Berei jou dogter voor vir haar eerste maandstonde
Puberteit is ’n tyd van baie veranderinge. ’n Belangrike gebeurtenis gedurende die ontwikkelingsproses van jong meisies is hulle eerste maandstonde.
DIE eerste maandstonde of menstruasie kan vir jong meisies stresvol wees, en dit gaan dikwels met gemengde gevoelens gepaard. Soos baie ander veranderinge tydens puberteit, kan dit verwarrend wees. Baie meisies voel bang en angstig oor hulle eerste menstruele siklus, meestal omdat hulle verkeerde inligting of, meer dikwels, geen inligting het nie.
Meisies wat voorbereid is vir hulle eerste maandstonde het dikwels ’n positiewer ondervinding. Maar studies toon dat baie meisies onvoorbereid is. In een opname wat in 23 lande gedoen is, het byna een derde van die respondente gesê dat hulle nie voor die tyd oor menstruasie ingelig was nie. Toe hulle maandstonde skielik kom, het die meisies nie geweet wat om te doen nie.
Vroue wat glad nie oor menstruasie of hulle eerste maandstonde ingelig was nie, het die negatiefste ondervindinge gemeld. In een studie het vroue woorde soos “paniekbevange”, “traumaties”, “skaam” en “bang” gebruik om hulle ondervinding te beskryf.
Mense skrik gewoonlik wanneer hulle bloed sien, aangesien bloeding oor die algemeen met pyn of besering geassosieer word. Daarom kan ’n mens verstaan hoe ’n gebrek aan ’n behoorlike verduideliking of voorligting, kulturele beskouings, mites of selfs blote onkunde kan maak dat iemand menstruasie verkeerdelik met siekte of besering verbind of dit as ’n verleentheid beskou.
Jou dogter moet weet dat bloeding tydens menstruasie ’n normale proses is wat alle gesonde meisies deurgaan. As ouer kan jy haar help om enige kwelling of vrees uit die weg te ruim. Hoe?
Ouers se rol noodsaaklik
Daar is baie bronne van inligting oor menstruasie, soos skoolonderwysers, gesondheidsorgwerkers, publikasies en selfs opvoedkundige films. Baie ouers vind dat hierdie bronne dikwels waardevolle inligting verskaf oor die biologiese aspekte van menstruasie sowel as higiëne tydens menstruasie. Nietemin het meisies dalk vrae en behoeftes waaraan hierdie bronne nie aandag gee nie. Selfs al weet meisies wat om te doen wanneer hulle hulle periode kry, is hulle dikwels onseker oor hoe om die verskillende emosies en gevoelens te verwerk wat met menstruasie gepaardgaan.
Oumas, ouer susters en veral moeders kan help om die bykomende inligting en emosionele ondersteuning te voorsien wat jong meisies nodig het. Meisies beskou meestal hulle ma as die belangrikste bron van inligting oor menstruasie.
Wat van hulle pa? Baie meisies voel ongemaklik om met hulle pa oor menstruasie te praat. Party wil hê dat hulle pa ’n indirekte rol moet speel deur ondersteuning te gee en begrip te toon, terwyl ander verkies dat hy nie betrokke moet wees nie.
In baie lande het die aantal enkelvadergesinne oor die afgelope paar dekades toegeneem.a Gevolglik sal al hoe meer vaders voor die uitdaging te staan kom om hulle dogters oor menstruasie in te lig. Hierdie vaders sal vertroud moet wees met die basiese feite omtrent menstruasie sowel as die ander fisiese en emosionele veranderinge wat hulle dogters sal ondergaan. Vaders kan hulle eie ma of susters raadpleeg vir praktiese raad en hulp in dié verband.
Wanneer om daaroor te begin praat
In nywerheidslande, soos die Verenigde State, Suid-Korea en dele van Wes-Europa, is die gemiddelde ouderdom waarop meisies hulle eerste maandstonde kry, gewoonlik tussen 12 en 13, hoewel dit reeds op 8 of eers op 16 of 17 kan begin. In dele van Afrika en Asië is die gemiddelde ouderdom gewoonlik hoër. Byvoorbeeld, in Nigerië is die gemiddelde ouderdom 15. ’n Aantal faktore, soos genetika, ekonomiese stand, voeding, fisiese aktiwiteit en hoogte bo seespieël, kan ’n invloed hê op wanneer menstruasie begin.
