Die duindoring—’n Boom met baie gebruike
◼ Wanneer besoekers aan Rusland in die vroeë herfs deur die platteland reis, sal hulle moontlik duindoringsa sien, klein struike of bome oortrek met klein, helderoranje kraalagtige bessies. Die bessies groei nie in trossies nie, maar bedek letterlik elke tak en loot met ’n helder kleurkombers.
Die bessies is eetbaar, maar pasop vir die skerp dorings wanneer jy dit met die hand pluk! Jy moet dit een vir een pluk en versigtig wees dat jy dit nie stukkend druk nie. Die duindoring verkies ’n koue klimaat en word dus dikwels in bergagtige streke gevind, vanaf Noordwes-Europa tot in die Altai-gebergte in Sentraal-Asië, sowel as in Wes- en Noord-China en in die noordelike deel van die Himalajas. Die bessies is al eeue lank in plekke soos China, Rusland en Tibet gesog.
Die duindoring word in klassieke Tibettaanse mediese tekste asook in eertydse Griekse tekste gemeld. Sy Griekse naam, Hippophaë, beteken “blink perd”. Die naam verwys glo na die eertydse Griekse gebruik om die boom se bessies of blare op die een of ander manier te gebruik om resiesperde ’n blink pels te gee.
Die duindoring het Noord-Amerika vir die eerste keer aan die begin van die 20ste eeu bereik toe Russiese immigrante struike van Siberië na Kanada en die Verenigde State gebring het om dit kommersieel te kweek. In baie lande word die struik nou gekweek as ’n belangrike voedsel- en medisinale gewas.
Duindoringbessies bevat onder meer vitamien C en E, foliensuur, karotenoïede, vetsure en flavonoïede. Onlangse mediese navorsing het ondersoek ingestel na die vermeende voordele van die duindoring in kankerbehandeling asook in die vermindering van kardiovaskulêre risikofaktore en die behandeling van maagsere, velsiektes en lewerkwale. ’n Verfrissende, pikante drankie kan ook van die bessie gemaak word, wat as ’n middel teen verskeie kwale gebruik word.
’n Gesogte deel van die duindoring se bessie is sy klein, swart saadjie. Die meeste van die voedingstowwe in die bessie kom in die olie in hierdie saadjie voor. Volgens sommige studies help duindoringolie blykbaar om die immuunstelsel op te bou. Daarbenewens word die olie in grimering en velsorgprodukte gebruik omdat dit hoog aangeskryf word vir die verjongingseienskappe daarvan.
As jy Rusland ooit besoek, sal jy dalk die pragtige geeloranje bessies van die duindoring sien en bewonder. Maar soos ons alreeds gemeld het, is hierdie plant nie net mooi nie. Trouens, dit is een van die talle skeppings wat van die wysheid en goedheid van ons Skepper getuig!
[Voetnoot]
a Dit word moontlik so genoem omdat dit langs die kus van Europa en Asië groei.