ავლენთ მადლიერებას?
„ძვირფასო რახელ!
მინდა დიდი მადლობა გადაგიხადო იმისთვის, რომ ყოველთვის მამხნევებ. შენ შეიძლება ვერც კი ხვდებოდე ამას, მაგრამ ჩემთვის ძალიან ბევრს ნიშნავს შენი თბილი სიტყვები და ის, რომ ყოველთვის მზად ხარ ჩემ გასამხნევებლად“ (ჯენიფერი).
მიგიღიათ მადლიერების გამომხატველი ბარათი? თუ დიახ, ეს უდავოდ დიდ სიამოვნებას მოგანიჭებდათ. ბუნებრივია, ყველას გვსურს, რომ სხვებისგან დაფასებასა და მადლიერებას ვგრძნობდეთ (მათე 25:19—23).
სამადლობელი სიტყვები უფრო მეტად აახლოებს ადამიანებს ერთმანეთთან. უფრო მეტიც, ის, ვინც მადლიერებას გამოხატავს სხვის მიმართ, ჰბაძავს იესო ქრისტეს, რომელსაც არასოდეს რჩებოდა მხედველობიდან სხვების კარგი საქმეები (მარკოზი 14:3—9; ლუკა 21:1—4).
სამწუხაროდ, ადამიანები სულ უფრო და უფრო ნაკლებად გამოხატავენ მადლიერებას ერთმანეთისადმი. ბიბლიამ იწინასწარმეტყველა, რომ „ბოლო დღეებში“ ადამიანები იქნებოდნენ „უმადურები“ (2 ტიმოთე 3:1, 2). თუ ფრთხილად არ ვიქნებით, საყოველთაოდ გავრცელებულმა უმადურობის სულმა შეიძლება მადლიერების გამოხატვის სურვილი ჩაგვიკლას.
რა ნაბიჯების გადადგმა შეუძლიათ მშობლებს, რომ შვილებს მადლიერების გამოხატვა ასწავლონ? ვის მიმართ უნდა გამოვავლინოთ მადლიერება? და რატომ უნდა ვიყოთ მადლიერები მაშინაც კი, თუ სხვები მადლიერებას არ ავლენენ?
გამოავლინეთ მადლიერება ოჯახში
მშობლები ბევრ რამეს აკეთებენ შვილებისთვის. მაგრამ, ზოგჯერ შეიძლება გრძნობენ, რომ მათ შრომას არ აფასებენ. რისი გაკეთება შეუძლიათ მათ სიტუაციის გამოსასწორებლად? ამაში მათ სამი მნიშვნელოვანი რამ დაეხმარება.
1) პირადი მაგალითი. მშობლის მაგალითი ბავშვის აღზრდის საუკეთესო მეთოდია. ძველ ისრაელში მცხოვრები გამრჯე დედის შესახებ ბიბლიაში წერია: „მისი ვაჟები კარგს ლაპარაკობენ მასზე“. როგორ ისწავლეს ამ ქალის შვილებმა მადლიერების გამოხატვა? ამ კითხვაზე პასუხს სცემს ბიბლიური მუხლის შემდეგი ნაწილი, სადაც ვკითხულობთ: „მისი ქმარი აქებს მას“ (იგავები 31:28, „ახალი საუკუნის თარგმანი“). მშობლები, რომლებიც ერთმანეთის მიმართ მადლიერებას ავლენენ, თავიანთ შვილებს უჩვენებენ, რომ სამადლობელი სიტყვები სიამოვნებას ანიჭებს მას, ვისაც ამ სიტყვებით მიმართავ, და აუმჯობესებს ურთიერთობას ოჯახში; გარდა ამისა, ბავშვები იმასაც სწავლობენ, რომ მადლიერების გამოხატვა მოწიფულობის ნიშანია.
