Vyf wenke oor hoe om werk te kry
WIE kry die beste werk? Is dit gewoonlik die persoon met die beste kwalifikasies? “Nee”, sê Brian, ’n personeelkonsultant. “Die persoon wat die doeltreffendste werksoekmetodes volg, is dikwels die een wat die werk kry.” Wat kan jy doen om op doeltreffender wyse werk te soek? Kom ons kyk na vyf wenke.
Wees georganiseerd
As jy ’n goeie werk verloor het of al ’n ruk lank werkloos is, is dit maklik om mismoedig te raak. “Net nadat ek my werk verloor het, was ek optimisties oor my kanse om ander werk te kry”, sê Katharina, ’n kleremaakster in Duitsland. “Maar namate die maande voortgesleep het en ek nie werk kon kry nie, het ek neerslagtig begin raak. Uiteindelik het ek dit selfs moeilik gevind om met my vriende daaroor te praat.”
Hoe kan jy moedeloosheid teëwerk? “Dit is noodsaaklik dat jy jou eie ‘werksdag’-program opstel, sodat jy aan die begin van die dag weet wat jy moet doen”, stel die boek Get a Job in 30 Days or Less voor. Die skrywers beveel aan dat jy “daaglikse doelwitte stel en neerskryf wat jy gedoen het”. Verder sê hulle dat “jy elke dag moet begin deur aan te trek vir werk”. Waarom? “As jy reg aangetrek is, sal dit jou meer vertroue gee, selfs wanneer jy oor die telefoon praat.”
Ja, dit moet jou werk wees om werk te soek, ongeag hoe lank dit neem. Katharina, wat vroeër genoem is, het hierdie professionele benadering probeer. Sy sê: “Ek het die adresse en telefoonnommers van voornemende werkgewers by die arbeidsburo gekry. Ek het op koerantadvertensies gereageer. Ek het deur die telefoongids gegaan en lyste gemaak van maatskappye wat dalk werk gehad het maar dit nog nie geadverteer het nie, en dan met hulle in aanraking gekom. Ek het ook ’n CV opgestel en dit na hierdie maatskappye gestuur.” Nadat sy op hierdie manier stelselmatig te werk gegaan het, het Katharina ’n geskikte werk gekry.
Kry toegang tot die versteekte arbeidsmark
Die visserman met die grootste net staan ’n baie beter kans om die vis te vang. So ook sal dit jou kanse om werk te kry, verbeter as jy weet hoe om jou “net” groter te maak. As jy werk soek deur uitsluitlik op koerant- of Internetadvertensies te reageer, sal die meeste van die beskikbare betrekkinge eenvoudig deur jou “net” glip. Baie betrekkinge word nooit geadverteer nie. Hoe kan jy toegang kry tot hierdie versteekte arbeidsmark?
In plaas van slegs op advertensies te reageer, kan jy soos Katharina elke week tyd opsysit om die ondernemings te kontak wat jy dink dalk werk sal hê wat jy kan doen. Moenie wag dat hulle die poste adverteer nie. As ’n bestuurder sê dat hy nie werk het nie, kan jy hom vra of hy van enigiets anders weet en presies wie jy moet nader. As hy iets aanbeveel, kan jy ’n afspraak met daardie maatskappy maak en die naam gee van die persoon wat jou verwys het.
Tony, wat in die vorige artikel gemeld is, het op dié manier werk gekry. “Ek het die inisiatief geneem om maatskappye te kontak al het hulle nie poste geadverteer nie”, verduidelik hy. “Een maatskappy het gesê dat hulle op daardie tydstip geen poste het nie, maar dat ek weer oor drie maande moet probeer. Ek het dit gedoen en ’n werk gekry.”
Primrose, ’n enkelmoeder in Suid-Afrika, het iets soortgelyks gedoen. “Terwyl ek ’n eerstehulpkursus bygewoon het”, sê sy, “het ek opgemerk dat ’n nuwe gebou oorkant die pad opgerig word wat as ’n verpleeginrigting vir bejaardes gebruik sou word. Ek het herhaaldelik ’n afspraak met die superintendent van die inrigting probeer maak. Hy het uiteindelik vir my gesê dat daar op daardie stadium geen werk beskikbaar is nie. Maar ek het herhaaldelik teruggegaan om te sien of ek, selfs as ’n vrywilliger, daar kon werk. Eindelik het ek ’n tydelike werk gekry. Ek het my toegelê op die take wat ek ontvang het. Gevolglik het ek bekwamer geword en ’n permanente werk by die inrigting gekry.”
