკრას მთელი ოჯახი. ამას შეუძლია ამოავსოს ოჯახში ხანგრძლივი პერიოდის განმავლობაში არსებული უფსკრული. ალბანელი ქალი რიუკია 17 წელზე მეტი იყო, რაც ოჯახური უთანხმოების გამო ძმას არ ელაპარაკებოდა. იეჰოვას მოწმეებთან ბიბლიის შესწავლის შედეგად მან გაიგო, რომ ღვთის ყველა მსახურს მოუწოდებენ, მშვიდობიანად იყოს სხვებთან, „ეძიებდეს მშვიდობას და მისკენ ისწრაფვოდეს“ (1 პეტრე 3:11).
რიუკია მიხვდა, რომ ძმას უნდა შერიგებოდა. ის მთელი ღამე ლოცულობდა, ხოლო დილით, როდესაც ძმის სახლისკენ მიემართებოდა, მის გულს ბაგა-ბუგი გაჰქონდა. კარი ძმისშვილმა გაუღო, რომელმაც გაკვირვებით ჰკითხა: „შენ აქ რა გინდა?“ რიუკიამ მშვიდად აუხსნა, რომ ძმის ნახვა და მასთან შერიგება სურდა. რატომ? რადგანაც ახლა ის მიხვდა, რომ ღვთის ნების თანახმად ასე უნდა მოქცეულიყო. ძმა სიხარულით შეხვდა დის გადაწყვეტილებას, გადაეხვია და ორივე ატირდა. დიახ, ბიბლიური პრინციპების გამოყენებამ ოჯახის ერთიანობა აღადგინა.
ცუდი საზოგადოებანი
„დღეს ბავშვი ყოველდღიურად 7 საათს ატარებს ტელეგადაცემების ყურებაში. საშუალო სკოლის დამთავრების პერიოდისთვის კი მას 8 ათასზე მეტი მკვლელობა და 100 ათასზე მეტი ძალადობა აქვს ნანახი“, — ნათქვამია ერთ-ერთ წიგნში (The 7 Habits of Highly Effective Families). რა გავლენას ახდენს მსგავსი რამეები ბავშვზე? ამ საკითხში „სპეციალისტები“ ურთიერთშორის ვერ შეთანხმებულან, მაგრამ ბიბლია მკაცრად გვაფრთხილებს ცუდ საზოგადოებებთან დაკავშირებით. მაგალითად, ის ამბობს: „ბრიყვთა მეგობარი. . . გაუბედურდება“ (იგავნი 13:20). ბიბლიაში აგრეთვე აღნიშნულია: „ცუდი საზოგადოებანი ხრწნიან კეთილ ჩვევებს“ (1 კორინთელთა 15:33). ოჯახური ცხოვრება შეიძლება გაუმჯობესდეს, თუ გონივრულად მოვეკიდებით ამ პრინციპს და მავნებლად ჩავთვლით ცუდ საზოგადოებებთან როგორც უშუალოდ, ისე ტელეპროგრამების საშუალებით ურთიერთობას.
ერთი ლუქსემბურგელი დედა იეჰოვას მოწმესთან ბიბლიას სწავლობდა. ერთხელ მან მოწმეს უთხრა, რომ მისი გოგონები, რომელთაგან ერთი შვიდი წლისაა, ხოლო მეორე — რვის, საღამოობით ძალიან ანჩხლები და აგრესიულები ხდებიან. მოწმემ ჰკითხა, თუ რას აკეთებდნენ გოგონები საღამოობით. დედამ უპასუხა, რომ ისინი ამ დროს ტელევიზორს უყურებენ, ხოლო თვითონ სამზარეულოს ალაგებს. კითხვაზე, თუ რა პროგრამას უყურებენ, დედის პასუხი ასეთი იყო: „მულტფილმებს“. როდესაც სტუმარმა აღნიშნა, რომ ხშირად მულტფილმებშიც ძალადობას აჩვენებენ, დედა შეჰპირდა, რომ შეამოწმებდა, თუ რას უყურებდნენ გოგონები.
მეორე დღესვე დედამ აღნიშნა, რომ მას თავზარი დასცა მულტფილმებმა, რომლებსაც მისი გოგონები უყურებდნენ. მათში ნაჩვენები იყო ურჩხულები, რომლებიც კოსმოსური სივრციდან იყვნენ მოსული და რომლებიც ყველაფერს, რაც კი შეხვდებოდათ, მიწასთან ასწორებდნენ. დედამ შვილებს აუხსნა, რომ იეჰოვას სძულს ძალადობა და რომ მას არ მოსწონს, როდესაც ასეთ სისასტიკეს ვუყურებთ (ფსალმუნი 10:5). გოგონებს სურდათ, ესიამოვნებინათ იეჰოვასთვის, ამიტომ დედას დასთანხმდნენ, რომ ტელევიზორის ყურების ნაცვლად ან ეხატათ, ან ნახატები გაეფერადებინათ. როგორც კი გოგონები ასე მოიქცნენ, მათი აგრესიულობაც გაქრა და ოჯახური ატმოსფეროც გამოჯანსაღდა.
ეს რამდენიმე მაგალითიც საკმარისია იმის საჩვენებლად, თუ როგორ აუმჯობესებს ოჯახურ ცხოვრებას ბიბლიური პრინციპების გამოყენება. ბიბლიაში ყოველგვარი სიტუაციისთვის მოიძებნება სათანადო რჩევა. ის სარწმუნოა და დიდად სასიკეთო გავლენას ახდენს (ებრაელთა 4:12). როდესაც ადამიანები სწავლობენ ბიბლიას და გულწრფელად ცდილობენ მიჰყვნენ მის სიტყვებს, ოჯახები უფრო მტკიცე ხდება, პიროვნებები უმჯობესდებიან, ხოლო შეცდომები გვერდზე რჩება. მაშინაც კი, როდესაც ოჯახის მხოლოდ ერთი წევრი მისდევს ღვთის რჩევებს, მდგომარეობა უმჯობესდება. მართლაც, ცხოვრების ყველა სფეროში ღვთის სიტყვას ისე უნდა ვუყურებდეთ როგორც ფსალმუნმომღერალი, რომელმაც თქვა: „ლამპარია ჩემი ფეხისთვის სიტყვა შენ და სინათლე — ჩემი ბილიკისთვის“ (ფსალმუნი 118:105).
[სურათი 5 გვერდზე]
ოჯახური პრობლემების გადაჭრა შესაძლებელია ბიბლიური პრინციპების გამოყენებით.