ორი შვილის მამა, სახელად სტივენი, ამბობს: „ცოლს ყოველთვის მადლობას ვუხდი სადილის მომზადებისთვის და ამით ვცდილობ, ბავშვებს მაგალითი მივცე“. რა ისწავლეს ბავშვებმა აქედან? „ჩვენმა გოგონებმა შეამჩნიეს ეს. ისინიც ყურადღებიანები გახდნენ და ყოველთვის ცდილობენ მადლიერების გამოხატვას“, — ამბობს სტივენი. თუ დაქორწინებული ხართ, ყოველთვის უხდით მადლობას მეუღლეს იმ ყოველდღიური საქმეებისთვის, რომლებზეც შეიძლება ფიქრობთ, რომ მას ისედაც უნდა გაეკეთებინა? უხდით მადლობას ბავშვებს მაშინაც კი, როცა ისინი ისეთ რამეს აკეთებენ, რაც მათგან ისედაც მოითხოვება?
2) სწავლება. მადლიერების გრძნობა რაღაცით ჰგავს ყვავილს. ყვავილი რომ გაიზარდოს, მას მოვლა სჭირდება, ბავშვს რომ მადლიერების გრძნობა განუვითარდეს, მშობლების მხრიდან ძალისხმევაა საჭირო. როგორ შეუძლიათ მშობლებს, დაეხმარონ შვილებს მადლიერების გრძნობის განვითარებასა და გამოვლენაში? ბრძენმა მეფე სოლომონმა ერთ მნიშვნელოვან ფაქტორს გაუსვა ხაზი, როდესაც დაწერა: „მართლის გული პასუხის გაცემამდე ფიქრობს“ (იგავები 15:28).
მშობლებო, შეგიძლიათ, შვილებს ასწავლოთ იმაზე ფიქრი, რომ ნებისმიერი საჩუქრის გაკეთებას ვიღაცამ ძალისხმევა მოახმარა და ამით ხელგაშლილობა გამოავლინა? ამაზე ფიქრი ბავშვს დაეხმარება, რომ მადლიერება განავითაროს, ისევე როგორც კარგი ნიადაგი უწყობს ხელს ყვავილის გაზრდას. სამი შვილის დედა, მარია ამბობს: „ბავშვებს უნდა აუხსნა, რომ, როცა მათ საჩუქარს ჩუქნიან, ეს იმას ნიშნავს, რომ ვიღაცამ პირადად იფიქრა მათზე და საჩუქრის მიცემით მათზე ზრუნვა გამოხატა. მართალია, დროის გამოყოფაა საჭირო, რომ ბავშვებს ეს აუხსნა, მაგრამ შედეგი ღირს ძალისხმევად“. ასეთი საუბრები ბავშვებს არა მხოლოდ იმას ასწავლის, თუ რა უნდა თქვან მადლიერების ნიშნად, არამედ იმასაც, თუ რატომ უნდა თქვან ეს.
გონიერი მშობლები ეხმარებიან შვილებს, რომ მათ ისეთი გრძნობა არ დარჩეთ, თითქოს რაც მათ აჩუქეს, ეს ყველაფერი დაიმსახურესa. იგავების 29:21-ში ჩაწერილი პრინციპი, რომელიც მსახურს ეხება, შვილთან დაკავშირებითაც გამოიყენება. ამ მუხლში ვკითხულობთ: „თუ მსახურს სიყმაწვილიდან ანებივრებ, მოგვიანებით შენი უმადური იქნება“.
როგორ შეგიძლიათ პატარა ბავშვებს დაეხმაროთ მადლიერების გამოვლენაში? ლინდა, რომელსაც სამი შვილი ჰყავს, ამბობს: «როდესაც მე და ჩემი ქმარი ვინმეს სამადლობელ ბარათს ვუწერთ, ყოველთვის აღვძრავთ შვილებს, რომ მათაც თავიანთი „წვლილი“ შეიტანონ ამაში. ბარათზე ბავშვებს რაიმეს სურათს ვახატვინებთ ან თავიანთ სახელებს ვაწერინებთ». მართალია, ბავშვმა შეიძლება ძალიან უბრალო სურათი დახატოს ან ისე დაწეროს, რომ მისი წაკითხვა რთული იყოს, მაგრამ ბავშვები აქედან ბევრ რამეს სწავლობენ.
3) შეუპოვრობა. ყველა ჩვენგანს დაბადებიდანვე ეგოიზმისკენ გვაქვს მიდრეკილება, ამიტომ ეს შეიძლება ჩვენში მადლიერების გამოხატვის სურვილს ახშობდეს (დაბადება 8:21; მათე 15:19). ბიბლია ღვთის მსახურებს მოუწოდებს: „განიახლეთ გონების აღმძვრელი ძალა და შეიმოსეთ ახალი პიროვნება, რომელიც შექმნილია ღვთის ნების თანახმად“ (ეფესოელები 4:23, 24).