Jy kan ook jou vriende, familie en ander kennisse vra om jou te help om toegang tot die versteekte arbeidsmark te kry. Dit is hoe Jacobus, ’n veiligheidsbeampte in Suid-Afrika, werk gekry het. Hy sê: “Die maatskappy waar ek gewerk het, het toegemaak, en ek het vir my vriende en familie vertel dat ek werk soek. Eendag het een van my vriende toevallig ’n gesprek gehoor terwyl hy in die ry by ’n supermark gestaan het. Een vrou het ’n ander gevra of sy weet van iemand wat werk soek. My vriend het hulle in die rede geval en die vrou van my vertel. ’n Afspraak is gereël, en ek het die werk gekry.”
Wees aanpasbaar
As jy jou kanse wil vergroot om werk te kry, moet jy aanpasbaar wees. Jaime, wat in die vorige artikel genoem is, sê: “Dit is onwaarskynlik dat jy ’n werk sal kry met alles waarvoor jy gehoop het. ’n Mens moet leer om tevrede te wees met werk wat nie heeltemal ideaal is nie.”
Om aanpasbaar te wees, beteken dalk dat jy nie bevooroordeeld teenoor sekere soorte werk moet wees nie. Neem byvoorbeeld Ericka, wat in Mexiko woon. Al was sy opgelei as ’n uitvoerende sekretaresse, kon sy aanvanklik nie die soort werk kry waarna sy gesoek het nie. “Ek het geleer om enige geskikte werk te aanvaar”, sê sy. “Ek het ’n ruk lank as ’n winkelklerk gewerk. Ek het ook taco’s op straat verkoop en huise skoongemaak. Eindelik het ek werk in my beroepsveld gevind.”
Toe Mary, wat in die vorige artikel gemeld is, haar werk as klerk verloor het, het sy ook besef dat sy aanpasbaar moet wees. Sy verduidelik: “Dit was nie vir my noodsaaklik om dieselfde soort werk te kry as wat ek voorheen gehad het nie. Ek het gereageer op elke werkgeleentheid waarvan ek te hore gekom het, al sou dit werk behels wat ander dalk as minderwaardig beskou het. Gevolglik kon ek werk kry om my twee kinders te onderhou.”
Stel ’n goeie CV op
Vir diegene wat vir ’n bestuurspos aansoek doen, is dit noodsaaklik om ’n professionele CV op te stel en te versprei. Maar ongeag watter soort werk jy soek, ’n goed saamgestelde CV kan van groot waarde wees. “’n CV sê nie net vir potensiële werkgewers wie jy is nie, maar ook wat jy al bereik het en waarom hulle jou nodig het”, sê Nigel, ’n personeelkonsultant in Australië.
Hoe stel ’n mens ’n CV op? Gee jou volle naam, adres, telefoonnommer en e-posadres. Meld jou oogmerk. Maak ’n lys van die opleiding wat jy ontvang het, en veral enige opleiding en vaardighede wat verband hou met die werk waarvoor jy aansoek doen. Verstrek besonderhede van vorige werksondervinding. Moenie net sê wat jy gedoen het nie, maar gee ook voorbeelde van die doelwitte wat jy bereik het en die voordele wat jou werk vir vorige werkgewers meegebring het. Vestig ook die aandag op aspekte van jou vorige werk wat jou geskik maak vir die werk waarvoor jy nou aansoek doen. Sluit persoonlike inligting in oor jou eienskappe, belangstellings en stokperdjies. Omdat die behoeftes van maatskappye verskil, sal jy dalk jou CV vir elke aansoek moet aanpas.
Moet jy ’n CV hê as jy vir die eerste keer werk soek? Ja! Daar is moontlik baie dinge wat jy gedoen het wat as werksondervinding kan tel. Het jy byvoorbeeld stokperdjies, soos om houtwerk te doen of ou motors te herstel? Jy kan dit noem. Het jy enige vrywillige werk gedoen? Gee ’n lys van die soort vrywillige werk wat jy al gedoen het en die doelwitte wat jy al bereik het.—Sien die venster “Voorbeeld van ’n CV vir diegene sonder werksondervinding”.
Wanneer dit nie moontlik is om ’n onderhoud met ’n voornemende werkgewer te kry nie, kan jy ’n kaartjie laat—verkieslik 10 by 15 sentimeter—met jou naam, adres, telefoonnommer en e-posadres sowel as ’n kort opsomming van jou vaardighede en prestasies. Agterop die kaartjie kan jy, indien gepas, selfs ’n foto van jou of van jou en jou gesin plak. Gee hierdie kaartjie vir almal wat jou kan help om werk te kry, en vra hulle om dit te gee vir enigiemand wat hulle weet die soort werk aanbied waarna jy soek. Wanneer ’n potensiële werkgewer hierdie kaartjie sien, staan hy jou dalk ’n onderhoud toe—en kry jy dalk selfs ’n werk!
