Jongmense vra . . .
Tienerafsprake—Wat is fout daarmee?
“Die afgelope tyd het van die seuns by die skool my gevra om met hulle uit te gaan of om hulle meisie te wees.”—Becky, 11 jaar oud.a
“Die meeste van die kinders in ons skool gaan met iemand uit. Om die waarheid te sê, dis niks snaaks om seuns en meisies net daar in die gange te sien soen nie.”—Liana, ’n graad 10-leerling.
TALLE jongmense begin wanneer hulle nog baie jonk is om afsprake te maak, of om met iemand uit te gaan. Die media bevorder dit as iets normaals—asof dit onskadelike pret is. Die 12-jarige Oneyda sê: “Byna almal by die skool het ’n kêrel of ’n meisie.” ’n Jong vrou, Jenifer, sê: “Ek onthou dat kinders in graad drie ’n vaste kêrel of meisie gehad het.” Sy sê verder: “Ek het die druk om afsprake te maak, begin voel toe ek 11 jaar oud was.”
Dit is dus te verstane dat jy dalk uitgesluit voel as jy nie met iemand uitgaan nie. Trouens, jy word dalk selfs geterg en gespot omdat jy dit nie doen nie. Jenifer het gevoel dat sy te jonk is om afsprake te maak en wou nie met seuns uitgaan wat haar gevra het nie. Wat was hulle reaksie? Jenifer sê: “Hulle het my gespot en ’n grap daarvan gemaak.” Niemand geniet dit om gespot te word nie. Maar moet jy afsprake maak net omdat ander dit doen? Presies wat beteken dit om met iemand uit te gaan? En wat is die doel daarvan?
Wat is dit ‘om uit te gaan’?
‘Ons gaan nie met mekaar uit nie. Ons is net vriende’, sê baie jongmense, selfs al bring hulle baie tyd saam met iemand van die teenoorgestelde geslag deur. Maar wat jy dit ook al noem—om afsprake te maak, om uit te gaan of om net by mekaar te kuier—wanneer ’n seun en ’n meisie mekaar uitsonder en dinge saam doen, is meer as net vriendskap gewoonlik daarby betrokke. En as ’n mens afsprake maak, hoef jy nie eers by mekaar te wees nie. Gesprekke in Internet-kletskamers, oor die telefoon, per pos of e-pos kan ook afsprake wees.
Die vraag is: Presies hoe ernstig is dit om byna uitsluitlik saam met een persoon van die teenoorgestelde geslag tyd deur te bring?
Afsprake—die gevare
Die Bybel praat in Spreuke 30:19 van “die weg van ’n man by ’n maagd”. Hierdie uitdrukking gee te kenne dat verhoudings tussen mans en vroue gewoonlik ’n patroon volg. Wanneer albei partye volwasse is en volgens goddelike sedes lewe, kan afsprake tot liefde en, uiteindelik, tot ’n eerbare huwelik lei. God het immers die man en die vrou geskep om tot mekaar aangetrokke te voel. Maar sê nou jy is te jonk om te trou? As jy te vroeg begin afsprake maak, begeef jy jou in ’n gevaarlike situasie.
Waarom? Want as jy baie tyd saam met iemand van die teenoorgestelde geslag deurbring, is dit net natuurlik dat jou emosies opgewek gaan word. Voor jy dit besef, sien jy daarna uit om daardie persoon te sien. Wanneer julle nie saam is nie, vind jy dat jy oor hom of haar dink. Maar die gevoelens is alte dikwels eensydig—en iemand se hart word gebreek. En selfs wanneer albei dieselfde voel, lei dit nog steeds tot frustrasie en hartseer as een van die twee nie volwasse of oud genoeg is om te trou nie. Wat kan werklik van so ’n verhouding kom? ’n Bybelspreuk sê: “Kan iemand vuur in sy skoot dra sonder dat sy klere verbrand?”—Spreuke 6:27.
Beskou die geval van ’n jeugdige met die naam Nina. Sy sê: “Ek het ’n seun op die Internet ontmoet. Ons het elke dag ure lank in ’n kletskamer gesels. Ek het ’n emosionele band met hom gevorm, en my lewe het om hom gedraai. Die verhouding het nie lank gehou nie. Toe dit verby was, het ek baie terneergedruk geraak. Toe het hy my gebel en vir my gesê dat hy homself gaan doodmaak omdat die verhouding geëindig het. Dit het my selfs meer terneergedruk gemaak.” Noudat Nina terugkyk, sê sy: “Dit was nie die moeite werd nie! Die verhouding het twee jaar gelede geëindig, en ek ly nog steeds aan depressie.” Nina was eenvoudig te jonk om emosioneel by iemand betrokke te raak.
Interessant genoeg, wanneer die Bybel praat van “die weg van ’n man by ’n maagd” kan dit na geslagsomgang verwys. In vandag se wêreld is afsprake maak dikwels ’n voorspel tot geslagsomgang. Dit begin dalk heel onskuldig deur net handjies vas te hou. ’n Vinnige drukkie en ’n soentjie op die wang is dalk volgende. Dit is een ding as twee jong volwassenes wat ’n ernstige verbintenis met mekaar aangegaan het, sulke liefdesblyke teenoor mekaar betoon. Maar wanneer twee mense te jonk is om te trou, laat sulke gedrag net onnodige geslagsdrange ontvlam. “Liefdesblyke” kan uiteindelik onvanpas of onrein word. Dit kan selfs tot die een of ander vorm van hoerery lei.b
Hoerery bring wrange vrugte voort. Party wat hulle hieraan skuldig maak, kry seksueel oordraagbare siektes. Ander se gevoel van eiewaarde word geknou en hulle skend hulle gewete. Sommige jong meisies raak swanger. ’n Mens kan verstaan waarom die Bybel hierdie bevel gee: “Vlug vir die hoerery”! (1 Korintiërs 6:13, 18; 1 Tessalonisense 4:3). As jy nie afsprake begin maak wanneer jy nog te jonk is nie, sal dit jou help om aan hierdie bevel gehoorsaam te wees.