მშობლები შვილებს ‘ახალ პიროვნებად შემოსვაში’ ეხმარებიან, თუმცა მათ გამოცდილებიდან იციან, რომ ამის თქმა უფრო ადვილია, ვიდრე გაკეთება. ზემოთ მოხსენიებული სტივენი ამბობს: „ჩვენი გოგონებისთვის მადლობის თქმა რომ გვესწავლებინა ისე, რომ შეხსენება არ დასჭირვებოდათ, ამისათვის საკმაო დრო დაგვჭირდა“. მაგრამ, სტივენს და მის მეუღლეს ფარ-ხმალი არ დაუყრიათ. „ჩვენ დიდი შეუპოვრობა დაგვჭირდა, რომ გოგონებს მადლიერების გამოვლენა ესწავლათ, — ამბობს სტივენი. — ახლა მე და ჩემი მეუღლე ბედნიერები ვართ, რომ გოგონები სხვების მიმართ მადლიერებას გამოხატავენ“.
ავლენთ მადლიერებას მეგობრებისა და მეზობლების მიმართ?
ზოგჯერ შეიძლება უბრალოდ გვავიწყდება ვინმესთვის მადლობის თქმა მიუხედავად იმისა, რომ მადლიერები ვართ. ნამდვილად მნიშვნელოვანია, რომ არა მხოლოდ ვიყოთ მადლიერები, არამედ გამოვხატოთ კიდეც ის? ამ კითხვაზე პასუხის გასაცემად განვიხილოთ იესოს მიერ განკურნებული რამდენიმე კეთროვნის შემთხვევა.
იერუსალიმისკენ მიმავალ იესოს ათი კეთროვანი შემოხვდა. ბიბლია მოგვითხრობს: «ისინი ხმამაღლა გაიძახოდნენ: „იესო, მოძღვარო, შეგვიწყალე!“ იესომ დაინახა ისინი და უთხრა: „წადით, მღვდლებს ეჩვენეთ“. ისინი წავიდნენ და გზაში განიწმინდნენ. ერთი მათგანი, როცა დაინახა რომ განიკურნა, დაბრუნდა და ხმამაღლა ადიდებდა ღმერთს. თუმცა სამარიელი იყო, იესოს ფეხებთან პირქვე დაემხო და მადლობა გადაუხადა» (ლუკა 17:11—16).
შეუმჩნეველი დარჩა იესოს ის, რომ ერთის გარდა მადლიერება სხვებს არ გამოუხატავთ? ბიბლიაში შემდეგ ვკითხულობთ: «იესომ იკითხა: „ათნი არ განიწმინდნენ? დანარჩენი ცხრა სადღაა? ნუთუ არც ერთი არ დაბრუნდა ღვთის სადიდებლად ამ უცხოტომელის გარდა?“» (ლუკა 17:17, 18).
დანარჩენი ცხრა კეთროვანი ცუდი ადამიანები არ ყოფილან. განკურნებამდე მათ დაუფარავად გამოხატეს რწმენა იესოს მიმართ და მზადყოფნით დაემორჩილნენ მის მითითებას, წასულიყვნენ იერუსალიმში და მღვდლებს სჩვენებოდნენ. მართალია, მათ აუცილებლად ექნებოდათ ღრმა მადლიერების გრძნობა იესოს მიმართ, რომელმაც ასეთი სიკეთე გაუკეთა მათ, მაგრამ ცხრა განკურნებულს მადლიერება არ გამოუხატავს. თავიანთი საქციელით მათ იესო გაანაწყენეს. თქვენ როგორ იქცევით? როდესაც ვინმე სიკეთეს გიკეთებთ, მაშინვე უხდით მას მადლობას და, თუ თქვენთან მიღებულია, უგზავნით მას სამადლობელ ბარათს?
