Kinje bot ñem iyé inyu bagwéha bés ba ba bi wo
“I bale mut binam anwo, ba a’ kônde ki niñ?” (Hiôb 14:14). I mbadga ini yon Hiôb a bad Kôba. Bebeg yag we u ye nhelhag ni i jam lini. Mahoñol moñ ma nla la ba ibale ba nkal we le wa tiimba yén ni bilôñ gwoñ bi bôt bi u ba gwés hana isi ikédé masoda?
Bibel i mbôn le: “Bilôñ gwoñ bi bôt g’wa kônde niñ. Mim mi bôt bem nw’a tuge.” “Bôt ba téé sép ba kôdôl hisi, ba yén ki mu mba ni mba.”—Yésaya 26:19; Tjémbi 37:29.
Inyu boñ le di hémle mana mam mayé mbônôg, di nlama bôg timbhe mana mbadga bo le: Inyu kii bôt ba nwo? Bawoga ba yé hee? Lelaa di nla yi ni mbale le b’a kônde niñ?
Nyemb, ni kii i ntagbe i ngéda di nwo
Bibel i ntibil kal le Djob a heg bé bôt ni mahoñol le ba nlama mwo. A heg mulôm nu bisu ni muda nu bisu Adam ni Eva, a yis bo i paradis hana isi i homa a ba séblaga le Eden, a ti bo oda le ba gwal ba kéñbaha wom paradis le u yon ni hisi hiosô. Ba ba ndigi le ba wo i ngéda ba ntjél nôgôl Djob.—Bibôdle 1:28; 2:15-17.
Kii ba ngwés bé tehe longe ñem i Djob, ba tjél nôgôl nye ni ha i nene le ba kôhna kogse Djob a bi téé: “Wa témp biték”, hala nyen Djob a kal Adam. “Inyule u bi yôña mu; inule uyé nluñ ték wa témp ki nluñ ték.” (Bibôdle 3:19). Ilole a ba héga, Adam aba niñ bé; aba nluñ ték. Inyu ngi manôgla wé tole béba, mbagi i pémél Adam le a témp nluñ ték, libag li ngi ba i niñ.
Nyemb iyé ni libag li mut nu a tabé niñ. Bibel i ñéba ma héñha ma mayé ngéda i nkal le: “Nsaa béba u yé nyemb, ndi likébla li karis li Djob liyé niñ boga.” (Rôma 6:23). I nyu éba le nyemb iyé libag li mala wonsô, Bibel i nkal le: “Ba yômi ba nyi le ba wo, ndi bawoga ba nyi bé to jam, ba gwéé habé ki to bom.” (Ñañal 9:5). I ngéda mut a mwo, Bibel i niiga le: “Nhébék wé u mpam, a ntémp biték gwé, yokel mahôñôl mé ma mal.”—Tjémbi 146:3, 4.
Ndi Adam ni Eva bon ba tjél nôgôl Djob i wom Eden, inyu kii bés bobasô di nwo? Inyu le kii ba tjél nôgôl ndi ba yiga gwal bés, jon bés bobasô di yégla béba ni nyemb, i nlôl bés ni bo. Bibel i niiga le: “inyu hala ni nyen, kikii béba i jôp nkoñ isi inyu mut wada [Adam], hala nyen nyemb i tôla bôt bobasôna.”—Rôma 5:12; Hiôb 14:4.
Ndi mut anla bad le: “ba ndi mut a gwé yaga mbu u niñ i mbus nyemb?” Ngandag ibi niiga hala, ba kalak ki le nyemb iyé njel i nkena i niñ ipe. Ndi i yi i mpémél bé i Bibel. Banga i Djob yo i niiga le u yé mbu, le we mede wen uyé mbu, ni nyu yoñ ni yi yoñ. (Bibôdle 2:7; Yérémia 2:34. Bingéngén 2:10). Bibel i nkal ki le: “Mbu ni mbu u umboñ béba, woki le wa wo.” (Ezékiel 28:4). Bibel i niiga bé to homa to wada le mut a gwé mbu u niñ boga ni boga i mbus nyemb i nyu.
Lelaa bôt ba nla témb i niñ
I mbus jôb i béba ni nyemb i nkoñ isi, Djob a yih le bawoga ba témb i niñ ni njel i bitugne. Ha nyen Bibel i nti bini niniigana le: “Abraham ... a yimbe le, Djob ayé le a tugul bôt [ man wé Isak] i kédé bawoga.” (Lok Héber 11:17-19). Hémle i Abraham i bi hôs be inyu le Bibel i nkal inyu nu Ngui Yosôna le le: “A tabé Djob li bawoga, ndi li bayômi, inyu le bobasôna ba niñil inyu yé.”—Lukas 20:37, 38.