Die beste is om jou dogter oor menstruasie in te lig voordat sy haar eerste maandstonde kry. Gesprekke oor liggaamsveranderinge en menstruasie moet dus vroeg reeds begin, dalk wanneer jou dogter omtrent agt jaar oud is. Jy dink miskien dat dit te vroeg is, maar as jou dogter tussen die ouderdomme van agt en tien is, begin haar liggaam dalk reeds inwendige veranderinge ondergaan weens ’n toename in hormone. Jy sal die uitwendige fisiese veranderinge opmerk wat met puberteit gepaardgaan, soos die ontwikkeling van borste en toename in liggaamshare. Kort voor hulle eerste maandstonde neem die meeste meisies vinnig in lengte en gewig toe.
Hoe om die onderwerp aan te roer
Voor meisies hulle eerste maandstonde het, is hulle dikwels nuuskierig oor wat om te verwag. Hulle het moontlik ander meisies by die skool daaroor hoor praat. Hulle het vrae, maar baie vind dit moeilik om hulle vrae in woorde uit te druk. Hulle voel dalk skaam om oor die onderwerp te praat.
Dieselfde is waar van ouers. Hoewel moeders gewoonlik die hoofbron van inligting oor menstruasie is, voel hulle dikwels onbekwaam en ongemaklik om oor die onderwerp te gesels. Miskien is dit hoe jy voel. Hoe kan jy dus met jou dogter ’n gesprek begin oor haar eerste maandstonde en menstruasie?
Meisies in hulle vroeë tienerjare wat die tyd van hulle eerste maandstonde nader, sal waarskynlik eenvoudige, spesifieke inligting verstaan. Dit kan handel oor hoe dikwels ’n mens ’n periode kry, hoe lank dit duur of hoeveel bloed jy verloor. Daarom is dit dalk beter om tydens die vroeë gesprekke oor menstruasie aandag te gee aan wat sy nou moet weet en aan die praktieser aspekte van hoe om dit te hanteer. Verder sal jy dalk vrae moet beantwoord soos: Hoe voel dit? of Wat moet ek verwag?
Later kan jy besonderhede oor die biologiese aspekte van menstruasie bespreek. ’n Mens kan dikwels opvoedkundige leesstof by gesondheidswerkers, die biblioteek of boekwinkels kry. Sulke naslaanwerke kan jou help om die besonderhede te verduidelik. Party meisies sal dalk verkies om hierdie inligting self te lees. Ander sal miskien nie omgee as jy dit saam met hulle lees nie.
Kies ’n stil plekkie om die gesprek te begin. Begin met ’n eenvoudige bespreking oor wat gebeur terwyl ’n mens grootword en volwasse word. Dalk kan jy sê: “Een van die dae sal jy iets ondervind wat heeltemal normaal is en wat met alle meisies gebeur. Weet jy wat dit is?” Of ’n moeder kan dalk met ’n persoonlike kommentaar begin, soos: “Toe ek jou ouderdom was, het ek begin wonder hoe my eerste maandstonde sal wees. Ek en my maats het by die skool daaroor gepraat. Het jou maats al daaroor begin praat?” Vind uit wat sy reeds omtrent menstruasie weet en stel enige wanopvatting reg. Berei jou maar voor om tydens die eerste paar gesprekke die meeste of dalk al die praatwerk te doen.
Omdat jy ’n vrou is en ongetwyfeld dieselfde kwellinge en vrese oor jou eerste maandstonde gehad het, kan jy jou persoonlike ondervinding gebruik wanneer julle oor die onderwerp gesels. Watter inligting het jy nodig gehad? Wat wou jy graag weet? Watter feite was nuttig? Probeer ’n gebalanseerde beskouing van die positiewe en negatiewe aspekte van menstruasie gee. Wees gewillig om vrae te beantwoord.