Wanneer om afsprake te maak
Dit beteken nie dat jy nooit afsprake sal kan maak nie. Maar as jy ’n tiener is, is jy waarskynlik in wat die Bybel “die bloei van die jeug” noem (1 Korintiërs 7:36). Jy begin nou maar eers ontwikkel in die man of die vrou wat jy uiteindelik sal wees. Gedurende hierdie tyd begin jy fisies, emosioneel en seksueel volwasse word. Jou gevoelens—insluitende seksuele begeertes—is dalk op hulle sterkste. Maar daardie gevoelens kan ook vinnig verander. Om hierdie rede hou tienerromanses gewoonlik nie baie lank nie. “Wanneer ek met iemand uitgegaan het”, sê een tienermeisie, “was dit gewoonlik die een week aan en die volgende week af.”
Dit is duidelik dat dit geen sin het om gedurende “die bloei van die jeug” afsprake te maak nie. Dit is beter om te wag totdat jy weet wie jy is, waarvan jy hou en nie hou nie en watter doelwitte jy wil nastreef. Jy moet ook oud genoeg wees om die verantwoordelikhede van die huwelik na te kom. Jehovah verwag byvoorbeeld van ’n man om vir sy gesin te sorg—fisies, materieel en geestelik. Is jy, as jy ’n tienderjarige seun is, gereed om te gaan werk en vir ’n vrou en moontlik kinders te sorg? Sal jy hulle kan help om hulle geestelikheid te handhaaf? En sê nou jy is ’n jong meisie? Daar word van ’n vrou verwag om haar man lief te hê en te respekteer; sy moet die besluite wat hy neem, ondersteun. Is jy werklik gereed om dit op die lange duur te doen? Is jy ook gereed om ’n huishouding dagin en daguit te behartig—om kos te kook en vir kinders te sorg?—Efesiërs 5:22-25, 28-31; 1 Timoteus 5:8.
Ter toeligting: In Westerse lande droom jongmense daarvan om die gesinsmotor te bestuur. Maar wat moet ’n jeugdige doen voordat hy of sy toegelaat word om dit te doen? In die meeste lande moet jy opleiding kry en ’n toets aflê voordat jy daardie lisensie kry. Waarom? Omdat dit ’n ernstige verantwoordelikheid is om te bestuur. Jou lewe en die lewe van ander sal in jou hande wees wanneer jy agter die stuur sit. Wel, die huwelik is ook ’n baie ernstige verantwoordelikheid! As ’n tiener is jy dalk eenvoudig nog nie gereed daarvoor nie. In daardie geval sal jy verstandig wees as jy die versoeking weerstaan om afsprake te maak, aangesien die doel daarvan eintlik is om ’n huweliksmaat te vind. Om dit eenvoudig te stel: As jy nie gereed is om te trou nie, moet jy nie afsprake maak nie.
Om in hierdie saak ’n wyse besluit te neem, het jy nodig wat die Bybel “kennis en denkvermoë” noem (Spreuke 1:4, NW). Dit sal dan moontlik goed wees as jy die kennis en ondervinding benut van iemand wat ouer is. Christenouers is gewoonlik in die beste posisie om jou te help bepaal of jy vir die huwelik gereed is. En jy kan ook die raad van ervare lede van die Christengemeente vra. As jou ouers nie wil hê dat jy afsprake moet maak nie, sal dit goed wees as jy met hulle saamwerk. Hulle wil jou net help ‘om rampspoed weg te hou’.—Prediker 11:10, NW.
As hulle meen dat jy nie gereed is om afsprake te maak nie, sal hulle dalk voorstel dat jy intussen jou vriendekring uitbrei, pleks van jou aandag tot net een persoon te beperk. As jy met ongetroudes en getroudes assosieer, met ouer en jonger mense sowel as met dié van jou eie ouderdom, kan dit jou help om jou persoonlikheid af te rond en om ’n realistieser beskouing van die lewe en die huwelik te kry.
Dit is moontlik nie maklik om te wag totdat jy gereed is om afsprake te maak nie. Maar dit is die moeite werd om te wag. As jy “die bloei van die jeug” benut om ’n ryp, verantwoordelike volwassene te word, sal jy jouself baie probleme spaar. Jy sal jouself die tyd gun om die soort persoon te word wat die druk en verantwoordelikhede van die huwelik kan hanteer. Jy sal ook tyd toelaat sodat jy ’n geestelike persoon kan word. Op dié manier, wanneer jy uiteindelik gereed is om afsprake te maak, sal ander jou heel moontlik beskou as iemand wat die moeite werd is om beter te leer ken.
[Voetnote]
a Van die name is verander.
b Die oorspronklike Griekse woord vir hoerery is por·neiʹa. Dit verwys na seksuele dade buite die huweliksband wat die gebruik van die geslagsorgane behels. Dit sluit die hantering van geslagsorgane en orale seks in.
[Prent op bladsy 26]
Liefdesblyke lei dikwels tot probleme