As jy ’n CV het, sal dit jou help om in beheer te voel terwyl jy werk soek. Nigel, wat vroeër gemeld is, sê: “Wanneer jy ’n CV opstel, help dit jou om jou gedagtes en doelwitte te organiseer. Dit bou ook jou selfvertroue op omdat dit jou voorberei op vrae wat moontlik gedurende ’n onderhoud gestel kan word.”—Sien die venster op bladsy 7.
Berei goed voor vir jou onderhoude
Hoe berei ’n mens voor vir ’n onderhoud? Jy kan navorsing doen oor die maatskappy waar jy graag wil werk. Hoe meer jy oor die maatskappy weet, hoe beter is die indruk wat jy gedurende die onderhoud sal maak. Jou navorsing sal jou ook help bepaal of die maatskappy werklik die soort werk het waarna jy soek en of jy vir hulle wil werk.
Die volgende stap is om te dink aan wat jy gaan aantrek vir die onderhoud. As jy vir ’n werk aansoek doen wat handearbeid behels, moet jy gepaste netjiese, skoon klere dra. Netjiese kleredrag en goeie persoonsversorging sê vir die voornemende werkgewer dat jy trots is op jouself en dus ook heel waarskynlik trots sal wees op jou werk. As jy hoop om werk in ’n kantoor te kry, moet jy beskeie klere kies wat as gepaste kantoordrag in jou omgewing beskou word. Nigel sê: “Kies jou klere lank voordat jy vir jou onderhoud moet gaan, sodat jy nie voor die onderhoud gejaag voel en onnodig gespanne raak nie.”
Nigel beveel ook aan dat jy omtrent 15 minute voor jou onderhoud opdaag. Dit is natuurlik nie wys om te vroeg daar te wees nie. Maar om laat op te daag, kan rampspoedig wees. Kenners sê dat die eerste drie sekondes van jou onderhoud van die allergrootste belang is. Gedurende daardie kort tydjie beoordeel die onderhoudvoerder jou op grond van jou voorkoms en liggaamshouding, wat ’n groot invloed het op sy of haar opinie van jou. As jy laat is, sal die indruk wat jy maak, oorheersend negatief wees. Onthou, daar is geen tweede kans om ’n eerste indruk te maak nie.
Onthou ook dat die onderhoudvoerder nie jou vyand is nie. Hy moes waarskynlik ook vir sy werk aansoek gedoen het, en daarom weet hy hoe jy voel. Trouens, hy is dalk senuweeagtig, aangesien hy moontlik min of geen opleiding ontvang het om ’n onderhoud te voer nie. En as hy die werkgewer is, kan dit tot sy nadeel wees as hy die verkeerde persoon vir die werk kies.
Begin goed deur te glimlag en die onderhoudvoerder met ’n stewige handdruk te groet as dit die gebruik is. Gedurende die onderhoud moet jy fokus op wat die werkgewer van jou verlang en wat jy kan aanbied. Nigel noem ’n paar dinge wat ’n mens in ag moet neem: “Moenie vroetel nie en sit regop—’n goeie liggaamshouding openbaar vertroue. Moenie te informeel wees of te veel praat nie, en vermy beslis vuil taal. Moet ook nie negatief oor jou vorige werkgewers en werksmaats wees nie—as jy negatief oor hulle is, sal die onderhoudvoerder heel moontlik aanneem dat jy ook negatief oor hierdie werk sal wees.”
Aangaande dinge wat ’n mens gedurende die onderhoud moet doen en sê, beveel kenners die volgende aan: Behou oogkontak met die onderhoudvoerder, gebruik natuurlike gebare wanneer jy praat en praat duidelik. Wees saaklik en eerlik wanneer jy vrae beantwoord, en vra tersaaklike vrae oor die maatskappy en die werk. As jy aan die einde van die onderhoud nog die werk wil hê, vra daarvoor. Dit sal jou entoesiasme toon.
As jy die wenke hierbo volg, sal jy dalk spoedig werk hê. Indien wel, wat kan jy doen om jou kanse te verbeter om dit te behou?
[Venster/Prent op bladsy 6]
Voorbeeld van ’n CV vir diegene sonder werksondervinding
Jou naam:
Jou adres:
Jou telefoonnommer en e-posadres:
Oogmerk: Aansoek om ’n junior posisie in die vervaardigingsbedryf.
Opleiding: Gematrikuleer aan die Hoërskool Tuisdorp, 2004.
Vakke: Tale, wiskunde, rekenaarstudie, houtwerk.
Vaardighede en vermoëns: Baie vaardig met my hande. Diens gereeld die gesinsmotor. Het houtstoele en ’n tafel in die werkswinkel by die huis gemaak. Geniet dit om my wiskundekennis te gebruik terwyl ek meubels maak. Het gehelp om die dak op te sit by ’n vrywilligerbouprojek. Kan die meeste soorte rekenaars gebruik en geniet dit om nuwe programme te leer.