ბიბლიაში ნათქვამია, რომ ‘სიყვარულს ცუდი მანერები არ ახასიათებს და თავისას არ ეძებს’ (1 კორინთელები 13:5 „თანამედროვე ინგლისური თარგმანი“). აქედან გამომდინარე, გულწრფელად ნათქვამი სამადლობელი სიტყვები არა მხოლოდ კარგი მანერების მაჩვენებელია, არამედ სიყვარულის გამოხატულებაცაა. კეთროვნების შემთხვევა გვასწავლის, რომ მას, ვისაც სურს ქრისტეს ასიამოვნოს, ასეთი სიყვარული და მადლიერება უნდა გამოავლინოს ყველას მიმართ განურჩევლად მათი ეროვნებისა, რასისა თუ რელიგიისა.
ჰკითხეთ საკუთარ თავს: „ბოლოს როდის გამოვავლინე მადლიერება მეზობლის, თანამშრომლის, კლასელის, ექიმის, გამყიდველის თუ ყველა იმ ადამიანის მიმართ, ვინც რაიმეში დამეხმარა?“ შეგიძლიათ, ჩამოწეროთ ერთი ან ორი დღის განმავლობაში რამდენჯერ გადაუხადეთ სხვებს მადლობა სიტყვიერად თუ წერილობით? ეს დაგეხმარებათ, იმის დანახვაში, თუ მადლიერების გამოსახატავად, რა მხრივ გჭირდებათ გაუმჯობესება.
რა თქმა უნდა, ყველაზე მეტად იეჰოვა ღმერთი იმსახურებს იმას, რომ მის მიმართ მადლიერებას ვავლენდეთ. ის არის ‘ყოველი კარგი ძღვნისა და ყოველი სრულყოფილი საბოძვარის’ მომცემი (იაკობი 1:17). ბოლოს როდის გამოხატეთ ღვთის მიმართ გულწრფელი მადლიერება იმ ყოველივესთვის, რასაც ის პირადად თქვენთვის აკეთებს? (1 თესალონიკელები 5:17, 18).
რატომ უნდა ვავლენდეთ მადლიერებას მაშინაც კი, როცა სხვები ამას არ აკეთებენ?
როდესაც სხვების მიმართ მადლიერებას ვავლენთ, შეიძლება ისინი იმავეთი არ გვპასუხობენ. რატომ უნდა გამოვხატოთ მადლიერება სხვების მიმართ მაშინაც კი, თუ ისინი არ ავლენენ მადლიერებას? განვიხილოთ ამის მხოლოდ ერთი მიზეზი.
ჩვენ მწყალობელ შემოქმედს, იეჰოვა ღმერთს ვბაძავთ, როდესაც კარგს ვუკეთებთ მათ, ვინც მადლიერებას არ ავლენს. მართალია, მრავალი მადლიერებას არ ავლენს იმ სიყვარულის მიმართ, რასაც იეჰოვა იჩენს ადამიანებისადმი, მაგრამ ამის გამო იეჰოვა არ წყვეტს კარგის კეთებას (რომაელები 5:8; 1 იოანე 4:9, 10). ღმერთს „მზე ბოროტებისთვისაც ამოჰყავს და კეთილებისთვისაც და წვიმას მართლებსაც უგზავნის და უმართლოებსაც“. თუ ყოველთვის გამოვავლენთ მადლიერებას, მიუხედავად იმისა, რომ უმადურ ქვეყნიერებაში ვცხოვრობთ, ამით ვაჩვენებთ, რომ ვართ ჩვენი „ზეციერი მამის შვილები“ (მათე 5:45).
[სქოლიო]
a მრავალი მშობელი შვილებთან ერთად კითხულობს და განიხილავს იეჰოვას მოწმეების მიერ გამოცემულ წიგნს „ისწავლე დიდებული მასწავლებლისგან“. ამ წიგნის მე-18 თავის სათაურია „ხომ არ გავიწყდება მადლობის თქმა?“
[ჩანართი 15 გვერდზე]
ფურცელზე ჩამოწერეთ ერთი ან ორი დღის განმავლობაში რამდენჯერ გადაუხადეთ სხვებს მადლობა სიტყვიერად თუ წერილობით?
[სურათი 15 გვერდზე]
მადლიერების გამოვლენაში შვილებს მაგალითი მიეცით
[სურათი 15 გვერდზე]
პატარა ბავშვებსაც კი შეუძლიათ ისწავლონ მადლიერების გამოვლენა