’n Voortgesette proses
Voorligting oor menstruasie moet beskou word as ’n voortgesette proses en nie ’n eenmalige bespreking nie. Jy hoef nie al die besonderhede in een gesprek te dek nie. Te veel feite op ’n slag kan oorweldigend vir ’n jong kind wees. Kinders leer in stadiums. Jy sal dalk ook inligting by verskillende geleenthede moet herhaal. Namate meisies ouer word, sal hulle bykomende besonderhede makliker verstaan.
Nog ’n faktor is dat meisies se gesindheid teenoor menstruasie gedurende die adolessensiejare voortdurend verander. Nadat jou dogter meer ondervinding opgedoen het wat haar periodes betref, sal sy waarskynlik nuwe kwellinge en vrae hê. Gevolglik moet jy aanhou om vir haar inligting te gee en haar vrae te beantwoord. Spits jou toe op inligting waarby jou dogter die meeste sal baat vind en wat die gepasste sal wees vir haar ouderdom en begripsvermoë.
Neem die inisiatief
Maar wat kan jy doen as dit lyk of jou dogter nie in die onderwerp belangstel nie? Dalk wil sy nie oor persoonlike sake praat nie. Of miskien het sy net meer tyd nodig om gemaklik te voel oor die onderwerp en vrae daaroor te vra. Sy sê miskien selfs dat sy reeds alles weet wat sy moet weet.
In een studie van graad-6-meisies in die Verenigde State het die meeste meisies gereken dat hulle voorbereid is vir hulle eerste maandstonde. Maar toe hulle verder uitgevra is, was dit duidelik dat hulle nie genoeg kennis gehad het nie en dat hulle reeds verskeie wanopvattings wat op kulturele beskouings en mites gegrond is, as waarheid aanvaar het. Al sê jou dogter dus dat sy gereed is vir haar eerste maandstonde, is dit nog steeds nodig dat jy met haar daaroor praat.
Jy sal waarskynlik die een moet wees wat kort gesprekke oor menstruasie aanknoop en daarmee volhou. Dit is in werklikheid jou ouerlike plig. Of sy dit op dié tydstip wil erken of nie, jou dogter het jou hulp nodig. Jy voel dalk gefrustreerd en onbekwaam, maar moenie tou opgooi nie. Wees geduldig. Mettertyd sal jou dogter ongetwyfeld besef hoe waardevol jou hulp was.
[Voetnoot]
a In Japan het enkelvadergesinne in 2003 ’n rekordgetal bereik. In die Verenigde State maak enkelvadergesinne omtrent 1 uit 6 van alle enkelouergesinne uit.
[Lokteks op bladsy 11]
Dit is beter om voor jou dogter se eerste maandstonde met haar te gesels
[Venster op bladsy 13]
HOE OM MET JOU DOGTER OOR MENSTRUASIE TE PRAAT
❖ Vind uit wat sy reeds weet. Stel wanopvattings reg. Maak seker dat jy en sy akkurate inligting het.
❖ Vertel haar van jou ondervinding. Deur te dink aan jóú eerste maandstonde en jou dogter daarvan te vertel, kan jy haar die emosionele ondersteuning gee wat sy nodig het.
❖ Verskaf praktiese inligting. Algemene vrae van jong meisies is: “Wat doen ek as ek my periode by die skool kry?” “Watter produkte moet ek tydens menstruasie gebruik?” “Hoe gebruik ’n mens dit?”
❖ Gee ’n eenvoudige verduideliking van die feite. Pas die inligting aan by jou dogter se ouderdom en begripsvermoë.
❖ Moedig ’n voortgesette leerproses aan. Begin gesprekke met jou dogter voor sy haar eerste maandstonde kry, en gaan voort met sulke gesprekke, waar nodig, selfs ’n ruk nadat sy begin menstrueer het.
[Prent op bladsy 12, 13]
Toon begrip. Jou dogter wil dalk nie oor persoonlike sake praat nie