Persoonlike inligting: Betroubaar—was slegs twee dae afwesig van skool in my matriekjaar. Eerlik—het ’n verlore beursie met al die geld daarin teruggegee. Vriendelik—werk gereeld as vrywilliger in die gemeenskap en geniet dit om bejaardes te help. Sport—speel graag sokker. Stokperdjies—geniet dit om motors te herstel en houtwerk te doen.
Verwysings: Beskikbaar op aanvraag.a
[Voetnoot]
a Verwysings kan ’n onderwyser insluit wat jou goed ken of ’n familievriend wat ’n onderneming het. Deur hierdie name op aanvraag te gee, kan jy ’n vroeë aanduiding kry of ’n voornemende werkgewer daarin belangstel om jou die werk te gee. Sorg dat jy die toestemming het van diegene wat jy as verwysings gebruik.
[Venster/Prent op bladsy 7]
Vrae wat jy gedurende ’n onderhoud kan verwag
❑ Waarom het jy vir hierdie pos aansoek gedoen?
❑ Waarom wil jy vir hierdie maatskappy werk?
❑ Wat weet jy van die werk/maatskappy/ industrie?
❑ Het jy al voorheen hierdie soort werk gedoen?
❑ Met watter soorte masjinerie kan jy werk?
❑ Watter ondervinding het jy in hierdie soort werk?
❑ Watter vaardighede het jy wat jy in hierdie werk kan gebruik?
❑ Vertel my van jouself.
❑ Watter vyf woorde dink jy sal jou die beste beskryf?
❑ Kan jy onder druk werk?
❑ Waarom het jy jou vorige werk verlaat?
❑ Waarom is jy so lank werkloos?
❑ Wat het jou vorige werkgewer van jou gedink?
❑ Hoe dikwels was jy afwesig van jou vorige werk?
❑ Wat is jou planne vir die toekoms?
❑ Wanneer kan jy begin werk?
❑ Wat is jou sterkste punte?
[Venster/Prent op bladsy 9]
Wat van personeel- agentskappe op die Internet?
Een van die grootste personeelwebwerwe in die Verenigde State het 17 miljoen CV’s waarna potensiële werkgewers kan kyk en ongeveer 800 000 poste waarvoor werkloses aansoek kan doen. Opnames toon dat tot 96 persent van mense in party lande die Internet gebruik om werk te soek. Maar ’n studie onder beroepsmense uit 40 lande toon dat slegs 5 persent van daardie werksoekers in werklikheid op dié manier werk vind.
As jy jou CV op die Internet plaas, gee dit meer potensiële werkgewers die geleentheid om te sien dat jy op soek is na werk, maar dit is goed om versigtig te wees. Dit vergroot ook die kanse om ’n slagoffer van bedrog te word. Om jou hierteen te beskerm, gee kenners op dié gebied die volgende raad:
1. Lees die Internetpersoneelagentskap se privaatheidsbeleid voordat jy jou CV daarop plaas. Party agentskappe verkoop jou persoonlike besonderhede aan massabemarkingsmaatskappye of ander belanghebbende partye.
2. Plaas jou CV op slegs ’n handjie vol gerespekteerde webwerwe. Dit is noodsaaklik dat jy jou persoonlike inligting teen misbruik beskerm. Jou CV moet nooit inligting bevat wat ’n dief kan gebruik om jou identiteit te steel en wat jou eindelose finansiële probleme kan veroorsaak nie. Erkende werkgewers hoef nie jou bankrekeningnommer, kredietkaartnommer of geboortedatum te weet nie.
3. Pasop vir ’n vae werksaanbod. Pam Dixon, ’n navorser by die Wêreldforum vir Privaatheid, sê hoe vaer die werksaanbod is, hoe minder geldig is dit gewoonlik. “Vae bewoording soos ‘Ons het duisende poste’ of ‘Ons werk met groot maatskappye’ is ’n waarskuwingsteken”, sê sy, en dan voeg sy by: “Versoeke om ’n nuwe CV in te stuur, kan ook ’n gevaarteken wees.”
Onthou dat selfs die mees gerespekteerde agentskappe geen beheer het oor wat met jou CV gebeur nadat ’n potensiële werkgewer of ander belanghebbende party dit afgelaai het nie.
[Diagram/Prent op bladsy 5]
WERK
Berei goed voor vir onderhoude
Stel ’n goeie CV op
Wees aanpasbaar
Kry toegang tot die versteekte arbeidsmark
Wees georganiseerd
[Prent op bladsy 7]
Deursettingsvermoë en deeglike navorsing is nodig om werk te kry
[Prent op bladsy 8]
’n Professionele benadering sal jou help met jou onderhoude