Ñ, Djob li Ngui Yosôna a gwé bé ndigi lipémba jo tama, ndi yak ni ngôñ a gwé i tugul i mwet a ngwés. Yésu Kristô nyemede abi kal le: “Ni hel bañ inyu lini jam; inyu le ngeñ i nlo le bôt bobasôna ba yé soñ b’a nok kiñ yé, ndi ba pam.”—Yôhanes 5:28, 29. Minson mi baôma 24:15.
Ndék ngéda, kii a mal pot bini bibuk, Yésu a bomna ni ntôñ maéa u lôlak i nkoñ lôk Israel wada le Nain. Mange wanda nu a wo a ba mpom man u yik mudaa. Kii Yésu a ntehe ngandag ndutu i nunu mudaa, a nôgôl nye ngoo ngandag. Ha nyen a pôdôs mim nye wo le: “A mange wanda me nkal we le nyodi!” Ni mange mulôm a yén, Yésu a ti nye nyañ.—Lukas 7:11-17.
Kiki i léña inyu ini yik mudaa, hala ki nyen ngandag masé i ba i ngéda Yésu a kee i mbai mut wada le Yairô, ñane ndab likoda i lôg Yuda. Ngond ye ibag bimañ bi nwi 12 i wo. Ndi Yésus a pam i mbai Yairô, ni nye a ke i pañ mim a kal le: “A ngonda, telep!” Ni nye a telep.—Lukas 8:40-56.
I mbus hala liwanda li Yésu le Lasarô a wo. Ngéda Yésus a pam i mbai yé, a koba le Lasarô ma yén i soñ dilo dina. To hala kii njiiha iba i gwé nye ngandag, manyañ Lasarô le Marta, a pahal bot yé ñem nye: “Me nyi le a tuge bitugne kel i nsôk.” Ndi Yésu a ke i soñ, a ti oda le ba héya ngog, ni nye a sébél: “A Lasarô, Pam!” Ni nye a pam!—Yôhanes 11:11-44.
Hanano wan le i jam lini: Dilo di tjo dina Lasarô a ba mwok, a ba lelaa? Lasarô a pot be jam jo ki jo li ñéba la a ba i ngii ikédé mahak tole i hel ikédé njiiha hié. I bale a ba homa wada mu ba homa ba ki a kal. Heni, Lasarô a bana bé yi yo ki yo i soñ, a bé ki le a yén hala letee ipam ni “bitugne kel insok” bale ndi Yésu tugul bé nye yokel.
Ni mbale le bi héhla bi mam Yésu a boñ bi bana ndigi longe i kidik ngéda, inyule i bôt a tugul ba bi tiimba wo. Ndi len hikôô hi nwii ni mbôgôl bô a ti ndémbél le ni ngui Djob bilôñ bi bôt bi nla témb i niñ! Ni njel bi bihéhla gwé bi mam Yésu a éba i nya titigi i yom ya boña i Ane Djob.
I ngéda mut wés nu gwéha a mwo.
I ngéda ñoo wés le nyemb a nlo, njiiha i nla ba keñi, to i bale di nhémle bitugne. Abraham a bana bot ñem le mwaa a tiimba niñ, ndi to hala di añ i Bibel le: “Ni Abraham a jôp le a boñ malep inyu Sara, ni ee ki nye.” (Bibôdle 23:2). Yésu nye a boñ lela kii Lasarô a wo? “Mbu u siida nye, a kon ndutu.” I mbus ndék ngéda, “Yésu a ee.” (Yôhanes 11: 33, 35). Hala a ñeba la i ngéda mut a mwo, maéa ma tabé bibomb.
I ngéda man a mwo, hala ayé nledek jam ngandag inyu nyañ. Bibel yo mede i mpôdôl i béba njiiha nyañ man a nla nôgda. (2 Bikiñe 4:27). Nlélém u ndutu u ngwel yak nsañ man: “Yoo ibak longe le men me wo inyu yoñ ...” Hala nyen Kiñe David a ba ee i nyemb man wé Absalôm.—2 Samuel 18:33.
Ndi hala kii u hémle bitugne, njiiha yoñ i nlama bé ba ngi nwaa. Kii Bibel i nkal: “Tiga le ni kon ndutu kikii ba bape ba gwé bé botñem.” (1Tésalônika 4:13). U nlama boñ le u tiige bebe ni Djob ni masoohe. Bibel i mbôn le: “Yéhôva ... a lédés we.”—Tjémbi 55:22.
Bipes bi Bibel gwobiso bi mpémél Bitilna bi Pubi Ngobol isi Yondo